ଧ୍ଯାନଵିକଲ୍ପସ୍ଵରୂପାଖ୍ଯାନମେତତ୍ .
ସ୍ଵଦେଶତ୍ଯାଗାତ୍ ଦ୍ରଵ୍ଯନାଶାତ୍ ମିତ୍ରଜନଵିଦେଶଗମନାତ୍ କମନୀଯକାମିନୀଵିଯୋଗାତ୍ ଅନିଷ୍ଟସଂଯୋଗାଦ୍ଵା ସମୁପଜାତମାର୍ତଧ୍ଯାନମ୍, ଚୌରଜାରଶାତ୍ରଵଜନଵଧବଂଧନନିବଦ୍ଧମହଦ୍ଦ୍ଵେଷଜନିତ- ରୌଦ୍ରଧ୍ଯାନଂ ଚ, ଏତଦ୍ଦ୍ଵିତଯମ୍ ଅପରିମିତସ୍ଵର୍ଗାପଵର୍ଗସୁଖପ୍ରତିପକ୍ଷଂ ସଂସାରଦୁଃଖମୂଲତ୍ଵାନ୍ନିରଵଶେଷେଣ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା, ସ୍ଵର୍ଗାପଵର୍ଗନିଃସୀମସୁଖମୂଲସ୍ଵାତ୍ମାଶ୍ରିତନିଶ୍ଚଯପରମଧର୍ମଧ୍ଯାନମ୍, ଧ୍ଯାନଧ୍ଯେଯଵିଵିଧଵିକଲ୍ପ- ଵିରହିତାନ୍ତର୍ମୁଖାକାରସକଲକରଣଗ୍ରାମାତୀତନିର୍ଭେଦପରମକଲାସନାଥନିଶ୍ଚଯଶୁକ୍ଲଧ୍ଯାନଂ ଚ ଧ୍ଯାତ୍ଵା ଯଃ ପରମଭାଵଭାଵନାପରିଣତଃ ଭଵ୍ଯଵରପୁଂଡରୀକଃ ନିଶ୍ଚଯପ୍ରତିକ୍ରମଣସ୍ଵରୂପୋ ଭଵତି, ପରମଜିନେନ୍ଦ୍ରଵଦନାର- ଵିନ୍ଦଵିନିର୍ଗତଦ୍ରଵ୍ଯଶ୍ରୁତେଷୁ ଵିଦିତମିତି . ଧ୍ଯାନେଷୁ ଚ ଚତୁର୍ଷୁ ହେଯମାଦ୍ଯଂ ଧ୍ଯାନଦ୍ଵିତଯଂ, ତ୍ରିତଯଂ
ଗାଥା : ୮୯ ଅନ୍ଵଯାର୍ଥ : — [ଯଃ ] ଜୋ (ଜୀଵ) [ଆର୍ତରୌଦ୍ରଂ ଧ୍ଯାନଂ ] ଆର୍ତ ଔର ରୌଦ୍ର ଧ୍ଯାନ [ମୁକ୍ତ୍ଵା ] ଛୋଡ଼କର [ଧର୍ମଶୁକ୍ଲଂ ଵା ] ଧର୍ମ ଅଥଵା ଶୁକ୍ଲଧ୍ଯାନକୋ [ଧ୍ଯାଯତି ] ଧ୍ଯାତା ହୈ, [ସଃ ] ଵହ (ଜୀଵ) [ଜିନଵରନିର୍ଦିଷ୍ଟସୂତ୍ରେଷୁ ] ଜିନଵରକଥିତ ସୂତ୍ରୋଂମେଂ [ପ୍ରତିକ୍ରମଣମ୍ ] ପ୍ରତିକ୍ରମଣ [ଉଚ୍ଯତେ ] କହଲାତା ହୈ .
ଟୀକା : — ଯହ, ଧ୍ଯାନକେ ଭେଦୋଂକେ ସ୍ଵରୂପକା କଥନ ହୈ .
(୧) ସ୍ଵଦେଶକେ ତ୍ଯାଗସେ, ଦ୍ରଵ୍ଯକେ ନାଶସେ, ମିତ୍ରଜନକେ ଵିଦେଶଗମନସେ, କମନୀଯ (ଇଷ୍ଟ, ସୁନ୍ଦର) କାମିନୀକେ ଵିଯୋଗସେ ଅଥଵା ଅନିଷ୍ଟକେ ସଂଯୋଗସେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋନେଵାଲା ଜୋ ଆର୍ତଧ୍ଯାନ, ତଥା (୨) ଚୋର - ଜାର - ଶତ୍ରୁଜନୋଂକେ ବଧ - ବନ୍ଧନ ସମ୍ବନ୍ଧୀ ମହା ଦ୍ଵେଷସେ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋନେଵାଲା ଜୋ ରୌଦ୍ରଧ୍ଯାନ, ଵେ ଦୋନୋଂ ଧ୍ଯାନ ସ୍ଵର୍ଗ ଔର ମୋକ୍ଷକେ ଅପରିମିତ ସୁଖସେ ପ୍ରତିପକ୍ଷ ସଂସାରଦୁଃଖକେ ମୂଲ ହୋନେକେ କାରଣ ଉନ ଦୋନୋଂକୋ ନିରଵଶେଷରୂପସେ (ସର୍ଵଥା) ଛୋଡ଼କର, (୩) ସ୍ଵର୍ଗ ଔର ମୋକ୍ଷକେ ନିଃସୀମ ( – ଅପାର) ସୁଖକା ମୂଲ ଐସା ଜୋ ସ୍ଵାତ୍ମାଶ୍ରିତ ନିଶ୍ଚଯ - ପରମଧର୍ମଧ୍ଯାନ, ତଥା (୪) ଧ୍ଯାନ ଔର ଧ୍ଯେଯକେ ଵିଵିଧ ଵିକଲ୍ପ ରହିତ, ❃ଅଂତର୍ମୁଖାକାର, ସକଲ ଇନ୍ଦ୍ରିଯୋଂକେ ସମୂହସେ ଅତୀତ ( – ସମସ୍ତ ଇନ୍ଦ୍ରିଯାତୀତ) ଔର ନିର୍ଭେଦ ପରମ କଲା ସହିତ ଐସା ଜୋ ନିଶ୍ଚଯ - ଶୁକ୍ଲଧ୍ଯାନ, ଉନ୍ହେଂ ଧ୍ଯାକର, ଜୋ ଭଵ୍ଯପୁଂଡରୀକ ( – ଭଵ୍ଯୋତ୍ତମ) ପରମଭାଵକୀ (ପାରିଣାମିକ ଭାଵକୀ) ଭାଵନାରୂପସେ ପରିଣମିତ ହୁଆ ହୈ, ଵହ ନିଶ୍ଚଯପ୍ରତିକ୍ରମଣସ୍ଵରୂପ ହୈ — ଐସା ପରମ ଜିନେନ୍ଦ୍ରକେ ମୁଖାରଵିଂଦସେ ନିକଲେ ହୁଏ ଦ୍ରଵ୍ଯଶ୍ରୁତମେଂ କହା ହୈ . ❃ ଅଂତର୍ମୁଖାକାର = ଅନ୍ତର୍ମୁଖ ଜିସକା ଆକାର ଅର୍ଥାତ୍ ସ୍ଵରୂପ ହୈ ଐସା .
୧୬୮ ]