Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ശ്രീ ദിഗംബര ജൈന സ്വാധ്യായമംദിര ട്രസ്ട, സോനഗഢ - ൩൬൪൨൫൦
൩൫൬ ]യോഗീന്ദുദേവവിരചിത: [ അധികാര-൨ : ദോഹാ-൮൩
जो ण हणेइ वियप्पु यः कर्ता शास्त्राभ्यासफ लभूतस्य रागादिविकल्परहितस्य निजशुद्धात्मस्व-
भावस्य प्रतिपक्षभूतं मिथ्यात्वरागादिविकल्पं न हन्ति । न केवलं विकल्पं न हन्ति । देहि वसंतु
वि देहे वसन्तमपि णिम्मलउ निर्मलं कर्ममलरहितं णवि मण्णइ नैव मन्यते न श्रद्धत्ते । कम् ।
परमप्पु निजपरमात्मानमिति । अत्रेदं व्याख्यानं ज्ञात्वा त्रिगुप्तसमाधिं कृत्वा च स्वयं भावनीयम् ।
यदा तु त्रिगुप्तिगुप्तसमाधिं कर्तुं नायाति तदा विषयकषायवञ्चनार्थं शुद्धात्मभावनास्मरण-
द्रढीकरणार्थं च बहिर्विषये व्यवहारज्ञानवृद्धयर्थं च परेषां कथनीयं किंतु तथापि
परप्रतिपादनव्याजेन मुख्यवृत्त्या स्वकीयजीव एव संबोधनीयः । कथमिति चेत् । इदमनुपपन्नमिदं
व्याख्यानं न भवति मदीयमनसि यदि समीचीनं न प्रतिभाति तर्हि त्वमेव स्वयं किं न
भावयतीति तात्पर्यम् ।।८३।।
വികല്പഥീ രഹിത നിജശുദ്ധാത്മസ്വഭാവനീ പ്രാപ്തി ഛേ ഏവാ നിജശുദ്ധാത്മസ്വഭാവഥീ പ്രതിപക്ഷഭൂത
മിഥ്യാത്വ, രാഗാദി വികല്പനോ നാശ കരതോ നഥീ. മാത്ര വികല്പനോ നാശ കരതോ നഥീ ഏടലും ജ
നഹി, പണ ദേഹമാം രഹേവാ ഛതാം പണ നിര്മള-കര്മമള രഹിത-നിജ പരമാത്മാനേ ശ്രദ്ധതോ നഥീ, തേ
ജഡ – മൂര്ഖഛേ.
അഹീം, ആ വ്യാഖ്യാന ജാണീനേ അനേ ത്രണഗുപ്തിയുക്ത സമാധി കരീനേ പോതാനേ ജ ഭാവവോ,
അനേ ജ്യാരേ ത്രണ ഗുപ്തിഥീ ഗുപ്ത സമാധി കരവാനും ന ബനേ ത്യാരേ വിഷയകഷായനീ വംചനാ അര്ഥേ
(വിഷയ കഷായനേ ഛോഡവാ മാടേ) അനേ ശുദ്ധ ആത്മാനീ ഭാവനാനും സ്മരണ ദ്രഢ കരവാ മാടേ അനേ
ബഹിര്വിഷയമാം വ്യവഹാരജ്ഞാനനീ വൃദ്ധി അര്ഥേ ബീജാ ജീവോനേ ധര്മോപദേശ ആപവോ, തേമ ഛതാം പണ
പരനേ ഉപദേശവാനാ ബഹാനാ ദ്വാരാ മുഖ്യപണേ സ്വകീയ ജീവ ജ സംബോധവോ. കേവീ രീതേ? തേ ആ
പ്രമാണേ : — ആ യോഗ്യ നഥീ; ആ ഗാഥാനും വ്യാഖ്യാന മാരാ മനമാം വസ്യും നഥീ; ജോ സമീചീന
പണേ (ബരാബര സാരീ രീതേ, യോഗ്യ രീതേ) പ്രതിഭാസതും നഥീ, തോ തമേ പണ സ്വയം തേനോ വിചാര
കരോ. ആവും താത്പര്യ ഛേ. ൮൩.
और निज शुद्धात्माको ध्यावना । इसलिए इस व्याख्यानको जानकर तीन गुप्तिमें अचल हो
परमसमाधिमें आरूढ़ होके निजस्वरूपका ध्यान करना । लेकिन जबतक तीन गुप्तियाँ न हों,
परमसमाधि न आवे, (हो सके) तबतक विषय कषायोंके हटानेके लिये शुद्धात्मस्मरण
भावनाके दृढीकरण हेतु परजीवोंको धर्मोपदेश देना, उसमें भी परके उपदेशके बहानेसे
मुख्यताकर अपना जीव हीको संबोधना । वह इस तरह है, कि परको उपदेश देते अपनेको
समझावे । जो मार्ग दूसरोंको छुड़ावे, वह आप कैसे करे । इससे मुख्य संबोधन अपना ही है ।
परजीवोंको ऐसा ही उपदेश है, जो यह बात मेरे मनमें अच्छी नहीं लगती, तो तुमको भी भली
नहीं लगती होगी, तुम भी अपने मनमें विचार करो ।।८३।।