126 ] [ pravachan ratnākar bhāg-8 andar mamatāthī khūb tr̥uṣhṇāvān hoy to tene visheṣh jhājho pāpabandh thāy, ane koī sampatti-vaibhavashīl hoy paṇ andaramān mamatārahit hoy to tene ati alpa bandh thāy. juo, chakravartī samyagdraṣhṭi hoy tene chha khaṇḍanī sampattino vaibhav chhe, paṇ tene alpa bandh chhe, kemake tene rāgamān ne bāhyavaibhavamān kyāy mamatā nathī. rāg nathī. ā pramāṇe bāhyavastu bandhanun kāraṇ nathī, paṇ temān ekatvano adhyavasāy ja bandhanun kāraṇ chhe.
ahā! adhyavasān ja bandhanun kāraṇ chhe, bāhyavastu nahi, kem? ‘kemake bandhanun kāraṇ je adhyavasān tenā kāraṇapaṇāthī ja bāhyavastune charitārthapaṇun chhe.’ shun kahe chhe? ke bandhanun kāraṇ je adhyavasān tenun bāhyavastu nimittakāraṇ chhe. bāhyavastunī charitārthatā- sārthakatā bas āṭalī ja chhe ke te bandhanun kāraṇ je adhyavasāy tenun te kāḷe te nimitta thāy chhe. ahāhā.....! adhyavasāyanun bāhya nimitta thavāmān ja bāhyavastunun kāryakṣhetra purun thāy chhe, ethī visheṣh kāī nahi. matalab ke bāhyavastu adhyavasāyamān phakat nimitta kāraṇ chhe, bas eṭalun ja; bākī e kāī bandhanun kāraṇ thatī nathī.
bhāī! ā sharīr, strī-kuṭumb-parivār, dhan-lakṣhmī ītyādi e koī bandhanun kāraṇ nathī; parantu emān je ekatvano moh-adhyavasāy chhe te ja bandhanun kāraṇ chhe ane te strī- kuṭumb, dhan, ādi bāhya padārtho to te adhyavasāyanun nimittamātra chhe, bas. nimitta hon, upādān nahi. upādān to emān potānun potāmān chhe. ahāhā...! ā je īndrane īndrāsano chhe, apār vaibhav chhe, karoḍo apsarāo chhe, asaṅkhya devo chhe e badhān kāī ene bandhanun kāraṇ nathī em kahe chhe, kemake e to bāhyavastu chhe.
adhyavasāyamān bāhyavastu nimitta ho, paṇ nimitta chhe māṭe adhyavasāy thāy chhe em nathī. bāhyavastu-nimitta āne adhyavasāy karāvī de chhe em nathī. bāhyavastunun kāryapaṇun mātra āṭalun ja chhe ke adhyavasānamān te adhyavasān kāḷe tene āshrayabhūt thāy chhe, paṇ te bāhya padārtha chhe te kāī ānāmān adhyavasān karī de chhe em nathī, tathā te bandhanun kāraṇ thāy chhe emey nathī bhāī! ā to vītarāg sarvagna parameshvarano mārag chhe. enī ek ek vātamān nyāy bharyā chhe. bhāī! ā samajavun paḍashe hon.
are ā samajyā vinā eṇe anantakāḷ moṭā duḥkhanā ḍuṅgarā veṭhayā chhe. ahā! mātānā peṭamān e chovīs-chovīs varṣha rahyo, ekavār bār varṣha ne bījīvār bār varṣha; ahā! ūndhe māthe laṭakato, āgaḷathī mon bandh, āṅkho bandh, nākanān nasakorān bandh-evī sharīranī sthitie andar atyant saṅkochāīne duḥkhabharī sthitimān e rahyo. ahā! e duḥkhanī shī vāt! bāpu! e paramān ekatvabuddhino moh jyān sudhī raheshe tyān sudhī bāhya sharīranā sanyogo thayā ja karashe, ahā! ene narak-