Niyamsar-Hindi (Gujarati transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 125 of 388
PDF/HTML Page 152 of 415

 

કહાનજૈનશાસ્ત્રમાલા ]વ્યવહારચારિત્ર અધિકાર[ ૧૨૫

અશુદ્ધજીવાનાં વિભાવધર્મં પ્રતિ વ્યવહારનયસ્યોદાહરણમિદમ્ .

ઇદાનીં નિશ્ચયસ્યોદાહૃતિરુચ્યતે . તદ્યથા
‘‘જસ્સ અણેસણમપ્પા તં પિ તવો તપ્પડિચ્છગા સમણા .
અણ્ણં ભિક્ખમણેસણમધ તે સમણા અણાહારા ..’’
તથા ચોક્તં શ્રીગુણભદ્રસ્વામિભિઃ
(માલિની)
‘‘યમનિયમનિતાન્તઃ શાન્તબાહ્યાન્તરાત્મા
પરિણમિતસમાધિઃ સર્વસત્ત્વાનુકમ્પી
.
વિહિતહિતમિતાશી ક્લેશજાલં સમૂલં
દહતિ નિહતનિદ્રો નિશ્ચિતાધ્યાત્મસારઃ
..’’

અશુદ્ધ જીવોંકે વિભાવધર્મ સમ્બન્ધમેં વ્યવહારનયકા યહ (અવતરણ કી ગઈ ગાથામેં) ઉદાહરણ હૈ .

અબ (શ્રી પ્રવચનસારકી ૨૨૭વીં ગાથા દ્વારા) નિશ્ચયકા ઉદાહરણ કહા જાતા હૈ . વહ ઇસપ્રકાર :

‘‘[ગાથાર્થ :] જિસકા આત્મા એષણારહિત હૈ (અર્થાત્ જો અનશનસ્વભાવી આત્માકો જાનનેકે કારણ સ્વભાવસે આહારકી ઇચ્છા રહિત હૈ ) ઉસે વહ ભી તપ હૈ; (ઔર) ઉસે પ્રાપ્ત કરનેકે લિયે (અનશનસ્વભાવી આત્માકો પરિપૂર્ણરૂપસે પ્રાપ્ત કરનેકે લિયે) પ્રયત્ન કરનેવાલે ઐસે જો શ્રમણ ઉન્હેં અન્ય (સ્વરૂપસે ભિન્ન ઐસી) ભિક્ષા એષણા બિના (એષણાદોષ રહિત) હોતી હૈ; ઇસલિયે વે શ્રમણ અનાહારી હૈં .’’

ઇસીપ્રકાર (આચાર્યવર) શ્રી ગુણભદ્રસ્વામીને (આત્માનુશાસનમેં ૨૨૫વેં શ્લોક દ્વારા) કહા હૈ કિ :

‘‘[શ્લોેકાર્થ : ] જિસને અધ્યાત્મકે સારકા નિશ્ચય કિયા હૈ, જો અત્યન્ત યમનિયમ સહિત હૈ, જિસકા આત્મા બાહરસે ઔર ભીતરસે શાન્ત હુઆ હૈ, જિસે સમાધિ પરિણમિત હુઈ હૈ, જિસે સર્વ જીવોંકે પ્રતિ અનુકમ્પા હૈ, જો વિહિત (શાસ્ત્રાજ્ઞાકે અનુસાર)

હિત - મિત ભોજન કરનેવાલા હૈ, જિસને નિદ્રાકા નાશ કિયા હૈ, વહ (મુનિ) ક્લેશજાલકો

સમૂલ જલા દેતા હૈ .’’ હિત-મિત = હિતકર ઔર ઉચિત માત્રામેં .