Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ശ്രീ ദിഗംബര ജൈന സ്വാധ്യായമംദിര ട്രസ്ട, സോനഗഢ - ൩൬൪൨൫൦
൫൦൦ ]യോഗീന്ദുദേവവിരചിത: [ അധികാര-൨ : ദോഹാ-൧൭൪
एहु इत्यादि । एहु जु एष यः प्रत्यक्षीभूतः अप्पा १स्वसंवेदनप्रत्यक्ष आत्मा । स
कथंभूतः । सो परमप्पा शुद्धनिश्चयेनानन्तचतुष्टयस्वरूपः क्षुधाद्यष्टादशदोषरहितः स निर्दोषि-
परमात्मा कम्म-विसेसें जायउ जप्पा व्यवहारनयेनादिकर्मबन्धनविशेषेण स्वकीयबुद्धिदोषेण
जात उत्पन्नः कथंभूतो जातः जाप्यः पराधीनः जामइं जाणइ यदा काले जानाति । केन
कम् । अप्पें अप्पा वीतरागनिर्विकल्पस्वसंवेदनज्ञानपरिणतेनात्मना निजशुद्धात्मानं तामइं
तस्मिन् स्वशुद्धात्मानुभूतिकाले सो जि स एवात्मा देउ निजशुद्धात्मभावनोत्थवीतराग-
सुखानुभवेन दीव्यति क्रीडतीति देवः परमाराध्यः । किंविशिष्टो देवः । परमप्पा शुद्धनिश्चयेन
मुक्ति गत-परमात्मसमानः । अयमत्र भावार्थः । यद्येवंभूतः परमात्मा शक्ति रूपेण देहमध्ये
नास्ति तर्हि केवलज्ञानोत्पत्तिकाले कथं व्यक्त ीभविष्यतीति ।।१७४।।
अथ तमेवार्थं व्यक्त ीकरोति —
ഭാവാര്ഥ : — ആ സ്വസംവേദനപ്രത്യക്ഷ ആത്മാ ശുദ്ധ നിശ്ചയനയഥീ അനംതചതുഷ്ടയസ്വരൂപ
ക്ഷുധാആദി അഢാര ദോഷ രഹിത നിര്ദോഷ പരമാത്മാ-തേ വ്യവഹാരനയഥീ അനാദികര്മബംധനനാ വിശേഷഥീ
പോതാനീ ബുദ്ധിനാ ദോഷഥീ പരാധീന ഥയോ ഛേ.
പരംതു ജ്യാരേ വീതരാഗനിര്വികല്പസ്വസംവേദനജ്ഞാനരൂപേ പരിണത ആത്മാ വഡേ നിജശുദ്ധ-ആത്മാനേ
ജാണേ ഛേ ത്യാരേ തേ സ്വശുദ്ധആത്മാനീ അനുഭൂതിനാ സമയേ തേ ജ ആത്മാ നിജ-ശുദ്ധആത്മാനീ ഭാവനാഥീ
ഉത്പന്ന വീതരാഗ സുഖാനുഭവഥീ ശോഭേ ഛേ, ക്രീഡാ കരേ ഛേ തേ ദേവ ഛേ കേ ജേ പരമആരാധ്യ ഛേ; തേ
ദേവ ശുദ്ധനിശ്ചയനയഥീ മുക്തിഗത പരമാത്മാ സമാന ഛേ.
അഹീം, ഭാവാര്ഥ ഏമ ഛേ കേ ജോ ആവോ പരമാത്മാ ശക്തിരൂപേ ദേഹമാം ന ഹോയ തോ കേവളജ്ഞാനനീ
ഉത്പത്തികാളേ തേനീ വ്യക്തി കേവീ രീതേ ഥായ? ।।൧൭൪.
ഹവേ, തേ ജ അര്ഥനേ പ്രഗട കരേ ഛേ : —
यह आत्मा ही [परमात्मा ] परमात्मा देव है ।
भावार्थ : — निज शुद्धात्माकी भावनासे उत्पन्न हुआ जो परम आनंद उसके अनुभवमें
क्रीडा करनेसे देव कहा जाता है, यही आराधने योग्य है । जो आत्मदेव शुद्ध निश्चयनयकर
भगवान् केवलीके समान है । ऐसा परमात्मदेव शक्तिरूपसे देहमें हैं, जो देहमें न होवे, तो
केवलज्ञानके समय कैसे प्रगट होवे ।।१७४।।
आगे इसी अर्थको प्रगटपनेसे दृढ़ करते हैं —
൧. അഹീം ‘स्वसंवेदन ज्ञान प्रत्यक्ष’ ഹോവും ജോഈഏ.