Moksha-Marg Prakashak-Hindi (English transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 254 of 350
PDF/HTML Page 282 of 378

 

background image
-
264 ] [ mokShamArgaprakAshak
isaprakAr apUrvakaraN honeke pashchAt anivRuttikaraN hotA hai. usakA kAl apUrvakaraNake
bhI sankhyAtaven bhAg hai. usamen pUrvokta Avashyak sahit kitanA hI kAl jAneke bAd
antarakaraN
1 karatA hai, jo anivRuttikaraNake kAl pashchAt uday Ane yogya aise mithyAtvakarmake
muhUrtamAtra niShek unakA abhAv karatA hai; un paramANuonko anya sthitirUp pariNamit karatA
hai. tathA antarakaraN karaneke pashchAt upashamakaraN karatA hai. antarakaraN dvArA abhAvarUp
kiye niShekonke UparavAle jo mithyAtvake niShek hain unako uday Aneke ayogya banAtA hai.
ityAdik kriyA dvArA anivRuttikaraNake antasamayake anantar jin niShekonkA abhAv kiyA thA,
unakA kAl Aye, tab niShekonke binA uday kisakA AyegA? isaliye mithyAtvakA uday
na honese prathamopasham samyaktvakI prApti hotI hai. anAdi mithyAdRuShTike samyaktva mohanIy aur
mishra mohanIyakI sattA nahIn hai, isaliye vah ek mithyAtvakarmakA hI upasham karake upasham
samyagdRuShTi hotA hai. tathA koI jIv samyaktva pAkar phi ra bhraShTa hotA hai, usakI dashA bhI
anAdi mithyAdRuShTi jaisI ho jAtI hai.
yahAn prashna hai ki parIkShA karake tattvashraddhAn kiyA thA, usakA abhAv kaise ho?
samAdhAn
jaise kisI puruShako shikShA dI. usakI parIkShA dvArA use ‘aise hI hai’
aisI pratIti bhI AyI thI; pashchAt kisI prakArase anyathA vichAr huA, isaliye us shikShAmen
sandeh huA ki isaprakAr hai yA isaprakAr? athavA ‘na jAne kis prakAr hai?’ athavA us
shikShAko jhUTh jAnakar usase viparItatA huI tab use apratIti huI aur usake us shikShAkI
pratItikA abhAv ho gayA. athavA pahale to anyathA pratIti thI hI, bIchamen shikShAke vichArase
yathArtha pratIti huI thI; parantu us shikShAkA vichAr kiye bahut kAl ho gayA, tab use bhUlakar
jaisI pahale anyathA pratIti thI vaisI hI svayamev ho gaI. tab us shikShAkI pratItikA abhAv
ho jAtA hai. athavA yathArtha pratIti pahale to kI, pashchAt na to koI anyathA vichAr kiyA,
na bahut kAl huA; parantu vaise hI karmodayase honahArake anusAr svayamev hI us pratItikA
abhAv hokar anyathApanA huA. aise anek prakArase us shikShAkI yathArtha pratItikA abhAv
1. kimantarakaraNan NAm? vivakkhiyakammANan heTThimovarimaTThidIo mottUN majjhe antomuhuttamettANan TThidINan
pariNAmaviseseN NisegANamabhAvIkaraNamantarakaraNamidi bhaNNade..(jayadhavalA, a0 pa0 953)
artha :antarakaraNakA kyA svarUp hai? uttar :vivakShitakarmonkI adhastan aur uparim sthitiyonko chhoDakar
madhyavartI antarmuhUrtamAtra sthitiyonke niShekonkA pariNAm visheShake dvArA abhAv karaneko antarakaraN kahate
hain.