30 ] [ pravachan ratnākar bhāg-8
ekakor em kahe ke ātmā parano upabhog karī shakato nathī ane vaḷī ahīn (uparanī gāthāmān) kahe chhe ke chetan-achetanano upabhog samyagdraṣhṭi kare chhe to ā kevī rīte chhe?
bhāī! e to bahārathī duniyā dekhe chhe e apekṣhāe vāt karī chhe. bākī samakitīne to rāganā yogano abhāv chhe. ahāhā...! dharmīne to potānā shuddha chaitanyasvabhāvamān sambandh thayo chhe ane rāgano sambandh chhūṭī gayo chhe; vyavahāraratnatrayanā rāgano paṇ sambandh chhūṭī gayo chhe. eṭale shun? eṭale ke vyavahāraratnatrayanun paṇ ene svāmitva nathī.
prashnaḥ– to pachhī eno konā khātāmān nākhavun? uttaraḥ– ene jaḍanā khātāmān nākhavun. chaitanyamūrti prabhu ātmānā upayogamān te samāī shake ja nahi, samajāṇun kāī...? bāpu! samyagdarshan mūḷ mahimāvant chīj chhe, e vinā vrat, tap ādino kāī mahimā nathī; e badho rāg to thothān chhe.
agnānī bhale muni hoy, pañchamahāvrat pāḷato hoy, aṭhṭhāvīs mūḷaguṇ pāḷato hoy paṇ ene rāganī sāthe sambandh-joḍāṇ chhe tethī te mithyādraṣhṭi chhe, vyabhichārī chhe. ākarī vāt prabhu! rāganī sāthe jene sambandh chhe te vyabhichārī chhe ane jene rāg sāthe sambandh nathī te avyabhichārī-nirdoṣh pavitra chhe. (kharekhar to rāgane ane ātmāne vyavahāre gney-gnāyakasambandh chhe, paṇ rāganī sāthe bījo āḍo sambandh (-ekapaṇāno sambandh) karavo te vyabhichār chhe.)
ahā! samyagdarshan shun chhe? enī prāpti kem thāy? ne e prāpta thatān jīvanī shun sthiti hoy?-have e vāt lokone sāmbhaḷavāy maḷe nahi e bichārā ke di’ andar jāy? e to bahāramān vrat, tap, bhakti, pūjā ityādinā rāgamān-duḥkhamān rokāī rahe, jyān (-sukhanidhi ātmadravyamān) sukh chhe tyān na āve, bhāī! ām ne ām anantakāḷ vītī gayo chhe bāpu!
ahīn kahe chhe-dharmīne vyavahāraratnatrayano vikalpa hoy chhe paṇ emān te rokāṇo nathī, arthāt enī sāthe te sambandh-joḍāṇ karato nathī. dharmīe to jemān anantagnān, anantasukh, anant ānand ādi anant anantaguṇ samr̥uddhi bharelī chhe evā nij ātmā sāthe sambandh karyo chhe te have rāgathī sambandh kem kare? kadīy nā kare-em kahe chhe.
bhāī! samyagdarshan eṭale shun? ke jeṇe sansārarūpī vr̥ukṣhanī jaḍ toḍī nākhī chhe enun nām samyagdarshan chhe. samyagdarshan thayā pachhī asthiratānā rāg-dveṣharūpī ḍāḷān-pāndaḍān rahyān enī shun visāt? e to alpakāḷamān sūkāī ja javānān. matalab