उपादान-निमित्तनी चिठ्ठी ][ ३६३
हवे चौभंगीनो विचार — ज्ञानगुण निमित्त अने चारित्रगुण
उपादानरुप, तेनुं विवेचन : —
१ – अशुद्ध निमित्त, अशुद्ध उपादान. २ – अशुद्ध निमित्त, शुद्ध उपादान. ३ – शुद्ध
निमित्त, अशुद्ध उपादान. ४ – शुद्ध निमित्त, शुद्ध उपादान.
तेनुं विवेचनः — सूक्ष्मद्रष्टिपूर्वक द्रव्यनी एक समयनी अवस्था लेवी, समुच्चयरूप
मिथ्यात्व-सम्यक्त्वनी वात न लेवी. कोई समये जीवनी अवस्था आ प्रकारनी होय छे केः —
१. जाणरूप ज्ञान अने विशुद्धतारूप चारित्र. २ कोई समये अजाणरूप ज्ञान अने विशुद्धतारूप
चारित्र. ३. कोई समये जाणरूप ज्ञान अने संक्लेशरूप चारित्र. ४. कोई समये अजाणरूप
ज्ञान अने संक्लेशरूप चारित्र.
जे समये ज्ञाननी अजाणरूप गति अने चारित्रनी संक्लेशरूप गति, ते ज समये निमित्त
अने उपादान बंने अशुद्ध.
जे समये अजाणरूप ज्ञान विशुद्धरूप चारित्र, ते समये अशुद्ध निमित्त अने शुद्ध उपादान.
जे समये जाणरूप ज्ञान अने संक्लेशरूप चारित्र, ते समये शुद्ध निमित्त अने अशुद्ध
उपादान.
जे समये जाणरूप ज्ञान अने विशुद्धतारूप चारित्र, ते समये निमित्त अने उपादान बंने
शुद्ध.
ए प्रमाणे जीवनी अन्य अन्य दशा सदाकाळ अनादिकाळथी छे.
तेनुं विवेचनः — जाणरूप ए ज्ञाननी शुद्धता कहेवाय; विशुद्धरूप ए चारित्रनी शुद्धता
कहेवाय; अज्ञानरूप ए ज्ञाननी अशुद्धता कहेवाय तथा संक्लेशरूप ए चारित्रनी अशुद्धता
कहेवाय.
हवे ते संबंधी विचार सांभळोः —
मिथ्यात्वअवस्थामां कोई समये जीवनो ज्ञानगुण जाणरूप होय त्यारे ते केवुं जाणे
छे? ते एवुं जाणे छे के — लक्ष्मी, पुत्र, कलत्र इत्यादि प्रत्यक्षप्रमाणरूप माराथी न्यारां छे;
हुं मरीश अने सौ अहीं ज पड्यां रहेशे; अथवा ए सौ जशे अने हुं पड्यो रहीश; कोई
काळे ए सर्वथी मारे एक दिवस वियोग छे, एवुं जाणपणुं मिथ्याद्रष्टिने थाय ते तो शुद्धता
कहेवाय; परंतु ए शुद्धता सम्यक् शुद्धता नथी, पण गर्भित शुद्धता छे. ज्यारे वस्तुनुं स्वरूप
जाणे त्यारे सम्यक् शुद्धता छे. तेवी शुद्धता ग्रंथिभेद विना होय नहि. परंतु गर्भित शुद्धता
ते पण अकामनिर्जरा छे.