Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ശ്രീ ദിഗംബര ജൈന സ്വാധ്യായമംദിര ട്രസ്ട, സോനഗഢ - ൩൬൪൨൫൦
൫൧൬ ]യോഗീന്ദുദേവവിരചിത: [ അധികാര-൨ : ദോഹാ-൧൮൮
मोक्खु इत्यादि । मोक्खु म चिंतहि मोक्षचिन्तां मा कार्षीस्त्वं जोइया हे योगिन् ।
यतः कारणात् मोक्खु ण चिंतिउ होउ रागादिचिन्ताजालरहितः केवलज्ञानाद्यनन्त-
गुणव्यक्ति सहितो मोक्षः चिन्तितो न भवति । तर्हि कथं भवति । जेण णिबद्धउ जीवडउ येन
मिथ्यात्वरागादिचिन्ताजालोपार्जितेन कर्मणा बद्धो जीवः सोइ तदेव कर्म शुभाशुभविकल्प-
समूहरहिते शुद्धात्मतत्त्वस्वरूपे स्थितानां परमयोगिनां मोक्खु करेसइ अनन्तज्ञानादि-
गुणोपलम्भरूपं मोक्षं करिष्यतीति । अत्र यद्यपि सविकल्पावस्थायां विषयकषायाद्यपध्यान-
वञ्चनार्थं मोक्षमार्गे भावनाद्रढीकरणार्थं च ‘‘दुक्खक्खओ कम्मक्खओ बोहिलाहो सुगईगमणं
समाहिमरणं जिणगुणसंपत्ती होइ मज्झं’’ इत्यादि भावना कर्तव्या तथापि वीतरागनिर्विकल्प-
परमसमाधिकाले न कर्तव्येति भावार्थः ।।१८८।।
ഭാവാര്ഥ : — ഹേ യോഗീ! തും മോക്ഷനീ പണ ചിംതാ ന കര, കാരണ കേ രാഗാദി-
ചിംതാജാളരഹിത അനേ കേവളജ്ഞാനാദി അനംത ഗുണോനീ വ്യക്തി സഹിത മോക്ഷ, ചിംതാ കരവാഥീ ഥതോ നഥീ.
തോ കേവീ രീതേ ഥായ ഛേ? തേ ആ രീതേ ഥായ ഛേ. മിഥ്യാത്വ, രാഗാദിചിംതാജാളഥീ ഉപാര്ജിത ജേ കര്മഥീ
ജീവ ബംധായോ ഛേ, തേ ജ കര്മ [തേ ജ കര്മനോ ഛൂടകാരോ] ശുഭാശുഭവികല്പസമൂഹഥീ രഹിത അനേ
ശുദ്ധആത്മസ്വരൂപമാം സ്ഥിത പരമയോഗീഓനേ അനംത ജ്ഞാനാദി ഗുണോനീ പ്രാപ്തിരൂപ മോക്ഷ കരശേ.
അഹീം, ജോകേ സവികല്പ അവസ്ഥാമാം വിഷയകഷായാദി അപധ്യാനനാ വംചനാര്ഥേ അനേ മോക്ഷമാര്ഗമാം
ഭാവനാനേ ദ്രഢ കരവാ മാടേ
‘‘दुक्खक्खओ कम्मक्खओ बोहिलाहो
सुगईगमणं समाहिमरणं जिणगुणसंपत्ती होउ मज्झं ।।’’
(ശ്രീ കുംദകുംദാചാര്യ പ്രാകൃത സിദ്ധ ഭക്തി) (അര്ഥ: — ചാര ഗതിനാ ദുഃഖ നാശ പാമോ, കര്മനോ
ക്ഷയ ഥാഓ, ബോധിലാഭ ഥാഓ, സുഗതിമാം (പംചമഗതിമാം, മോക്ഷമാം) ഗമന ഥാഓ; സമാധിമരണ
ഥാഓ അനേ ജിനഗുണനീ സംപത്തി മനേ മളോ.) ഇത്യാദി ഭാവനാ കരവീ യോഗ്യ ഛേ തോപണ,
വീതരാഗനിര്വികല്പ പരമസമാധികാളേ തേ കരവീ യോഗ്യ നഥീ, ഏവോ ഭാവാര്ഥ ഛേ. ൧൮൮.
भावार्थ : — वह चिन्ताका त्याग ही तुझको निस्संदेह मोक्ष करेगा । अनंत ज्ञानादि
गुणोंकी प्रगटता वह मोक्ष है । यद्यपि विकल्प सहित जो प्रथम अवस्था उसमें विषय कषायादि
खोटे ध्यानके निवारण करनेके लिये और मोक्ष – मार्गमें परिणाम दृढ़ करनेके लिये ज्ञानीजन ऐसी
भावना करते हैं, कि चतुर्गतिके दुःखोंका क्षय हो, अष्ट कर्मोंका क्षय हो, ज्ञानका लाभ हो,
पंचमगतिमें गमन हो, समाधि मरण हो, और जिनराजके गुणोंकी सम्पत्ति मुझको हो । यह भावना
चौथे, पाँचवें, छट्ठे गुणस्थानमें करने योग्य है, तो भी ऊ परके गुणस्थानोंमें वीतराग
निर्विकल्पसमाधिके समय नहीं होती ।।१८८।।