Moksha-Marg Prakashak-Hindi (English transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 239 of 350
PDF/HTML Page 267 of 378

 

background image
-
sAtavAn adhikAr ][ 249
vyavahArakA svarUp to paraspar virodhasahit hai. kAraN ki samayasAramen aisA kahA hai
‘‘vavahArobhUdattho bhUdattho desiUN suddhaNau1.’’
arthavyavahAr abhUtArtha hai, satyasvarUpakA nirUpaN nahIn karatA, kisI apekShA
upachArase anyathA nirUpaN karatA hai. tathA shuddhanay jo nishchay hai, vah bhUtArtha hai, jaisA
vastukA svarUp hai vaisA nirUpaN karatA hai.
is prakAr in dononkA svarUp to viruddhatAsahit hai.
tathA tU aisA mAnatA hai ki siddhasamAn shuddha AtmAkA anubhavan so nishchay aur
vrat, shIl, sanyamAdirUp pravRutti so vyavahAr; so terA aisA mAnanA ThIk nahIn hai; kyonki kisI
dravyabhAvakA nAm nishchay aur kisIkA nAm vyavahAr
aisA nahIn hai. ek hI dravyake bhAvako
us svarUp hI nirUpaN karanA so nishchayanay hai, upachArase us dravyake bhAvako anyadravyake
bhAvasvarUp nirUpaN karanA so vyavahAr hai. jaise
miTTIke ghaDeko miTTIkA ghaDA nirUpit kiyA
jAy so nishchay aur ghRutasanyogake upachArase usIko ghRutakA ghaDA kahA jAy so vyavahAra.
aise hI anyatra jAnanA.
isaliye tU kisIko nishchay mAne aur kisIko vyavahAr mAne vah bhram hai.
tathA tere mAnanemen bhI nishchay-vyavahArako paraspar virodh AyA. yadi tU apaneko
siddhasamAn shuddha mAnatA hai to vratAdik kisaliye karatA hai? yadi vratAdikake sAdhan dvArA
siddha honA chAhatA hai to vartamAnamen shuddha AtmAkA anubhav mithyA huA.
isaprakAr donon nayonke paraspar virodh hain; isaliye donon nayonkA upAdeyapanA nahIn
banatA.
yahAn prashna hai ki samayasArAdimen shuddha AtmAke anubhavako nishchay kahA hai; vrat, tap,
sanyamAdiko vyavahAr kahA hai; us prakAr hI ham mAnate hain?
samAdhAnashuddha AtmAkA anubhav sachchA mokShamArga hai, isaliye use nishchay kahA.
yahAn svabhAvase abhinna, parabhAvase bhinnaaisA ‘shuddha’ shabdakA artha jAnanA. sansArIko siddha
mAnanAaisA bhramarUp artha ‘shuddha’ shabdakA nahIn jAnanA.
1. vavahArobhUyattho bhUyattho desido du suddhaNao.
bhUyatthamassido khalu sammAiTThI havai jIvo..11..