Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ശ്രീ ദിഗംബര ജൈന സ്വാധ്യായമംദിര ട്രസ്ട, സോനഗഢ - ൩൬൪൨൫൦
അധികാര-൨ : ദോഹാ-൧൫൨ ]പരമാത്മപ്രകാശ: [ ൪൬൭
‘‘चंडो ण मुयइ वेरं भंडणसीलो य धम्मदयरहिओ । दुट्ठो ण य एदि वसं लक्खणमेयं तु
किण्हस्स ।।’’ (ഗോമ്മടസാര ജീവകാംഡ ഗാഥാ – ൫൭൮)
(അര്ഥ: — ജേ പ്രചംഡ തീവ്ര ക്രോധീ ഹോയ, വേരനേ ഛോഡേ നഹി, ഝഘഡോ കരവാനാ സ്വഭാവവാളോ
ഹോയ, ദയാധര്മഥീ രഹിത ഹോയ, ദുഷ്ട ഹോയ, ഗുരുജനാദിനേ വശ ന ഹോയ – ഏ ബധാം ലക്ഷണ
കൃഷ്ണലേശ്യാവാളാ ജീവനാം ഛേ) ഏ പ്രമാണേ ഗാഥാമാം കഹേല ലക്ഷണവാളീ കൃഷ്ണലേശ്യാ, ധനധാന്യാദിനീ
തീവ്ര മൂര്ച്ഛാരൂപ അനേ വിഷയോനീ ആകാംക്ഷാരൂപ നീലലേശ്യാ, രണഭൂമിമാം മരവാ ഇച്ഛേ അനേ കോഈ
സ്തുതി കരേ തോ സംതോഷ പാമേ വഗേരേ ലക്ഷണോവാളീ കാപോതലേശ്യാ – ഏ പ്രമാണേ ത്രണ (അശുഭ)
ലേശ്യാഥീ മാംഡീനേ സമസ്ത വിഭാവനാ ത്യാഗ വഡേ ദേഹഥീ ഭിന്ന ആത്മാനേ തും ഭാവ. ൧൫൨.
ഹവേ, ഫരീ ദേഹനേ ദുഃഖനും കാരണ ദര്ശാവേ ഛേ : —
पूर्वोक्त लक्षणमात्मानं त्वं कर्ता पश्येति । अयमत्र भावार्थः । ‘‘चंडो ण मुयइ वेरं भंडणसीलो
य धम्मदयरहिओ । दुट्ठो ण य एदि वसं लक्खणमेयं तु किण्हस्स ।।’’ इतिगाथाकथितलक्षणा
कृष्णलेश्या, धनधान्यादितीव्रमूर्च्छाविषयाकांक्षादिरूपा नीललेश्या, रणे मरणं प्रार्थयति स्तूयमानः
संतोषं करोतीत्यादिलक्षणा कापोतलेश्या च, एवं लेश्यात्रयप्रभृतिसमस्तविभावत्यागेन
देहाद्भिन्नमात्मानं भावय इति ।।१५२।।
अथ —
२८४) दुक्खहँ कारणु मुणिवि मणि देहु वि एहु चयंति ।
जित्थु ण पावहिँ परम-सुहु तित्थु कि संत वसंति ।।१५३।।
हँसी उड़ानेमें जिसके शंका न हो, अपनी हँसी होनेका जिसको भय न हो, जिसका
स्वभाव लज्जा रहित हो, दया – धर्मसे रहित हो, और अपनेसे बलवान्के वशमें हो,
गरीबको सतानेवाला हो, ऐसा कृष्णलेश्यावालेका लक्षण कहा । नीललेश्यावालेके लक्षण
कहते हैं, सो सुनो – जिसके धन – धान्यादिककी अति ममता हो, और महा विषयाभिलाषी
हो, इन्द्रियोंके विषय सेवता हुआ तृप्त न हो । कापोतलेश्याका धारक रणमें मरना चाहता
है, स्तुति करनेसे अति प्रसन्न होता है । ये तीनों कुलेश्याके लक्षण कहे गये हैं, इनको
छोड़कर पवित्र भावोंसे देहसे जुदे जीवको जानकर अपने स्वरूपका ध्यान कर । यही
कल्याणका कारण है ।।१५२।।
आगे फि र भी देहको दुःखका कारण दिखलाते हैं —