Pravachansar-Hindi (English transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 371 of 513
PDF/HTML Page 404 of 546

 

kahAnajainashAstramAlA ]
gneyatattva -pragnApan
371
(vasantatilakA chhand)
dravyAnusAri charaNan charaNAnusAri
dravyan mitho dvayamidan nanu savyapekSham
.
tasmAnmumukShuradhirohatu mokShamArgan
dravyan pratItya yadi vA charaNan pratItya
..12..

iti tattvadIpikAyAn pravachanasAravRuttau shrImadamRutachandrasUrivirachitAyAn gneyatattvapragnApano nAm dvitIya shrutaskandha samApta ..2.. ‘atthittaNichchhidassa hi’ ityAdyekAdashagAthAparyantan shubhAshubhashuddhopayogatrayamukhyatven prathamo visheShAntarAdhikArastadanantaran ‘apadeso paramANU padesametto ya’ ityAdigAthAnavakaparyantan pudgalAnAn parasparabandhamukhyatven dvitIyo visheShAntarAdhikArastata paran ‘arasamarUvan’ ityAdyekonavinshatigAthAparyantan jIvasya pudgalakarmaNA sah bandhamukhyatven tRutIyo visheShAntarAdhikArastatashcha ‘Na chayadi jo du mamattin’ ityAdidvAdashagAthAparyantan visheShabhedabhAvanAchUlikAvyAkhyAnarUpashchaturtho visheShAntarAdhikAr ityekAdhik- panychAshadgAthAbhirvisheShAntarAdhikArachatuShTayen visheShabhedabhAvanAbhidhAnashchaturthontarAdhikAra samApta .

iti shrIjayasenAchAryakRutAyAn tAtparyavRuttau ‘tamhA tassa NamAin’ ityAdipanychatrinshadgAthAparyantan sAmAnyagneyavyAkhyAnan, tadanantaran ‘davvan jIvan’ ityAdyekonavinshatigAthAparyantan jIvapudgaladharmAdibheden visheShagneyavyAkhyAnan, tatashcha ‘sapadesehin samaggo’ ityAdigAthAShTakaparyantan sAmAnyabhedabhAvanA, tata paran ‘atthittaNichchhidassa hi’ ityAdyekAdhik panychAshadgAthAparyantan visheShabhedabhAvanA chetyantarAdhikArachatuShTayen trayodashAdhikashatagAthAbhi samyagdarshanAdhikArnAmA gneyAdhikArAparasangno dvitIyo mahAdhikAra samApta ..2..

[ab shlok dvArA, dravya aur charaNakA sambandh batalAkar, gneyatattvapragnApan nAmak dvitIyAdhikArakI aur charaNAnuyogasUchak chUlikA nAmak tRutIyAdhikArakI sandhi batalAI jAtI hai . ] :

artha :charaN dravyAnusAr hotA hai aur dravya charaNAnusAr hotA haiisaprakAr ve donon paraspar apekShAsahit hain; isaliye yA to dravyakA Ashray lekar athavA to charaNakA Ashray lekar mumukShu (gnAnI, muni) mokShamArgamen ArohaN karo .

isaprakAr (shrImadbhagavatkundakundAchAryadev praNIt) shrI pravachanasAr shAstrakI shrImadamRutachandrAchAryadevavirachit tatvadIpikAnAmak TIkAkA yah ‘gneyatattvapragnApan’ nAmak dvitIyashrutaskandh (kA bhAShAnuvAd) samApta huA .