-
ସାତଵାଁ ଅଧିକାର ][ ୨୬୧
ନିଯମ ହୈ, ଉସକେ ବିନା ସମ୍ଯକ୍ତ୍ଵ ନହୀଂ ହୋତା. ଵ୍ରତାଦିକା ନିଯମ ହୈ ନହୀଂ; ବହୁତ ଜୀଵ ତୋ ପହଲେ
ସମ୍ଯକ୍ତ୍ଵ ହୋ ପଶ୍ଚାତ୍ ହୀ ଵ୍ରତାଦିକକୋ ଧାରଣ କରତେ ହୈଂ, କିନ୍ହୀଂକୋ ଯୁଗପତ୍ ଭୀ ହୋ ଜାତେ ହୈଂ.
ଇସପ୍ରକାର ଯହ ତତ୍ତ୍ଵଵିଚାରଵାଲା ଜୀଵ ସମ୍ଯକ୍ତ୍ଵକା ଅଧିକାରୀ ହୈ; ପରନ୍ତୁ ଉସକେ ସମ୍ଯକ୍ତ୍ଵ ହୋ ହୀ
ହୋ, ଐସା ନିଯମ ନହୀଂ ହୈ; କ୍ଯୋଂକି ଶାସ୍ତ୍ରମେଂ ସମ୍ଯକ୍ତ୍ଵ ହୋନେସେ ପୂର୍ଵ ପଂଚଲବ୍ଧିଯୋଂକା ହୋନା କହା ହୈ.
ପାଁଚ ଲବ୍ଧିଯୋଂକା ସ୍ଵରୂପ
କ୍ଷଯୋପଶମ, ଵିଶୁଦ୍ଧ, ଦେଶନା, ପ୍ରାଯୋଗ୍ଯ, କରଣ. ଵହାଁ ଜିସକେ ହୋନେ ପର ତତ୍ତ୍ଵଵିଚାର ହୋ
ସକେ — ଐସା ଜ୍ଞାନାଵରଣାଦି କର୍ମୋଂକା କ୍ଷଯୋପଶମ ହୋ ଅର୍ଥାତ୍ ଉଦଯକାଲକୋ ପ୍ରାପ୍ତ ସର୍ଵଘାତୀ ସ୍ପର୍ଦ୍ଧକୋଂକେ
ନିଷେକୋଂକେ ଉଦଯକା ଅଭାଵ ସୋ କ୍ଷଯ, ତଥା ଅନାଗତକାଲମେଂ ଉଦଯ ଆନେ ଯୋଗ୍ଯ ଉନ୍ହୀଂକା ସତ୍ତାରୂପ
ରହନା ଉପଶମ — ଐସୀ ଦେଶଘାତୀ ସ୍ପର୍ଦ୍ଧକୋଂକେ ଉଦଯ ସହିତ କର୍ମୋଂକୀ ଅଵସ୍ଥା ଉସକା ନାମ କ୍ଷଯୋପଶମ
ହୈ; ଉସକୀ ପ୍ରାପ୍ତି ସୋ କ୍ଷଯୋପଶମଲବ୍ଧି ହୈ.
ତଥା ମୋହକା ମନ୍ଦ ଉଦଯ ଆନେସେ ମନ୍ଦକଷାଯରୂପ ଭାଵ ହୋଂ କି ଜହାଁ ତତ୍ତ୍ଵଵିଚାର ହୋ ସକେ
ତୋ ଵିଶୁଦ୍ଧଲବ୍ଧି ହୈ.
ତଥା ଜିନଦେଵକେ ଉପଦିଷ୍ଟ ତତ୍ତ୍ଵକା ଧାରଣ ହୋ, ଵିଚାର ହୋ, ସୋ ଦେଶନାଲବ୍ଧି ହୈ. ଜହାଁ
ନରକାଦିମେଂ ଉପଦେଶକା ନିମିତ୍ତ ନ ହୋ ଵହାଁ ଵହ ପୂର୍ଵ ସଂସ୍କାରସେ ହୋତୀ ହୈ.
