yattAvatsamyagdarshanaj~nAnachAritrayaugapadyapravR^ittaikAgA.hrayalakShaNa.n sAkShAnmokShamArgabhUta.n shrAmaNya.n tachcha shuddhasyaiv . yachcha samastabhUtabhavadbhAvivyatirekakarambitAnantavastvanvayAtmakavishvasAmAnyavisheSh- pratyakShapratibhAsAtmaka.n darshana.n j~nAna.n cha tat shuddhasyaiv . yachcha niHpratighavijR^imbhitasahajaj~nAnAnanda- mudritadivyasvabhAva.n nirvANa.n tat shuddhasyaiv . yashcha Ta.nkotkIrNaparamAnandAvasthAsusthitAtmasva- bhAvopalambhagambhIro bhagavAn siddhaH sa shuddha ev . ala.n vAgvistareN, sarvamanorathasthAnasya mokShatattvasAdhanatattvasya shuddhasya parasparama.ngA.ngibhAvapariNatabhAvyabhAvakabhAvatvAt pratyastamit- svaparavibhAgo bhAvanamaskAro.astu ..274.. shatrumitrAdisamabhAvapariNatirUpa.n sAkShAnmokShakAraNa.n yachChrAmaNyam . tattAvtttttka sya . suddhassa ya shuddhasya cha shuddhopayogin ev . suddhassa da.nsaNa.n NANa.n trailokyodaravivaravartitrikAlaviShayasamastavastugatAnantadharmaik----- samayasAmAnyavisheShaparichChittisamartha.n yaddarshanaj~nAnadvaya.n tachChuddhasyaiv . suddhassa ya NivvANa.n avyAbAdhAnanta- sukhAdiguNAdhArabhUta.n parAdhInarahitatven svAyatta.n yannirvANa.n tachChuddhasyaiv . so chchiy siddho yo
anvayArtha : — [shuddhasya cha ] shuddha (-shuddhopayogI) ko [shrAmaNya.n bhaNita.n ] shrAmaNya kahA hai, [shuddhasya cha ] aur shuddhako [darshana.n j~nAna.n ] darshan tathA j~nAn kahA hai, [shuddhasya cha ] shuddhake [nirvANa.n ] nirvAN hotA hai; [saH ev ] vahI (-shuddha hI) [siddhaH ] siddha hotA hai; [tasmai namaH ] use namaskAr ho ..274..
TIkA : — pratham to, samyagdarshan -j~nAn -chAritrake yugapadpanerUpase pravartamAn ekAgratA jisakA lakShaN hai aisA jo sAkShAt mokShamArgabhUt shrAmaNya, ‘shuddha ke hI hotA hai; samasta bhUt – vartamAn – bhAvI vyatireko.nke sAth milit (mishrit), ananya vastuo.nkA anvayAtmak jo vishva usake (1) sAmAnya aur (2) visheShake pratyakSha pratibhAsasvarUp jo (1) darshan aur (2) j~nAn ve ‘shuddha’ ke hI hote hai.n; nirvighna – khile hue sahaj j~nAnAnandakI mudrAvAlA (-svAbhAvik j~nAn aur AnandakI ChApavAlA) divya jisakA svabhAv hai aisA jo nirvAN, vah ‘shuddha’ ke hI hotA hai; aur Ta.nkotkIrNa paramAnanda – avasthArUpase susthit AtmasvabhAvakI upalabdhise ga.nbhIr aise jo bhagavAn siddha, ve ‘shuddha’ hI hote hai.n (arthAt shuddhopayogI hI siddha hote hai.n ), vachanavistArase bas ho ! sarva manoratho.nke sthAnabhUt, mokShatatvake sAdhanatatvarUp, ‘shuddha’ko, jisame.n paraspar a.ngaa.ngIrUpase pariNamit 1bhAvak – bhAvyatAke kAraN sva – parakA vibhAg asta
490pravachanasAr[ bhagavAnashrIku.ndaku.nd-
1. bhAvak (bhAvanamaskAr karanevAlA) vah a.ng (a.nsh) hai aur bhAvya (bhAvanamaskAr karane yogya padArtha) vah a.ngI (a.nshI) hai, isaliye is bhAvanamaskArame.n bhAvak tathA bhAvya svaya.n hI hai . aisA nahI.n hai ki bhAvak svaya.n ho aur bhAvya par ho .