હેયોપાદેયત્યાગોપાદાનલક્ષણકથનમિદમ્ .
યે કેચિદ્ વિભાવગુણપર્યાયાસ્તે પૂર્વં વ્યવહારનયાદેશાદુપાદેયત્વેનોક્તાઃ શુદ્ધ- નિશ્ચયનયબલેન હેયા ભવન્તિ . કુતઃ ? પરસ્વભાવત્વાત્, અત એવ પરદ્રવ્યં ભવતિ . સકલવિભાવગુણપર્યાયનિર્મુક્તં શુદ્ધાન્તસ્તત્ત્વસ્વરૂપં સ્વદ્રવ્યમુપાદેયમ્ . અસ્ય ખલુ સહજ- જ્ઞાનસહજદર્શનસહજચારિત્રસહજપરમવીતરાગસુખાત્મકસ્ય શુદ્ધાન્તસ્તત્ત્વસ્વરૂપસ્યાધારઃ સહજ- પરમપારિણામિકભાવલક્ષણકારણસમયસાર ઇતિ .
તથા ચોક્તં શ્રીમદમૃતચન્દ્રસૂરિભિઃ —
શુદ્ધં ચિન્મયમેકમેવ પરમં જ્યોતિઃ સદૈવાસ્મ્યહમ્ .
સ્તેઽહં નાસ્મિ યતોઽત્ર તે મમ પરદ્રવ્યં સમગ્રા અપિ ..’’
ટીકા : — યહ, હેય-ઉપાદેય અથવા ત્યાગ-ગ્રહણકે સ્વરૂપકા કથન હૈ .
જો કોઈ વિભાવગુણપર્યાયેં હૈં વે પહલે (૪૯વીં ગાથામેં) વ્યવહારનયકે કથન દ્વારા ઉપાદેયરૂપસે કહી ગઈ થીં કિન્તુ શુદ્ધનિશ્ચયનયકે બલસે (શુદ્ધનિશ્ચયનયસે) વે હેય હૈં . કિસ કારણસે ? ક્યોંકિ વે પરસ્વભાવ હૈં, ઔર ઇસીલિયે પરદ્રવ્ય હૈં . સર્વ વિભાવગુણપર્યાયોંસે રહિત શુદ્ધ-અન્તસ્તત્ત્વસ્વરૂપ સ્વદ્રવ્ય ઉપાદેય હૈ . વાસ્તવમેં સહજજ્ઞાન – સહજદર્શન – સહજચારિત્ર – સહજપરમવીતરાગસુખાત્મક શુદ્ધ-અન્તસ્તત્ત્વસ્વરૂપ ઇસ સ્વદ્રવ્યકા આધાર સહજપરમપારિણામિકભાવલક્ષણ ( – સહજ પરમ પારિણામિક ભાવ જિસકા લક્ષણ હૈ ઐસા) કારણસમયસાર હૈ .
ઇસીપ્રકાર (આચાર્યદેવ) શ્રીમદ્ અમૃતચન્દ્રસૂરિને (શ્રી સમયસારકી આત્મખ્યાતિ નામક ટીકામેં ૧૮૫વેં શ્લોક દ્વારા) કહા હૈ કિ : —
‘‘[શ્લોેકાર્થ : — ] જિનકે ચિત્તકા ચરિત્ર ઉદાત્ત ( – ઉદાર, ઉચ્ચ, ઉજ્જ્વલ) હૈ ઐસે મોક્ષાર્થી ઇસ સિદ્ધાન્તકા સેવન કરો કિ — ‘મૈં તો શુદ્ધ ચૈતન્યમય એક પરમ જ્યોતિ હી સદૈવ હૂઁ; ઔર યહ જો ભિન્ન લક્ષણવાલે વિવિધ પ્રકારકે ભાવ પ્રગટ હોતે હૈં વહ મૈં નહીં હૂઁ, ક્યોંકિ વે સબ મુઝે પરદ્રવ્ય હૈં .’’