pratipattinA kAraNabhUt guNaparyAy chhe. te paN dvividh chhe. (1) svabhAvaparyAy ane vibhAv paryAy.
temAn, samasta dravyone potapotAnA agurulaghuguN dvArA pratisamay pragaTatI ShaTsthAnapatit hAnivRuddhirUp
anekapaNAnI anubhUti te svabhAvaparyAy; (2) rUpAdikane ke gnAnAdikane
jem Akhuny
padArtha ‘dravya’ nAmanA avasthAyI vistArasAmAnyasamudAy vaDe ane doDatA AyatasAmAnyasamudAy vaDe
rachAto thako dravyamay ja chhe. vaLI jem paTamAn, avasthAyI vistAr sAmAnyasamudAy ke doDato
AyatasAmAnyasamudAy guNothI rachAto thako guNothI judo aprApta hovAthI guNAtmak ja chhe, tem
padArthomAn, avasthAyI vistAr sAmAnyasamudAy ke doDato AyatasAmAnyasamudAy jenun nAm ‘dravya’ chhe
te - guNothI rachAto thako guNothI judo aprApta hovAthI guNAtmak ja chhe. vaLI jem anekapaTAtmak
(ekathI vadhAre vastronA banelA)
sutarAu paTonA banelA dvipaTik, tripaTik, evA asamAnajAtIy dravyaparyAy chhe, tem anek jIv -
pudgalAtmak dev, manuShya evA asamAnajAtIy dravyaparyAy chhe. vaLI jem kyArek paTamAn potAnA sthUl
agurulaghuguN dvArA kALakrame pravartatA anek prakArorUpe pariNamavAne lIdhe anekapaNAnI pratipatti te
guNAtmak svabhAvaparyAy chhe, tem samasta dravyomAn potapotAnA sUkShma agurulaghuguN dvArA pratisamay
pragaTatI ShaTsthAnapatit hAnivRuddhirUp anekapaNAnI anubhUti te guNAtmak svabhAvaparyAy chhe; ane jem
paTamAn, rUpAdikane sva-paranA kAraNe pravartatI pUrvAettar avasthAmAn thatAn tAratamyane lIdhe jovAmAn
AvatA svabhAvavisheShorUp anekapaNAnI Apatti te guNAtka vibhAvaparyAy chhe, tem samasta dravyomAn,
rUpAdikane ke gnAnadikane sva-paranA kAraNe pravartatI pUrvottar avasthAmAn thatA tArAmyayane lIdhe jovAmAn
AvatA svabhAvavisheShorUp anekapaNAnI Apatti te guNAtmak vibhAvaparyAy chhe.
avalambIne tattvanI apratipatti jenun lakShaN chhe evA mohane pAmatA thakA parasamay thAy chhe.
----------------------------------------------------------------------
hoy to samAnajAtIy dravyaparyAy kahevAy ane jo be tAkA bhinna jAtinA (- jem ke ek reshamI ne bIjo sutarAu) hoy to
asamAnajAtIy dravyaparyAy kahevAy.