Niyamsar-Hindi (Gujarati transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 240 of 388
PDF/HTML Page 267 of 415

 

નિયમસાર
[ ભગવાનશ્રીકુંદકુંદ-

અખિલપરદ્રવ્યપરિત્યાગલક્ષણલક્ષિતાક્ષુણ્ણનિત્યનિરાવરણસહજપરમપારિણામિકભાવ - ભાવનયા ભાવાન્તરાણાં ચતુર્ણામૌદયિકૌપશમિકક્ષાયિકક્ષાયોપશમિકાનાં પરિહારં કર્તુમત્યાસન્નભવ્યજીવઃ સમર્થો યસ્માત્, તત એવ પાપાટવીપાવક ઇત્યુક્ત મ્ . અતઃ પંચ- મહાવ્રતપંચસમિતિત્રિગુપ્તિપ્રત્યાખ્યાનપ્રાયશ્ચિત્તાલોચનાદિકં સર્વં ધ્યાનમેવેતિ .

સમસ્ત પરદ્રવ્યોંકે પરિત્યાગરૂપ લક્ષણસે લક્ષિત અખણ્ડ - નિત્યનિરાવરણ - સહજપરમપારિણામિકભાવકી ભાવનાસે ઔદયિક, ઔપશમિક, ક્ષાયિક તથા ક્ષાયોપશમિક ઇન ચાર ભાવાંતરોંકા પરિહાર કરનેમેં અતિ - આસન્નભવ્ય જીવ સમર્થ હૈ, ઇસીલિયે ઉસ જીવકો પાપાટવીપાવક (પાપરૂપી અટવીકો જલાનેવાલી અગ્નિ) કહા હૈ; ઐસા હોનેસે પાઁચ મહાવ્રત, પાઁચ સમિતિ, તીન ગુપ્તિ, પ્રત્યાખ્યાન, પ્રાયશ્ચિત્ત, આલોચના આદિ સબ ધ્યાન હી હૈ (અર્થાત્ પરમપારિણામિક ભાવકી ભાવનારૂપ જો ધ્યાન વહી મહાવ્રત-પ્રાયશ્ચિત્તાદિ સબ કુછ હૈ )

.

[અબ ઇસ ૧૧૯વીં ગાથાકી ટીકા પૂર્ણ કરતે હુએ ટીકાકાર મુનિરાજ શ્લોક કહતે હૈં : ] યહાઁ ચાર ભાવોંકે પરિહારમેં ક્ષાયિકભાવરૂપ શુદ્ધ પર્યાયકા ભી પરિહાર (ત્યાગ) કરના કહા હૈ ઉસકા

કારણ ઇસપ્રકાર હૈ : શુદ્ધાત્મદ્રવ્યકા હીસામાન્યકા હીઆલમ્બન લેનેસે ક્ષાયિકભાવરૂપ શુદ્ધ
પર્યાય પ્રગટ હોતી હૈ . ક્ષાયિકભાવકાશુદ્ધપર્યાયકા વિશેષકાઆલમ્બન કરનેસે ક્ષાયિકભાવરૂપ
શુદ્ધ પર્યાય કભી પ્રગટ નહીં હોતી . ઇસલિયે ક્ષાયિકભાવકા ભી આલમ્બન ત્યાજ્ય હૈ . યહ જો
ક્ષાયિકભાવકે આલમ્બનકા ત્યાગ ઉસે યહાઁ ક્ષાયિકભાવકા ત્યાગ કહા ગયા હૈ .

યહાઁ ઐસા ઉપદેશ દિયા હૈ કિપરદ્રવ્યોંકા ઔર પરભાવોંકા આલમ્બન તો દૂર રહો, મોક્ષાર્થીકો

અપને ઔદયિકભાવોંકા (સમસ્ત શુભાશુભભાવાદિકકા), ઔપશમિકભાવોંકા (જિસમેં કીચડ નીચે
બૈઠ ગયા હો ઐસે જલકે સમાન ઔપશમિક સમ્યક્ત્વાદિકા), ક્ષાયોપશમિકભાવોંકા (અપૂર્ણ જ્ઞાન
દર્શનચારિત્રાદિ પર્યાયોંકા) તથા ક્ષાયિકભાવોંકા (ક્ષાયિક સમ્યક્ત્વાદિ સર્વથા શુદ્ધ પર્યાયોંકા) ભી
આલમ્બન છોડના ચાહિયે; માત્ર પરમપારિણામિકભાવકાશુદ્ધાત્મદ્રવ્યસામાન્યકાઆલમ્બન લેના
ચાહિયે . ઉસકા આલમ્બન લેનેવાલા ભાવ હી મહાવ્રત, સમિતિ, ગુપ્તિ, પ્રતિક્રમણ, આલોચના,
પ્રત્યાખ્યાન, પ્રાયશ્ચિત્ત આદિ સબ કુછ હૈ . (આત્મસ્વરૂપકા આલમ્બન, આત્મસ્વરૂપકા આશ્રય,
આત્મસ્વરૂપકે પ્રતિ સમ્મુખતા, આત્મસ્વરૂપકે પ્રતિ ઝુકાવ, આત્મસ્વરૂપકા ધ્યાન,
પરમપારિણામિકભાવકી ભાવના, ‘મૈં ધ્રુવ શુદ્ધ આત્મદ્રવ્યસામાન્ય હૂઁ’ ઐસી પરિણતિ
ઇન સબકા એક
અર્થ હૈ .)

૨૪૦ ]