Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ਸ਼੍ਰੀ ਦਿਗਂਬਰ ਜੈਨ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਮਂਦਿਰ ਟ੍ਰਸ੍ਟ, ਸੋਨਗਢ - ੩੬੪੨੫੦
੪੭੮ ]ਯੋਗੀਨ੍ਦੁਦੇਵਵਿਰਚਿਤ: [ ਅਧਿਕਾਰ-੨ : ਦੋਹਾ-੧੬੦
वसिया करइ तेनैव स्वसंवेदनज्ञानेन वसितान् भरितावस्थान् करोति जु जो यः परमयोगी
सुण्णु निश्चयनयेन शुद्धचैतन्यनिश्चयप्राणस्य हिंसकत्वान्मिथ्यात्वविकल्पजालमेव निश्चयहिंसा
तत्प्रभृति-समस्तविभावपरिणामान् स्वसंवेदनज्ञानलाभात्पूर्वं वसितानिदानीं शून्यान् करोतीति बलि
किज्जउं तसु जोइयहिं बलिर्मस्तकस्योपरितनभागेनावतारणं क्रियेऽहमिति तस्य योगिनः । एवं
श्रीयोगीन्द्रदेवाः गुणप्रशंसां कुर्वन्ति । पुनरपि किं यस्य योगिनः । जासु ण यस्य न । किम् ।
पाउ ण पुण्णु वीतरागशुद्धात्मतत्त्वाद्विपरीतं न पुण्यपापद्वयमिति तात्पर्यम् ।।१६०।।
अथैक सूत्रेण प्रश्नं कृत्वा सूत्रचतुष्टयेनोत्तरं दत्त्वा च तमेव पूर्वसूत्रपञ्चकेनोक्तं
निर्विकल्पसमाधिरूपं परमोपदेशं पुनरपि विवृणोति पञ्चकलेन —
२९२) तुट्टइ मोहु तडित्ति जहिँ मणु अत्थवणहँ जाइ ।
सो सामइ उवएसु कहि अण्णेँ देविं काइँ ।।१६१।।
है, निज स्वादनरूप स्वाभाविक ज्ञानकर शुद्ध परिणामोंकी बस्ती निज घटरूपी नगरमें भरपूर
करता है । और अनादिकालके जो शुद्ध चैतन्यरूप निश्चयप्राणोंके घातक ऐसे मिथ्यात्व
रागादिरूप विकल्पजाल हैं, उनको निज स्वरूप नगरसे निकाल देता है, उनको ऊ जड़ कर देता
है, ऐसे परमयोगीकी मैं बलिहारी हूँ, अर्थात् उसके मस्तक पर मैं अपनेको वारता हूँ । इसप्रकार
श्रीयोगींद्रदेव परमयोगियोंकी प्रशंसा करते हैं । जिन योगियोंके वीतराग शुद्धात्मा तत्त्वसे विपरीत
पुण्य – पाप दोनों ही नहीं हैं ।।१६०।।
आगे एक दोहेमें शिष्यका प्रश्न और चार दोहोंमें प्रश्नका उत्तर देकर
निर्विकल्पसमाधिरूप परम उपदेशको फि र भी विस्तारसे कहते हैं —
ਜ੍ਞਾਨਨਾ ਬਲ਼ਥੀ ਅਤ੍ਯਾਰੇ ਵਿਸ਼ਿਸ਼੍ਟ ਜ੍ਞਾਨਨਾ ਸਮਯੇ ਤੇ ਜ ਸ੍ਵਸਂਵੇਦਨਰੂਪ ਜ੍ਞਾਨ ਵਡੇ ਵਸਾਵੇ ਛੇ – ਭਰਪੂਰ
ਕਰੇ ਛੇ ਅਨੇ ਨਿਸ਼੍ਚਯਨਯਥੀ ਸ਼ੁਦ੍ਧ ਚੈਤਨ੍ਯਰੂਪ ਨਿਸ਼੍ਚਯਪ੍ਰਾਣਨਾ ਹਿਂਸਕ ਹੋਵਾਥੀ ਮਿਥ੍ਯਾਤ੍ਵ ਵਿਕਲ੍ਪਜਾਲ਼ ਜ
ਨਿਸ਼੍ਚਯਹਿਂਸਾ ਛੇ, ਤੇ ਹਿਂਸਾਥੀ ਮਾਂਡੀਨੇ ਪੂਰ੍ਵੇ ਵਸੇਲਾ ਸਮਸ੍ਤ ਵਿਭਾਵਪਰਿਣਾਮੋਨੇ ਸ੍ਵਸਂਵੇਦਨਰੂਪ ਜ੍ਞਾਨਨੀ
ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਥੀ ਅਤ੍ਯਾਰੇ ਸ਼ੂਨ੍ਯ (ਉਜ੍ਜਡ) ਕਰੇ ਛੇ, ਤੇ ਯੋਗੀਨੇ ਹੁਂ ਵਾਰੀ ਜਾਉਂ ਛੁਂ ਅਰ੍ਥਾਤ੍ ਹੁਂ ਮਾਥੁਂ ਨਮਾਵੀਨੇ
ਨਮਸ੍ਕਾਰ ਕਰੁਂ ਛੁਂ, ਏ ਰੀਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਯੋਗੀਨ੍ਦ੍ਰਦੇਵ ਗੁਣੋਨੀ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਾ ਕਰੇ ਛੇ ਕੇ ਜੇ ਯੋਗੀਨੇ ਵੀਤਰਾਗ ਸ਼ੁਦ੍ਧ
ਆਤ੍ਮਤਤ੍ਤ੍ਵਥੀ ਵਿਪਰੀਤ ਪੁਣ੍ਯ ਅਨੇ ਪਾਪ ਬਨ੍ਨੇ ਨਥੀ. ੧੬੦.
ਹਵੇ, ਏਕ ਗਾਥਾਸੂਤ੍ਰ ਦ੍ਵਾਰਾ ਪ੍ਰਸ਼੍ਨ ਕਰੀਨੇ ਤਥਾ ਚਾਰ ਸੂਤ੍ਰ ਦ੍ਵਾਰਾ ਉਤ੍ਤਰ ਆਪੀਨੇ ਤੇ ਜ ਅਗਾਉਨਾ
ਪਾਂਚ ਸੂਤ੍ਰੋ ਦ੍ਵਾਰਾ (ਗਾਥਾ ੧੫੬ ਥੀ ੧੬੦, ਏ ਪਾਂਚ ਸੂਤ੍ਰੋ ਦ੍ਵਾਰਾ) ਕਹੇਲਾ ਨਿਰ੍ਵਿਕਲ੍ਪ ਸਮਾਧਿਰੂਪ
ਪਰਮੋਪਦੇਸ਼ਨੁਂ ਪਾਂਚ ਸੂਤ੍ਰੋ ਦ੍ਵਾਰਾ ਫਰੀਨੇ ਪਣ ਵਰ੍ਣਨ ਕਰੇ ਛੇ : —