Samaysar-Gujarati (Devanagari transliteration). Kalash: 234.

< Previous Page   Next Page >


Page 566 of 642
PDF/HTML Page 597 of 673

 

समयसार
[ भगवानश्रीकुंदकुंद-
(वंशस्थ)
इतः पदार्थप्रथनावगुण्ठनाद्-
विना कृतेरेकमनाकुलं ज्वलत्
समस्तवस्तुव्यतिरेकनिश्चयाद्-
विवेचितं ज्ञानमिहावतिष्ठते
।।२३४।।

अविरतपणे कर्मथी अने कर्मना फळथी विरतिने अत्यंत भावीने (अर्थात् कर्म अने कर्मफळ प्रत्ये अत्यंत विरक्तभावने निरंतर भावीने), [अखिल - अज्ञान-सञ्चेतनायाः प्रलयनम् प्रस्पष्टं नाटयित्वा] (ए रीते) समस्त अज्ञानचेतनाना नाशने स्पष्टपणे नचावीने, [स्व - रस - परिगतं स्वभावं पूर्णं कृत्वा] निजरसथी प्राप्त पोताना स्वभावने पूर्ण करीने, [स्वां ज्ञानसञ्चेतनां सानन्दं नाटयन्तः इतः सर्व - कालं प्रशम - रसम् पिबन्तु] पोतानी ज्ञानचेतनाने आनंदपूर्वक नचावता थका हवेथी सदाकाळ प्रशमरसने पीओ (अर्थात् कर्मना अभावरूप आत्मिक रसनेअमृतरसनेअत्यारथी मांडीने अनंत काळ पर्यंत पीओ. आम ज्ञानीजनोने प्रेरणा छे).

भावार्थःपहेलां तो त्रणे काळ संबंधी कर्मना कर्तापणारूप कर्मचेतनाना त्यागनी भावना (४९ भंगपूर्वक) करावी. पछी १४८ कर्मप्रकृतिना उदयरूप कर्मफळना त्यागनी भावना करावी. ए रीते अज्ञानचेतनानो प्रलय करावीने ज्ञानचेतनामां प्रवर्तवानो उपदेश कर्यो छे. ए ज्ञानचेतना सदा आनंदरूपपोताना स्वभावना अनुभवरूपछे. तेने ज्ञानीजनो सदा भोगवोएम श्री गुरुओनो उपदेश छे. २३३.

आ सर्वविशुद्धज्ञान अधिकार छे, तेथी ज्ञानने कर्ताभोक्तापणाथी भिन्न बताव्युं; हवेनी गाथाओमां अन्य द्रव्यो अने अन्य द्रव्योना भावोथी ज्ञानने भिन्न बतावशे. ते गाथाओनी सूचनारूप काव्य प्रथम कहे छेः

श्लोकार्थः[इतः इह] अहींथी हवे (आ सर्वविशुद्धज्ञान अधिकारमां हवेनी गाथाओमां एम कहे छे के) [समस्त - वस्तु - व्यतिरेक - निश्चयात् विवेचितं ज्ञानम्] समस्त वस्तुओथी भिन्नपणाना निश्चय वडे जुदुं करवामां आवेलुं ज्ञान, [पदार्थ - प्रथन - अवगुण्ठनात् कृतेः विना] पदार्थना विस्तार साथे गूंथावाथी (अनेक पदार्थो साथे, ज्ञेयज्ञानसंबंधने लीधे, एक जेवुं देखावाथी) उत्पन्न थती (अनेक प्रकारनी) क्रिया तेनाथी रहित [एकम् अनाकुलं ज्वलत्] एक ज्ञानक्रियामात्र, अनाकुळ (सर्व आकुळताथी रहित) अने देदीप्यमान वर्ततुं थकुं, [अवतिष्ठते] निश्चळ रहे छे.

भावार्थःहवेनी गाथाओमां ज्ञानने स्पष्ट रीते सर्व वस्तुओथी भिन्न बतावे छे. २३४.
ए ज अर्थनी गाथाओ हवे कहे छेः

५६६