ಕಾರ್ಯರೂಪ ಪೃಥ್ವೀ ಆದಿ ಹೋತೇ ಹೈಂ ಸೋ ಅನಿತ್ಯ ಹೈಂ. ಪರನ್ತು ಐಸಾ ಕಹನಾ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷಾದಿಸೇ ವಿರುದ್ಧ ಹೈ.
ಈನ್ಧನರೂಪ ಪೃಥ್ವೀ ಆದಿಕೇ ಪರಮಾಣು ಅಗ್ನಿರೂಪ ಹೋತೇ ದೇಖೇ ಜಾತೇ ಹೈಂ, ಅಗ್ನಿ ಕೇ ಪರಮಾಣು ರಾಖರೂಪ ಪೃಥ್ವೀ
ಹೋತೇ ದೇಖೇ ಜಾತೇ ಹೈಂ. ಜಲಕೇ ಪರಮಾಣು ಮುಕ್ತಾಫಲ (ಮೋತೀ) ರೂಪ ಪೃಥ್ವೀ ಹೋತೇ ದೇಖೇ ಜಾತೇ ಹೈಂ. ಫಿ ರ
ಯದಿ ತೂ ಕಹೇಗಾ
ಹೀ ಐಸಾ ಠಹರತಾ ನಹೀಂ ಹೈ. ಇಸಲಿಯೇ ಸಬ ಪರಮಾಣುಓಂಕೀ ಏಕ ಪುದ್ಗಲರೂಪ ಮೂರ್ತಿಕ ಜಾತಿ ಹೈ, ವಹ
ಪೃಥ್ವೀ ಆದಿ ಅನೇಕ ಅವಸ್ಥಾರೂಪ ಪರಿಣಮಿತ ಹೋತೀ ಹೈ.
ಯಹ ಅನ್ಯತ್ರ
ಹೀ ಅವಸ್ತು ಹೈಂ, ಯಹ ಸತ್ತಾರೂಪ ಪದಾರ್ಥ ನಹೀಂ ಹೈಂ. ಪದಾರ್ಥೋಂಕೇ ಕ್ಷೇತ್ರ-ಪರಿಣಮನಾದಿಕಕಾ ಪೂರ್ವಾಪರ ವಿಚಾರ
ಕರನೇಕೇ ಅರ್ಥ ಇನಕೀ ಕಲ್ಪನಾ ಕರತೇ ಹೈಂ. ತಥಾ ದಿಶಾ ಕುಛ ಹೈ ಹೀ ನಹೀಂ; ಆಕಾಶಮೇಂ ಖಣ್ಡಕಲ್ಪನಾ
ದ್ವಾರಾ ದಿಶಾ ಮಾನತೇ ಹೈಂ. ತಥಾ ಆತ್ಮಾ ದೋ ಪ್ರಕಾರ ಸೇ ಕಹತೇ ಹೈಂ; ಸೋ ಪಹಲೇ ನಿರೂಪಣ ಕಿಯಾ ಹೀ
ಹೈ. ತಥಾ ಮನ ಕೋಈ ಪೃಥಕ್ ಪದಾರ್ಥ ನಹೀಂ ಹೈ. ಭಾವಮನ ತೋ ಜ್ಞಾನರೂಪ ಹೈ ಸೋ ಆತ್ಮಾಕಾ ಸ್ವರೂಪ
ಹೈ, ದ್ರವ್ಯಮನ ಪರಮಾಣುಓಂಕಾ ಪಿಣ್ಡ ಹೈ ಸೋ ಶರೀರಕಾ ಅಂಗ ಹೈ. ಇಸ ಪ್ರಕಾರ ಯಹ ದ್ರವ್ಯ ಕಲ್ಪಿತ ಜಾನನಾ.
ದ್ವೇಷ, ಸ್ನೇಹ, ಗುರುತ್ವ, ದ್ರವ್ಯತ್ವ. ಸೋ ಇನಮೇಂ ಸ್ಪರ್ಶಾದಿಕ ಗುಣ ತೋ ಪರಮಾಣುಓಂಮೇಂ ಪಾಯೇ ಜಾತೇ ಹೈಂ; ಪರನ್ತು
ಪೃಥ್ವೀಕೋ ಗಂಧವತೀ ಹೀ ಕಹನಾ, ಜಲಕೋ ಶೀತ ಸ್ಪರ್ಶವಾನ ಹೀ ಕಹನಾ ಇತ್ಯಾದಿ ಮಿಥ್ಯಾ ಹೈ; ಕ್ಯೋಂಕಿ ಕಿಸೀ
ಪೃಥ್ವೀಮೇಂ ಗಂಧಕೀ ಮುಖ್ಯತಾ ಭಾಸಿತ ನಹೀಂ ಹೋತೀ, ಕೋಈ ಜಲ ಉಷ್ಣ ದೇಖಾ ಜಾತಾ ಹೈ
ರುಕತಾ ಹೈ, ಇಸಲಿಯೇ ಮೂರ್ತಿಕ ಹೈ ಔರ ಆಕಾಶ ಅಮೂರ್ತಿಕ ಸರ್ವವ್ಯಾಪೀ ಹೈ. ಭೀಂತಮೇಂ ಆಕಾಶ ರಹೇ ಔರ
ಶಬ್ದಗುಣ ಪ್ರವೇಶ ನ ಕರ ಸಕೇ, ಯಹ ಕೈಸೇ ಬನೇಗಾ? ತಥಾ ಸಂಖ್ಯಾದಿಕ ಹೈಂ ಸೋ ವಸ್ತುಮೇಂ ತೋ ಕುಛ ಹೈಂ
ನಹೀಂ, ಅನ್ಯ ಪದಾರ್ಥಕೀ ಅಪೇಕ್ಷಾ ಅನ್ಯ ಪದಾರ್ಥಕೀ ಹೀನಾಧಿಕತಾ ಜಾನನೇಕೋ ಅಪನೇ ಜ್ಞಾನಮೇಂ ಸಂಖ್ಯಾದಿಕಕೀ
ಕಲ್ಪನಾ ದ್ವಾರಾ ವಿಚಾರ ಕರತೇ ಹೈಂ. ತಥಾ ಬುದ್ಧಿ ಆದಿ ಹೈ ಸೋ ಆತ್ಮಾಕಾ ಪರಿಣಮನ ಹೈ, ವಹಾಂ ಬುದ್ಧಿ
ನಾಮ ಜ್ಞಾನಕಾ ಹೈ ತೋ ಆತ್ಮಾಕಾ ಗುಣ ಹೈ ಹೀ, ಔರ ಮನಕಾ ನಾಮ ಹೈ ತೋ ಮನ ತೋ ದ್ರವ್ಯೋಂಮೇಂ ಕಹಾ ಹೀ