190] [hun
have 90 mI gAthAmAn yogIndradev kahe chhe ke samakitI ja panDit ane pradhAn chhe.
जो सम्मत्त–पहाण बुहु सो तइलोय–पहाणु ।
केवल–णाण वि लहु लहइ सासय–सुक्ख–णिहाणु ।। ९०।।
je samyaktvapradhAn budh, te ja trilokapradhAn;
pAme kevaLagnAn jhaT, shAshvat saukhyanidhAn. 90.
AhAhA...! digambar santoe paN kAI kAm karyA chhe! bahu thoDAn shabdomAn Akho
sAr bharI dIdho chhe.
A to yogasAr chhe. potAnA Ashraye je paryAy pragaT thAy tenun nAm ‘yog’
chhe, te yogano A sAr chhe. parAshrit vyavahAr te yogasAr nathI paN svAshrit nishchay
te yogasAr chhe.
je samyagdarshanano svAmI chhe-je AtmA samajyo chhe te panDit chhe, bAkI
agiyAr ang ne chaudapUrva bhaNI gayelo hoy topaN te panDit nathI. AtmAnA Ashray
vagar agiyAr ang Adinun gnAn paN nAsh pAmI jAy chhe ane jIv nigodamAn paN
chAlyo jAy chhe. akSharanA anantamAn bhAge gnAnano kShayopasham thaI jAy chhe. mATe
AtmagnAn vagaranun ekalun agiyAr anganun gnAn kAI kalyANakArI nathI kemake te
parAshrit chhe.
gnAnamUrti bhagavAn AtmAmAn ekAgra thaIne temAnthI gnAnano kaN kADhavo te kaN
paN kalyANakArI chhe. (A ‘kaN’ kahetAn kaNikA yAd AvI) banArasIdAsajIe
paramArthavachanikAmAn lakhyun chhe ke svarUpanA draShTi-gnAnapUrvak chAritranI kaNikA jAge to
mokShamArga chhe, nahi to mokShamArga nathI. banArasIdAsajI ek bahu moTA mahApanDit thaI
gayA; yathArtha vastusvarUp lakhatAn gayA.
ahIn kahe chhe ke samyagdraShTi ja jagatamAn pradhAn (mukhya) chhe ane panDit chhe.
samyaksvarUp pUrNa shuddha tattvanI antarmukh thaIne svAshraye jeNe samyagdarshan pragaT karyun te
ja jagatamAn svAmI eTale pradhAn ane panDit chhe. AtmA jANyo teNe badhun jANyun. ‘ek
jAne sab hot hai, sabase ek na hoy.’ samyagdraShTi to kevaLagnAn leshe. andaramAn sAdi
anantakALanI anantI kevaLaparyAy gnAnamAn paDI chhe tethI jeNe gnAyakanI draShTi karI te ek
be bhavamAn kevaLagnAn leshe...leshe ane leshe ja.
jenI draShTimAn potAno AtmA shreShTha chhe te jIv jagatamAn pradhAn chhe ane te ja
panDit chhe. shrAvakaratnakaranDamAn samakitInI bahu mahimA karI chhe ke samakit to param
AdhAr chhe tenA vagar gnAn-vrat-tap-chAritra Adi badhun phogaT chhe, kAnkarA samAn chhe.
chaitanyaratnanI draShTi ane nirvikalpa anubhUti vagar badhun vyartha chhe.
chhaDhALAmAn paN samakitanI mahimA gAtAn lakhyun chhe ke svabhAvanI garimA ja
evI chhe ke tenA draShTivant samyagdraShTine bhale jarApaN sanyam na hoy topaN devo
AvIne tene pUje chhe.
samyagdraShTinI draShTi jyAn paDI chhe evA svabhAvamAn ja te rahelAn chhe, rAgamAn
rahelAn nathI.