Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ശ്രീ ദിഗംബര ജൈന സ്വാധ്യായമംദിര ട്രസ്ട, സോനഗഢ - ൩൬൪൨൫൦
അധികാര-൨ : ദോഹാ-൧൪൩ ]പരമാത്മപ്രകാശ: [ ൪൫൩
ജഗത്വ്യാപീ ജഗത്കര്താ ന സമജവോ, ഏവോ ഭാവാര്ഥ ഛേ. ൧൪൨.
ഹവേ, സമ്യക്ത്വനും ദുര്ലഭപണും ദര്ശാവേ ഛേ : —
ഭാവാര്ഥ: — അതീതകാള അനാദി ഛേ, ജീവ പണ അനാദി ഛേ അനേ സംസാരരൂപീ സമുദ്ര തേ
പണ അനാദി-അനംത ഛേ. ഏ രീതേ അനാദി കാളമാം മിഥ്യാത്വ, രാഗാദിനീ ആധീനതാഥീ
നിജശുദ്ധാത്മാഥീ ച്യുത ജീവനേ ആ ബേ വസ്തു മളീ നഥീ. ബേ കഈ? (൧) അനംതജ്ഞാനാദി-
शिवशब्दत्वेन सर्वत्र ज्ञातव्यो नान्यः । कोऽपि शिवनामा व्याप्येको जगत्कर्तेति भावार्थः ।।१४२।।
अथ सम्यक्त्वदुर्लभत्वं दर्शयति —
२७४) कालु अणाइ अणाइ जिउ भव-सायरु वि अणंतु ।
जीविं बिण्णि ण पत्ताइँ जिणु सामिउ सम्मत्तु ।।१४३।।
कालः अनादिः अनादिः जीवः भवसागरोऽपि अनन्तः ।
जीवेन द्वे न प्राप्त जिनस्वामी सम्यक्त्वम् ।।१४३।।
कालु इत्यादि । कालु अणाइ गतकालो अनादिः अणाइ जिउ जीवोऽप्यनादिः
भव-सायरु वि अणंतु भवः संसारस्य एव समुद्रः सोऽप्यनादिरनन्तश्च । जीविं बिण्णि ण पत्ताइं
एवमनादिकाले मिथ्यात्वरागाद्यधीनतया निजशुद्धात्मभावनाच्युतेन जीवेन द्वयं न लब्धम् । द्वये
माना है, ऐसा तू मत मान । तू अपने स्वरूपको अथवा केवलज्ञानियोंको अथवा मोक्षपदको
शिव समझ । यही श्रीवीतरागदेवकी आज्ञा हैं ।।१४२।।
आगे सम्यग्दर्शनको दुर्लभ दिखलाते हैं —
गाथा – १४३
अन्वयार्थ : — [कालः अनादिः ] काल भी अनादि है, [जीवः अनादिः ] जीव भी
अनादि हैं, और [भवसागरोडिप ] संसार – समुद्र भी [अनंतः ] अनादि अनंत है । लेकिन
[जीवेन ] इस जीवने [जिनः स्वामी सम्यक्त्वम् ] जिनराजस्वामी और सम्यक्त्व [द्वे ] ये दो
[न प्राप्ते ] नहीं पाये ।
भावार्थ : — काल, जीव और संसार ये तीनों अनादि हैं, उसमें अनादिकालसे भटकते
हुए इस जीवने मिथ्यात्व – रागादिकके वश होकर शुद्धात्मस्वरूप अपना न देखा, न जाना । यह
संसारी जीव अनादिकालसे आत्म – ज्ञानकी भावनासे रहित है । इस जीवने स्वर्ग, नरक, राज्यादि