-
ନୌଵାଁ ଅଧିକାର ][ ୩୨୭
ମହିମା ଜାନତା ହୈ, ସୋ ଯହ ପରାଶ୍ରିତଭାଵ ହୈ. ତଥା ଆତ୍ମାଶ୍ରିତ ଭାଵୋଂସେ ଅରହନ୍ତାଦିକକା ସ୍ଵରୂପ
ତତ୍ତ୍ଵଶ୍ରଦ୍ଧାନ ହୋନେ ପର ହୀ ଜାନା ଜାତା ହୈ; ଇସଲିଯେ ଜିସକେ ସଚ୍ଚା ଅରହନ୍ତାଦିକକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ ହୋ
ଉସକେ ତତ୍ତ୍ଵଶ୍ରଦ୍ଧାନ ହୋତା ହୀ ହୋତା ହୈ – ଐସା ନିଯମ ଜାନନା.
ଇସ ପ୍ରକାର ସମ୍ଯକ୍ତ୍ଵକା ଲକ୍ଷଣନିର୍ଦେଶ କିଯା.
ଯହାଁ ପ୍ରଶ୍ନ ହୈ କି ସଚ୍ଚା ତତ୍ତ୍ଵାର୍ଥଶ୍ରଦ୍ଧାନ ଵ ଆପାପରକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ ଵ ଆତ୍ମଶ୍ରଦ୍ଧାନ ଵ ଦେଵ-
ଗୁରୁ-ଧର୍ମକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ ସମ୍ଯକ୍ତ୍ଵକା ଲକ୍ଷଣ କହା. ତଥା ଇନ ସର୍ଵ ଲକ୍ଷଣୋଂକୀ ପରସ୍ପର ଏକତା ଭୀ ଦିଖାଈ
ସୋ ଜାନୀ; ପରନ୍ତୁ ଅନ୍ଯ-ଅନ୍ଯ ପ୍ରକାର ଲକ୍ଷଣ କହନେକା ପ୍ରଯୋଜନ କ୍ଯା?
ଉତ୍ତରଃ – ଯହ ଚାର ଲକ୍ଷଣ କହେ, ଉନମେଂ ସଚ୍ଚୀ ଦୃଷ୍ଟିସେ ଏକ ଲକ୍ଷଣ ଗ୍ରହଣ କରନେ ପର ଚାରୋଂ ଲକ୍ଷଣୋଂକା
ଗ୍ରହଣ ହୋତା ହୈ. ତଥାପି ମୁଖ୍ଯ ପ୍ରଯୋଜନ ଭିନ୍ନ-ଭିନ୍ନ ଵିଚାରକର ଅନ୍ଯ-ଅନ୍ଯ ପ୍ରକାର ଲକ୍ଷଣ କହେ ହୈଂ.
ଜହାଁ ତତ୍ତ୍ଵାର୍ଥଶ୍ରଦ୍ଧାନ ଲକ୍ଷଣ କହା ହୈ, ଵହାଁ ତୋ ଯହ ପ୍ରଯୋଜନ ହୈ କି ଇନ ତତ୍ତ୍ଵୋଂକୋ ପହିଚାନେ
ତୋ ଯଥାର୍ଥ ଵସ୍ତୁକେ ସ୍ଵରୂପକା ଵ ଅପନେ ହିତ-ଅହିତକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ କରେ ତବ ମୋକ୍ଷମାର୍ଗମେଂ ପ୍ରଵର୍ତେ.
