432 ] [ pravachan ratnākar bhāg-7 gnānanā paḍakhe gayo chhe. tenī draṣhṭi paramānthī khasīne svamān gaī chhe. jyāre agnānīnī to draṣhṭi ja par upar chhe. āvī vāt bahu jhīṇī bāpā!
e to pravachanasār (gāthā 236) mān na āvyun? shun? ke kāyā ne kaṣhāyane potānā mānanāro bāhyamān chhakāyanī hinsā jarāy na karato hoy topaṇ te chhakāyanī hinsāno karanāro chhe. bhagavān ātmā svabhāvathī kāyārahit akāy ne kaṣhāyarahit akaṣhāyī chhe. have āvā svabhāvane chhoḍīne je kāyā ne kaṣhāyane potānān māne chhe te bahārathī bhale nagna digambar sādhu hoy tathā bahārathī chhakāyanī hinsā na karato hoy topaṇ te hinsāno karanār chhe, ātmaghātī chhe. jyāre dharmī ātmānā gnān ne ānandanā anubhavamānthī khasato nathī tethī kadāchit rāganī kriyā tene thaī jāy chhe topaṇ tene antaranī nirmaḷatā chhūṭatī nathī. tethī tenā-gnānīnā pariṇām nirantar ujjvaḷ chhe. āvo vītarāgano mārag bahu sūkṣhma bhāī!
kahe chhe ne ke-‘pakaḍ pakaḍamen pher hai;’ bilāḍī undarane moṇḍhāmān pakaḍe chhe ane potānā bachchāne paṇ moḍhāmān pakaḍe chhe, paṇ ‘pakaḍ pakaḍamen pher hai;’ bahārathī to ekasarakhī lāge paṇ bey pakaḍamān pher chhe. (ekamān hinsāno bhāv chhe, bījāmān rakṣhāno bhāv chhe). tem gnānīne, ām bahārathī dekhāy chhe ke tene rāg chhe, paṇ rāganī pakaḍ nathī; jyāre agnānīne rāganī pakaḍ chhe-ā pher chhe.
ahāhā...! kahe chhe-‘antaraṅg mithyātvanā abhāvathī tathā yathāsambhav kaṣhāyanā abhāvathī temanā pariṇām ujjvaḷ chhe. te ujjvaḷatāne teo (-gnānīo) ja jāṇe chhe, mithyādraṣhṭio te ujjvaḷatāne jāṇatā nathī.’ ahā! mithyādraṣhṭinī draṣhṭi to bahār chhe, bahāranī kriyā par chhe. te bahāranī kriyāthī dharmīnun māp kāḍhe chhe ane tethī koī agnānī bahāranī kriyā barābar karato hoy to tene te gnānī māne chhe ane koī gnānī jarīk bhogādinī kriyāmān hoy to tene te agnānī mānī le chhe. ā pramāṇe agnānī gnānīnā antaranī ujjvaḷatāne jāṇato nathī; potāne ujjvaḷatā thayā vinā te ujjvaḷatāne kevī rīte jāṇe? e to samyagdarshanano koī achintya mahimā chhe ke samyagdraṣhṭi jīv gnānīonī antaḥujjvaḷatāne jāṇe chhe. gnānī ja gnānīonī antaranī ujjvaḷatāne jāṇe chhe. aho samyagdarshan! aho! antaḥujjvaḷatā!!
have kahe chhe-‘mithyādraṣhṭi to bahirātmā chhe, bahārathī ja bhalun būrun māne chhe; antarātmānī gati bahirātmā shun jāṇe?’
mithyādraṣhṭi bahirātmā chhe. eṭale shun? ke tene bahāranī chījanī pakaḍ chhe te bahārathī-bahāranī kriyāthī jonāro chhe. te andar kayān gayo chhe ke te antarātmānī