ତଥା କର୍ମୋଂକୀ ପୂର୍ଵସତ୍ତା ଅଂତଃକୋଡ଼ାକୋଡ଼ୀ ସାଗର ପ୍ରମାଣ ରହ ଜାଯେ ଔର ନଵୀନ ବନ୍ଧ
ଅଂତଃକୋଡ଼ାକୋଡ଼ୀ ପ୍ରମାଣ ଉସକେ ସଂଖ୍ଯାତଵେଂ ଭାଗମାତ୍ର ହୋ, ଵହ ଭୀ ଉସ ଲବ୍ଧିକାଲସେ ଲଗାକର କ୍ରମଶଃ
ଘଟତା ଜାଯେ ଔର କିତନୀ ହୀ ପାପପ୍ରକୃତ୍ତିଯୋଂକା ବନ୍ଧ କ୍ରମଶଃ ମିଟତା ଜାଯେ — ଇତ୍ଯାଦି ଯୋଗ୍ଯ
ଅଵସ୍ଥାକା ହୋନା ସୋ ପ୍ରାଯୋଗ୍ଯଲବ୍ଧି ହୈ.
ସୋ ଯେ ଚାରୋଂ ଲବ୍ଧିଯାଁ ଭଵ୍ଯ ଯା ଅଭଵ୍ଯକେ ହୋତୀ ହୈଂ. ଯେ ଚାର ଲବ୍ଧିଯାଁ ହୋନେକେ ବାଦ
ସମ୍ଯକ୍ତ୍ଵ ହୋ ତୋ ହୋ, ନ ହୋ ତୋ ନହୀଂ ଭୀ ହୋ — ଐସା ‘ଲବ୍ଧିସାର’୧ ମେଂ କହା ହୈ. ଇସଲିଯେ ଉସ
ତତ୍ତ୍ଵଵିଚାରଵାଲେକୋ ସମ୍ଯକ୍ତ୍ଵ ହୋନେକା ନିଯମ ନହୀଂ ହୈ. ଜୈସେ — କିସୀକୋ ହିତକୀ ଶିକ୍ଷା ଦୀ, ଉସେ
ଜାନକର ଵହ ଵିଚାର କରେ କି ଯହ ଜୋ ଶିକ୍ଷା ଦୀ ସୋ କୈସେ ହୈ? ପଶ୍ଚାତ୍ ଵିଚାର କରନେ ପର ଉସକେ
‘ଐସେ ହୀ ହୈ’ — ଐସୀ ଉସ ଶିକ୍ଷାକୀ ପ୍ରତୀତି ହୋ ଜାଯେ; ଅଥଵା ଅନ୍ଯଥା ଵିଚାର ହୋ ଯା ଅନ୍ଯ ଵିଚାରମେଂ
ଲଗକର ଉସ ଶିକ୍ଷାକା ନିର୍ଧାର ନ କରେ ତୋ ପ୍ରତୀତି ନହୀଂ ଭୀ ହୋ; ଉସୀ ପ୍ରକାର ଶ୍ରୀଗୁରୁନେ ତତ୍ତ୍ଵୋପଦେଶ
ଦିଯା, ଉସେ ଜାନକର ଵିଚାର କରେ କି ଯହ ଉପଦେଶ ଦିଯା ସୋ କିସ ପ୍ରକାର ହୈ? ପଶ୍ଚାତ୍ ଵିଚାର
କରନେ ପର ଉସକେ ‘ଐସା ହୀ ହୈ’ — ଐସୀ ପ୍ରତୀତି ହୋ ଜାଯେ; ଅଥଵା ଅନ୍ଯଥା ଵିଚାର ହୋ ଯା ଅନ୍ଯ
ଵିଚାରମେଂ ଲଗକର ଉପଦେଶକା ନିର୍ଧାର ନ କରେ ତୋ ପ୍ରତୀତି ନହୀଂ ଭୀ ହୋ, ସୋ ମୂଲ କାରଣ ମିଥ୍ଯାକର୍ମ
୧. ଲବ୍ଧିସାର, ଗାଥା ୩