ତଥା ଜହାଁ ଆପାପରକା ଭିନ୍ନ ଶ୍ରଦ୍ଧାନ କହା ହୈ, ଵହାଁ ତତ୍ତ୍ଵାର୍ଥଶ୍ରଦ୍ଧାନକା ପ୍ରଯୋଜନ ଜିସସେ ସିଦ୍ଧ
ହୋ, ଉସ ଶ୍ରଦ୍ଧାନକୋ ମୁଖ୍ଯ ଲକ୍ଷଣ କହା ହୈ. ଜୀଵ-ଅଜୀଵ ଶ୍ରଦ୍ଧାନକା ପ୍ରଯୋଜନ ଆପାପରକା ଭିନ୍ନ
ଶ୍ରଦ୍ଧାନ କରନା ହୈ. ତଥା ଆସ୍ରଵାଦିକକେ ଶ୍ରଦ୍ଧାନକା ପ୍ରଯୋଜନ ରାଗାଦିକ ଛୋଡ଼ନା ହୈ, ସୋ ଆପାପରକା
ଭିନ୍ନ ଶ୍ରଦ୍ଧାନ ହୋନେ ପର ପରଦ୍ରଵ୍ଯମେଂ ରାଗାଦି ନ କରନେକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ ହୋତା ହୈ. ଇସପ୍ରକାର ତତ୍ତ୍ଵାର୍ଥଶ୍ରଦ୍ଧାନକା
ପ୍ରଯୋଜନ ଆପାପରକେ ଭିନ୍ନ ଶ୍ରଦ୍ଧାନସେ ସିଦ୍ଧ ହୋତା ଜାନକର ଇସ ଲକ୍ଷଣକୋ କହା ହୈ.
ତଥା ଜହାଁ ଆତ୍ମଶ୍ରଦ୍ଧାନ ଲକ୍ଷଣ କହା ହୈ, ଵହାଁ ଆପାପରକେ ଭିନ୍ନ ଶ୍ରଦ୍ଧାନକା ପ୍ରଯୋଜନ ଇତନା
ହୀ ହୈ କି – ଆପକୋ ଆପ ଜାନନା. ଆପକୋ ଆପ ଜାନନେ ପର ପରକା ଭୀ ଵିକଲ୍ପ କାର୍ଯକାରୀ
ନହୀଂ ହୈ. ଐସେ ମୂଲଭୂତ ପ୍ରଯୋଜନକୀ ପ୍ରଧାନତା ଜାନକର ଆତ୍ମଶ୍ରଦ୍ଧାନକୋ ମୁଖ୍ଯ ଲକ୍ଷଣ କହା ହୈ.
ତଥା ଜହାଁ ଦେଵ-ଗୁରୁ-ଧର୍ମକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ କହା ହୈ, ଵହାଁ ବାହ୍ଯ ସାଧନକୀ ପ୍ରଧାନତା କୀ ହୈ; କ୍ଯୋଂକି
ଅରହନ୍ତଦେଵାଦିକକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ ସଚ୍ଚେ ତତ୍ତ୍ଵାର୍ଥଶ୍ରଦ୍ଧାନକା କାରଣ ହୈ ଔର କୁଦେଵାଦିକକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ କଲ୍ପିତ
ତତ୍ତ୍ଵଶ୍ରଦ୍ଧାନକା କାରଣ ହୈ. ସୋ ବାହ୍ଯ କାରଣକୀ ପ୍ରଧାନତାସେ କୁଦେଵାଦିକକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ ଛୁଡ଼ାକର
ସୁଦେଵାଦିକକା ଶ୍ରଦ୍ଧାନ କରାନେକେ ଅର୍ଥ ଦେଵ-ଗୁରୁ-ଧର୍ମକେ ଶ୍ରଦ୍ଧାନକୋ ମୁଖ୍ଯ ଲକ୍ଷଣ କହା ହୈ.
ଇସ ପ୍ରକାର ଭିନ୍ନ-ଭିନ୍ନ ପ୍ରଯୋଜନୋଂକୀ ମୁଖ୍ଯତାସେ ଭିନ୍ନ-ଭିନ୍ନ ଲକ୍ଷଣ କହେ ହୈଂ.
ଯହାଁ ପ୍ରଶ୍ନ ହୈ କି ଯହ ଚାର ଲକ୍ଷଣ କହେ, ଉନମେଂ ଯହ ଜୀଵ କିସ ଲକ୍ଷଣକୋ ଅଂଗୀକାର କରେ?
ସମାଧାନଃ – ମିଥ୍ଯାତ୍ଵକର୍ମକେ ଉପଶମାଦି ହୋନେ ପର ଵିପରୀତାଭିନିଵେଶକା ଅଭାଵ ହୋତା ହୈ; ଵହାଁ
ଚାରୋଂ ଲକ୍ଷଣ ଯୁଗପତ୍ ପାଯେ ଜାତେ ହୈଂ. ତଥା ଵିଚାର-ଅପେକ୍ଷା ମୁଖ୍ଯରୂପସେ ତତ୍ତ୍ଵାର୍ଥୋଂକା ଵିଚାର କରତା