-
144 ] [ mokṣamārgaprakāśak
tathā ‘‘aputrasya gatirnāsti’’ aisā bhī kahate haiṁ aur ‘‘bhārat’’ meṁ aisā bhī kahā haiḥ —
anekāni sahasrāṇi kumār brahmacāriṇām.
divaṁ gatāni rājendra akr̥tvā kulasantatim ..1..
yahān̐ kumār brahmacāriyoṁko svarga gaye batalāyā; so yah paraspar virodh hai. tathā
‘‘r̥ṣīśvarabhārat’’ meṁ aisā kahā haiḥ —
madyamāṁsāśanaṁ rātrau bhojan kandabhakṣaṇam.
ye kurvanti vr̥thāsteṣāṁ tīrthayātrāṁ japastapaḥ ..1..
vr̥thā ekādaśī proktā vr̥thā jāgaraṇaṁ hareḥ.
vr̥thā ca pauṣkarī yātrā kr̥tsnaṁ cāndrāyaṇaṁ vr̥thā ..2..
cāturmāsye tu samprāpte rātribhojyaṁ karoti yaḥ.
tasya śuddhirna vidyet cāndrāyaṇaśatairapi ..3..
isameṁ madya-māṁsādikakā va rātribhojan va caumāsemeṁ viśeṣarūpase rātribhojanakā va kandaphal-
bhakṣaṇakā niṣedh kiyā; tathā baṛe puruṣoṁko madya-māṁsādikakā sevan karanā kahate haiṁ, vratādimeṁ
rātribhojan va kandādi bhakṣaṇ sthāpit karate haiṁ; is prakār viruddha nirūpaṇ karate haiṁ.
isī prakār anek pūrvāpar viruddha vacan anyamatake śāstroṁmeṁ haiṁ so kyā kiyā jāye?
kahīṁ to pūrva-paramparā jānakar viśvās karāneke artha yathārtha kahā aur kahīṁ viṣayakaṣāyakā
poṣaṇ karaneke artha anyathā kahā; so jahān̐ pūrvāpar virodh ho unake vacan pramāṇ kaise kareṁ?
anyamatoṁmeṁ jo kṣamā, śīl, santoṣādikakā poṣaṇ karanevāle vacan haiṁ ve to jain matameṁ
pāye jāte haiṁ, aur viparīt vacan haiṁ ve unake kalpit haiṁ. jinamatānusār vacanoṁke viśvāsase
unake viparīt vacanake bhī śraddhānādik ho jāte haiṁ, isaliye anyamatakā koī aṁg bhalā dekhakar
bhī vahān̐ śraddhānādik nahīṁ karanā. jis prakār viṣamiśrit bhojan hitakārī nahīṁ hai, usī
prakār jānanā.
tathā yadi koī uttamadharmakā aṁg jinamatameṁ na pāyā jāye aur anyamatameṁ pāyā jāye,
athavā kisī niṣiddha dharmakā aṁg jinamatameṁ pāyā jāye aur anyatra na pāyā jāye to
anyamatakā ādar karo; parantu aisā sarvathā hotā hī nahīṁ; kyoṁki sarvajñake jñānameṁ kuch chipā
nahīṁ hai. isaliye anyamatoṁke śraddhānādik choṛakar jinamatake dr̥rḥ śraddhānādik karanā.