Niyamsar-Hindi (Gujarati transliteration). Gatha: 126.

< Previous Page   Next Page >


Page 254 of 388
PDF/HTML Page 281 of 415

 

નિયમસાર
[ ભગવાનશ્રીકુંદકુંદ-
જો સમો સવ્વભૂદેસુ થાવરેસુ તસેસુ વા .
તસ્સ સામાઇગં ઠાઇ ઇદિ કેવલિસાસણે ..૧૨૬..
યઃ સમઃ સર્વભૂતેષુ સ્થાવરેષુ ત્રસેષુ વા .
તસ્ય સામાયિકં સ્થાયિ ઇતિ કેવલિશાસને ..૧૨૬..

પરમમાધ્યસ્થ્યભાવાદ્યારૂઢસ્થિતસ્ય પરમમુમુક્ષોઃ સ્વરૂપમત્રોક્ત મ્ .

યઃ સહજવૈરાગ્યપ્રાસાદશિખરશિખામણિઃ વિકારકારણનિખિલમોહરાગદ્વેષાભાવાદ્ ભેદ- કલ્પનાપોઢપરમસમરસીભાવસનાથત્વાત્ર્રસસ્થાવરજીવનિકાયેષુ સમઃ, તસ્ય ચ પરમજિન- યોગીશ્વરસ્ય સામાયિકાભિધાનવ્રતં સનાતનમિતિ વીતરાગસર્વજ્ઞમાર્ગે સિદ્ધમિતિ .

ગાથા : ૧૨૬ અન્વયાર્થ :[યઃ ] જો [સ્થાવરેષુ ] સ્થાવર [વા ] અથવા [ત્રસેષુ ] ત્રસ [સર્વભૂતેષુ ] સર્વ જીવોંકે પ્રતિ [સમઃ ] સમભાવવાલા હૈ, [તસ્ય ] ઉસે [સામાયિકં ] સામાયિક [સ્થાયિ ] સ્થાયી હૈ [ઇતિ કેવલિશાસને ] ઐસા કેવલીકે શાસનમેં કહા હૈ

.

ટીકા :યહાઁ, પરમ માધ્યસ્થભાવ આદિમેં આરૂઢ હોકર સ્થિત પરમમુમુક્ષુકા સ્વરૂપ કહા હૈ .

જો સહજ વૈરાગ્યરૂપી મહલકે શિખરકા શિખામણિ (અર્થાત્ પરમ સહજવૈરાગ્યવન્ત મુનિ) વિકારકે કારણભૂત સમસ્ત મોહરાગદ્વેષકે અભાવકે કારણ ભેદકલ્પના વિમુક્ત પરમ સમરસીભાવ સહિત હોનેસે ત્રસ - સ્થાવર (સમસ્ત) જીવનિકાયોંકે પ્રતિ સમભાવવાલા હૈ, ઉસ પરમ જિનયોગીશ્વરકો સામાયિક નામકા વ્રત સનાતન (સ્થાયી) હૈ ઐસા વીતરાગ સર્વજ્ઞકે માર્ગમેં સિદ્ધ હૈ .

[અબ ઇસ ૧૨૬વીં ગાથાકી ટીકા પૂર્ણ કરતે હુએ ટીકાકાર મુનિરાજ આઠ શ્લોક કહતે હૈં : ]

સ્થાવર તથા ત્રસ સર્વ જીવસમૂહ પ્રતિ સમતા લહે .
સ્થાયી સામાયિક હૈ ઉસે, યોં કેવલી શાસન કહે ..૧૨૬..

૨૫૪ ]