Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ਸ਼੍ਰੀ ਦਿਗਂਬਰ ਜੈਨ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਮਂਦਿਰ ਟ੍ਰਸ੍ਟ, ਸੋਨਗਢ - ੩੬੪੨੫੦
ਅਧਿਕਾਰ-੨ : ਦੋਹਾ-੧੫੨ ]ਪਰਮਾਤ੍ਮਪ੍ਰਕਾਸ਼: [ ੪੬੭
‘‘चंडो ण मुयइ वेरं भंडणसीलो य धम्मदयरहिओ । दुट्ठो ण य एदि वसं लक्खणमेयं तु
किण्हस्स ।।’’ (ਗੋਮ੍ਮਟਸਾਰ ਜੀਵਕਾਂਡ ਗਾਥਾ – ੫੭੮)
(ਅਰ੍ਥ: — ਜੇ ਪ੍ਰਚਂਡ ਤੀਵ੍ਰ ਕ੍ਰੋਧੀ ਹੋਯ, ਵੇਰਨੇ ਛੋਡੇ ਨਹਿ, ਝਘਡੋ ਕਰਵਾਨਾ ਸ੍ਵਭਾਵਵਾਲ਼ੋ
ਹੋਯ, ਦਯਾਧਰ੍ਮਥੀ ਰਹਿਤ ਹੋਯ, ਦੁਸ਼੍ਟ ਹੋਯ, ਗੁਰੁਜਨਾਦਿਨੇ ਵਸ਼ ਨ ਹੋਯ – ਏ ਬਧਾਂ ਲਕ੍ਸ਼ਣ
ਕ੍ਰੁਸ਼੍ਣਲੇਸ਼੍ਯਾਵਾਲ਼ਾ ਜੀਵਨਾਂ ਛੇ) ਏ ਪ੍ਰਮਾਣੇ ਗਾਥਾਮਾਂ ਕਹੇਲ ਲਕ੍ਸ਼ਣਵਾਲ਼ੀ ਕ੍ਰੁਸ਼੍ਣਲੇਸ਼੍ਯਾ, ਧਨਧਾਨ੍ਯਾਦਿਨੀ
ਤੀਵ੍ਰ ਮੂਰ੍ਚ੍ਛਾਰੂਪ ਅਨੇ ਵਿਸ਼ਯੋਨੀ ਆਕਾਂਕ੍ਸ਼ਾਰੂਪ ਨੀਲਲੇਸ਼੍ਯਾ, ਰਣਭੂਮਿਮਾਂ ਮਰਵਾ ਇਚ੍ਛੇ ਅਨੇ ਕੋਈ
ਸ੍ਤੁਤਿ ਕਰੇ ਤੋ ਸਂਤੋਸ਼ ਪਾਮੇ ਵਗੇਰੇ ਲਕ੍ਸ਼ਣੋਵਾਲ਼ੀ ਕਾਪੋਤਲੇਸ਼੍ਯਾ – ਏ ਪ੍ਰਮਾਣੇ ਤ੍ਰਣ (ਅਸ਼ੁਭ)
ਲੇਸ਼੍ਯਾਥੀ ਮਾਂਡੀਨੇ ਸਮਸ੍ਤ ਵਿਭਾਵਨਾ ਤ੍ਯਾਗ ਵਡੇ ਦੇਹਥੀ ਭਿਨ੍ਨ ਆਤ੍ਮਾਨੇ ਤੁਂ ਭਾਵ. ੧੫੨.
ਹਵੇ, ਫਰੀ ਦੇਹਨੇ ਦੁਃਖਨੁਂ ਕਾਰਣ ਦਰ੍ਸ਼ਾਵੇ ਛੇ : —
पूर्वोक्त लक्षणमात्मानं त्वं कर्ता पश्येति । अयमत्र भावार्थः । ‘‘चंडो ण मुयइ वेरं भंडणसीलो
य धम्मदयरहिओ । दुट्ठो ण य एदि वसं लक्खणमेयं तु किण्हस्स ।।’’ इतिगाथाकथितलक्षणा
कृष्णलेश्या, धनधान्यादितीव्रमूर्च्छाविषयाकांक्षादिरूपा नीललेश्या, रणे मरणं प्रार्थयति स्तूयमानः
संतोषं करोतीत्यादिलक्षणा कापोतलेश्या च, एवं लेश्यात्रयप्रभृतिसमस्तविभावत्यागेन
देहाद्भिन्नमात्मानं भावय इति ।।१५२।।
अथ —
२८४) दुक्खहँ कारणु मुणिवि मणि देहु वि एहु चयंति ।
जित्थु ण पावहिँ परम-सुहु तित्थु कि संत वसंति ।।१५३।।
हँसी उड़ानेमें जिसके शंका न हो, अपनी हँसी होनेका जिसको भय न हो, जिसका
स्वभाव लज्जा रहित हो, दया – धर्मसे रहित हो, और अपनेसे बलवान्के वशमें हो,
गरीबको सतानेवाला हो, ऐसा कृष्णलेश्यावालेका लक्षण कहा । नीललेश्यावालेके लक्षण
कहते हैं, सो सुनो – जिसके धन – धान्यादिककी अति ममता हो, और महा विषयाभिलाषी
हो, इन्द्रियोंके विषय सेवता हुआ तृप्त न हो । कापोतलेश्याका धारक रणमें मरना चाहता
है, स्तुति करनेसे अति प्रसन्न होता है । ये तीनों कुलेश्याके लक्षण कहे गये हैं, इनको
छोड़कर पवित्र भावोंसे देहसे जुदे जीवको जानकर अपने स्वरूपका ध्यान कर । यही
कल्याणका कारण है ।।१५२।।
आगे फि र भी देहको दुःखका कारण दिखलाते हैं —