Niyamsar-Hindi (Gujarati transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 146 of 388
PDF/HTML Page 173 of 415

 

નિયમસાર
[ ભગવાનશ્રીકુંદકુંદ-

નિરન્તરાખંડિતપરમતપશ્ચરણનિરતસર્વસાધુસ્વરૂપાખ્યાનમેતત.

યે મહાન્તઃ પરમસંયમિનઃ ત્રિકાલનિરાવરણનિરંજનપરમપંચમભાવભાવનાપરિણતાઃ અત એવ સમસ્તબાહ્યવ્યાપારવિપ્રમુક્તાઃ . જ્ઞાનદર્શનચારિત્રપરમતપશ્ચરણાભિધાનચતુર્વિધા- રાધનાસદાનુરક્તાઃ . બાહ્યાભ્યન્તરસમસ્તપરિગ્રહાગ્રહવિનિર્મુક્ત ત્વાન્નિર્ગ્રન્થાઃ . સદા નિરઞ્જન- નિજકારણસમયસારસ્વરૂપસમ્યક્શ્રદ્ધાનપરિજ્ઞાનાચરણપ્રતિપક્ષમિથ્યાદર્શનજ્ઞાનચારિત્રાભાવાન્નિ- ર્મોહાઃ ચ . ઇત્થંભૂતપરમનિર્વાણસીમંતિનીચારુસીમંતસીમાશોભામસૃણઘુસૃણરજઃપુંજપિંજરિત- વર્ણાલંકારાવલોકનકૌતૂહલબુદ્ધયોઽપિ તે સર્વેઽપિ સાધવઃ ઇતિ .

(આર્યા)
ભવિનાં ભવસુખવિમુખં ત્યક્તં સર્વાભિષંગસંબંધાત.
મંક્ષુ વિમંક્ષ્વ નિજાત્મનિ વંદ્યં નસ્તન્મનઃ સાધોઃ ..૧૦૬..

ટીકા :યહ, નિરન્તર અખણ્ડિત પરમ તપશ્ચરણમેં નિરત (લીન) ઐસે સર્વ સાધુઓંકે સ્વરૂપકા કથન હૈ .

[સાધુ કૈસે હોતે હૈં ? ] (૧) પરમસંયમી મહાપુરુષ હોનેસે ત્રિકાલનિરાવરણ નિરંજન પરમ પંચમભાવકી ભાવનામેં પરિણમિત હોનેકે કારણ હી સમસ્ત બાહ્યવ્યાપારસે વિમુક્ત; (૨) જ્ઞાન, દર્શન, ચારિત્ર ઔર પરમ તપ નામકી ચતુર્વિધ આરાધનામેં સદા અનુરક્ત; (૩) બાહ્યઅભ્યંતર સમસ્ત પરિગ્રહકે ગ્રહણ રહિત હોનેકે કારણ નિર્ગ્રંથ; તથા (૪) સદા નિરંજન નિજ કારણસમયસારકે સ્વરૂપકે સમ્યક્ શ્રદ્ધાન, સમ્યક્ પરિજ્ઞાન ઔર સમ્યક્ આચરણસે પ્રતિપક્ષ ઐસે મિથ્યા દર્શન, મિથ્યા જ્ઞાન ઔર મિથ્યા ચારિત્રકા અભાવ હોનેકે કારણ નિર્મોહ; ઐસે, પરમનિર્વાણસુન્દરીકી સુન્દર માઁગકી શોભારૂપ કોમલ કેશરકે રજ - પુંજકે સુવર્ણરંગી અલઙ્કારકો (કેશર - રજકી કનકરંગી શોભાકો) દેખનેમેં કૌતૂહલબુદ્ધિવાલે વે સમસ્ત સાધુ હોતે હૈં (અર્થાત્ પૂર્વોક્ત લક્ષણવાલે, મુક્તિસુન્દરીકી અનુપમતાકા અવલોકન કરનેમેં આતુર બુદ્ધિવાલે સમસ્ત સાધુ હોતે હૈં ) .

[અબ ૭૫વીં ગાથાકી ટીકા પૂર્ણ કરતે હુએ ટીકાકાર મુનિરાજ શ્લોક કહતે હૈં : ]

[શ્લોેકાર્થ : ] ભવવાલે જીવોંકે ભવસુખસે જો વિમુખ હૈ ઔર સર્વ સંગકે સમ્બન્ધસે જો મુક્ત હૈ, ઐસા વહ સાધુકા મન હમેં વંદ્ય હૈ . હે સાધુ ! ઉસ મનકો શીઘ્ર નિજાત્મામેં મગ્ન કરો .૧૦૬.

૧૪૬ ]