svarUpano anubhav jyArathI kare tyArathI gnAn sAdhak rUpe pariName chhe, kAraN ke gnAnamAn nishchayasamyagdarshanagnAnachAritrarUp bhedo antarbhUt chhe. nishchayasamyagdarshanagnAnachAritranI sharuAtathI mAnDIne, svarUp- anubhavanI vRuddhi karatAn karatAn jyAnsudhI nishchayasamyagdarshanagnAnachAritranI pUrNatA na thAy, tyAnsudhI gnAnanun sAdhak rUpe pariNaman chhe.’
juo, ahIn chhaThThA guNasthAnanI bhUmikAnI vAt chhe. te pahelAn eNe nij chaitanyamUrti AtmAne vedanamAn to lIdho chhe, arthAt samyagdarshan, gnAn, chAritra chhe. ethI to kahyun ke-‘sunishchaLapaNe grahaN karelA’-matalab ke nishchayanI sAthe bhUmikAne yogya vyavahArasamyagdarshanagnAnachAritra je hoy te ene AvyAn chhe. eno bIjo artha em paN chhe ke andar je nishchay pragaTayun te have jAy nahi, arthAt have te heThe utare nahi paN vyavahAr chhoDIne andaramAn jAy. Avo vyavahAr bIje (bIjA koI guNasthAnake) nathI. nishchay to andar chhe, ne vyavahArane oLangIne sAtamA apramatta guNasthAnamAn jashe-AmAn em kahevun chhe. samajANun kAI...? sAdhu chhe ne? svarUpathI chyut hato te svarUpamAn Avyo- chaDhayo. pahelAn pAnchamA guNasthAnethI dhyAnamAn pahelun sAtamun guNasthAn Ave chhe, paN e vAt ahIn nathI; ahIn to chhaThThe guNasthAne shubh vikalpa Ave chhe tene oLangI jaIne svarUpamAn javAnI-chaDhavAnI vAt chhe. aho! digambar santoe sUrajanI jem mArga spaShTa prakAshyo chhe. draShTi vinA lokone hAth na Ave tethI shun mArga bIjo thaI jAy? na thAy.
lyo, have koI kahe chhe-tame vyavahArano lop karo chho. paN je te guNasthAne je vyavahAr (vyavahAraratnatrayano vikalpa) hoy chhe teno koN lop kare? te te guNasthAne to te chhe ja; ahIn to tene oLangIne AgaL javAnI-chaDhavAnI vAt chhe. dharmIne yathAsambhav vyavahArano vikalpa hoy chhe, paN temAn tene upAdeyabuddhi ane svAmitva hotAn nathI; ane enA baLe ja te unche-unche ArohaN kare chhe. samajANun kAI...?
‘te sunishchaLapaNe grahaN karelAn vyavahArasamyagdarshanagnAnachAritranI vRuddhinI paramparA vaDe’... lyo, have vyavahAr- samyagdarshanagnAnachAritra-vyavahAraratnatray e to shubh vikalpa-rAg chhe; tenI vRuddhinI paramparA vaDe eTale shun? eTale rAganI vRuddhinI paramparA vaDe-em artha nathI, kemake vyavahArano-rAgano to kramasha (AgaL AgaL) abhAv thato jAy chhe, ane andar shuddhi vadhatI jAy chhe. A to shuddhi vadhatI jAy chhe teno Arop vyavahAr upar karI ‘vyavahAranI vRuddhi vaDe’-em kahyun chhe. ‘vyavahAraratnatrayanI vRuddhinI paramparA vaDe’ em kahyun e to vyavahAranayanun kathan chhe. vyavahAr nayanAn kathan AvAn ja hoy chhe tene jem chhe tem samajavAn joIe. vAstavamAn rAg tUTato jAy chhe, ne andar shuddhi vadhatI jAy chhe te vaDe anukrame svarUpano anubhav jyArathI kare tyArathI gnAn nAm AtmA sAdhak rUpe pariName chhe. AvI vAt!
‘anukrame svarUpano anubhav jyArathI kare tyArathI gnAn sAdhakarUpe pariName chhe’-Am kahyun emAn AtmA pote sAdhakarUpe thAy chhe, vyavahAr sAdhak rUpe thAy chhe em nahi. ahAhA...! bhagavAn pUrNAnandano nAth andar chhe enAn draShTi-gnAn ne ramaNatAn thayAn chhe eno upayog jyAre nirvikalpa thayo, shuddhopayogarUp pariNat thayo, arthAt upayog nirvikalpa gnAnanI bhUmikAmAn Avyo tyArathI te AtmA sAdhakapaNe pariNamyo. emAn samyagdarshan, gnAn, chAritra evA bhedo antarbhUt chhe. bhedo chhe kharA, paN mokShamArganI pariNatimAn traNe abhed ekarUp chhe. have mokShamArganI pariNatimAn traN bhedonun paN lakSha nathI tyAn vyavahAranI-rAganI shun kathA? rAgano to emAn abhAv ja chhe. samajANun kAI...?
juo, sAdhakadashA chothethI bAramA guNasthAn sudhInI chhe. svarUpano anubhav jyArathI kare tyArathI AtmA shuddha darshan-gnAn-chAritranI ektArUpe pote pariName chhe. te sAdhakapaNe pariName emAn ene bahAramAn vyavahAranAn sAdhan chhe tethI pariName chhe em nathI. vyavahAr hoy chhe tene jaNAvyo chhe, parantu ene laIne sAdhakapaNe pariName chhe em nathI, ekalo gnAnasvabhAvI AtmA ja upAy-upeyabhAve pariName chhe. ahA! par sAdhan vinA ja, vyavahAranA sAdhan vinA ja, chaitanya jenun sarvasva chhe evI Atmavastu pote ja potAthI sAdhakapaNe ane sAdhyapaNe pariName chhe. tyAre koI kahe chhe-
shun A ekAnt nathI? hA, ekAnt chhe, paN samyak ekAnt chhe; kemake sva taraph DhaLelI nishchayasamyagdarshanagnAnachAritranI dashA-te ja ekAnte nishchay sAdhak chhe; vachche vyavahAraratnatrayanA vikalpa Ave kharA, paN te nishchay sAdhak nathI, kharekhar to e bAdhak chhe; temane sAdhak vyavahAranayathI kahevAmAn Ave chhe, paN e to upachAramAtra chhe.