Niyamsar-Hindi (Gujarati transliteration).

< Previous Page   Next Page >


Page 164 of 388
PDF/HTML Page 191 of 415

 

નિયમસાર
[ ભગવાનશ્રીકુંદકુંદ-
શુદ્ધચારિત્રમયં કરોતિ, સ મુનિર્નિશ્ચયપ્રતિક્રમણસ્વરૂપ ઇત્યુચ્યતે, યસ્માન્નિશ્ચયપ્રતિક્રમણં
પરમતત્ત્વગતં તત એવ સ તપોધનઃ સદા શુદ્ધ ઇતિ
.
તથા ચોક્તં પ્રવચનસારવ્યાખ્યાયામ્
(શાર્દૂલવિક્રીડિત)
‘‘ઇત્યેવં ચરણં પુરાણપુરુષૈર્જુષ્ટં વિશિષ્ટાદરૈ-
રુત્સર્ગાદપવાદતશ્ચ વિચરદ્બહ્વીઃ પૃથગ્ભૂમિકાઃ
.
આક્રમ્ય ક્રમતો નિવૃત્તિમતુલાં કૃત્વા યતિઃ સર્વત-
શ્ચિત્સામાન્યવિશેષભાસિનિ નિજદ્રવ્યે કરોતુ સ્થિતિમ્
..’’
તથા હિ
(માલિની)
વિષયસુખવિરક્તાઃ શુદ્ધતત્ત્વાનુરક્તાઃ
તપસિ નિરતચિત્તાઃ શાસ્ત્રસંઘાતમત્તાઃ
.
ગુણમણિગણયુક્તાઃ સર્વસંકલ્પમુક્તાઃ
કથમમૃતવધૂટીવલ્લભા ન સ્યુરેતે
..૧૧૫..

પરમતત્ત્વગત (પરમાત્મતત્ત્વકે સાથ સમ્બન્ધવાલા) નિશ્ચયપ્રતિક્રમણ હૈ ઇસીલિયે વહ તપોધન સદા શુદ્ધ હૈ .

ઇસીપ્રકાર શ્રી પ્રવચનસારકી (અમૃતચન્દ્રાચાર્યદેવકૃત તત્ત્વદીપિકા નામક) ટીકામેં (૧૫વેં શ્લોક દ્વારા) કહા હૈ કિ :

‘‘[શ્લોકાર્થ : ] ઇસપ્રકાર વિશિષ્ટ આદરવાલે પુરાણ પુરુષોં દ્વારા સેવન કિયા ગયા, ઉત્સર્ગ ઔર અપવાદ દ્વારા અનેક પૃથક્ - પૃથક્ ભૂમિકાઓંમેં વ્યાપ્ત જો ચરણ (ચારિત્ર) ઉસે યતિ પ્રાપ્ત કરકે, ક્રમશઃ અતુલ નિવૃત્તિ કરકે, ચૈતન્યસામાન્ય ઔર ચૈતન્યવિશેષરૂપ જિસકા પ્રકાશ હૈ ઐસે નિજદ્રવ્યમેં સર્વતઃ સ્થિતિ કરો .’’

ઔર (ઇસ ૮૬વીં ગાથાકી ટીકા પૂર્ણ કરતે હુએ ટીકાકાર મુનિરાજ શ્લોક કહતે હૈં ) :

[શ્લોકાર્થ : ] જો વિષયસુખસે વિરક્ત હૈં, શુદ્ધ તત્ત્વમેં અનુરક્ત હૈં, તપમેં લીન જિનકા ચિત્ત હૈ, શાસ્ત્રસમૂહમેં જો મત્ત હૈં, ગુણરૂપી મણિયોંકે સમુદાયસે યુક્ત હૈં ઔર સર્વ

૧૬૪ ]

આદર = સાવધાની; પ્રયત્ન; બહુમાન . મત્ત = મસ્ત; પાગલ; અતિ પ્રીતિવંત; અતિ આનન્દિત .