Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ശ്രീ ദിഗംബര ജൈന സ്വാധ്യായമംദിര ട്രസ്ട, സോനഗഢ - ൩൬൪൨൫൦
൧൬൨ ]യോഗീന്ദുദേവവിരചിത: [ അധികാര-൧ : ദോഹാ-൯൮
येन कारणेन परमात्मध्यानेनान्तर्मुहूर्तेन मोक्षो लभ्यते तेन कारणेन संसारस्थिति-
च्छेदनार्थमिदानीमपि तदेव ध्यातव्यमिति भावार्थः ।।९७।।
अथ अस्य वीतरागमनसि शुद्धात्मभावना नास्ति तस्य शास्त्रपुराणतपश्चरणानि किं
कुर्वन्तीति कथयति —
९८) अप्पा णिय – मणि णिम्मलउ णियमेँ वसइ ण जासु ।
सत्थ – पुराणइँ तव – चरणु मुक्खु वि करहिँ कि तासु ।।९८।।
आत्मा निजमनसि निर्मलः नियमेन वसति न यस्य ।
शास्त्रपुराणानि तपश्चरणं मोक्षं अपि कुर्वन्ति किं तस्य ।।९८।।
तक गुणस्थान है, ऊ परके गुणस्थान नहीं हैं । इस जगह तात्पर्य यह हैं कि जिस कारण
परमात्माके ध्यानसे अंतर्मुहूर्तमें मोक्ष होता है, इसलिये संसारकी स्थिति घटानेके वास्ते अब
भी धर्मध्यानका आराधन करना चाहिये, जिससे परम्परया मोक्ष भी मिल सकता है ।।९७।।
आगे ऐसा कहते हैं कि, जिसके राग रहित मनमें शुद्धात्माकी भावना नहीं है, उनके
शास्त्र, पुराण, तपश्चरण क्या कर सकते हैं ? अर्थात् कुछ भी नहीं कर सकते —
गाथा – ९८
अन्वयार्थ : — [यस्य ] जिसके [निजमनसि ] निज मनमें [निर्मलः आत्मा ] निर्मल
आत्मा [नियमेन ] निश्चयसे [न वसति ] नहीं रहता, [तस्य ] उस जीवके [शास्त्रपुराणानि ]
ശുക്ലധ്യാനനോ നിഷേധ കര്യോ ഛേ പണ തേമണേ ആ കാളമാം ധര്മധ്യാന കഹ്യും ഛേ, (ധര്മധ്യാന ഹോയ ഏമ
കഹ്യും ഛേ.) ഉപശമ അനേ ക്ഷപകശ്രേണീഥീ നീചേനാ ഗുണസ്ഥാനമാം വര്തതാ ജീവോനേ ധര്മധ്യാന ഹോഈ ശകേ
ഛേ തേവീ ഭഗവാനനീ ആജ്ഞാ ഛേ.
അഹീം, ജേ കാരണേ പരമാത്മാനാ ധ്യാനഥീ അന്തര്മുഹൂര്തമാം മോക്ഷ മളേ ഛേ തേ കാരണേ സംസാരനീ
സ്ഥിതി ഛേദവാ മാടേ അത്യാരേ പണ (ആ പംചമകാളമാം പണ) തേ ജ പരമാത്മാനും ധ്യാന കരവാ യോഗ്യ
ഛേ, ഏവോ ഭാവാര്ഥ ഛേ. ൯൭✽.
ഹവേ, കഹേ ഛേ കേ ജേനാ രാഗരഹിത മനമാം ശുദ്ധാത്മഭാവനാ നഥീ തേനേ ശാസ്ത്ര, പുരാണ,
തപശ്ചരണാദി ശും കരേ? തേ കഹേ ഛേ.
✽ആ ഗാഥാ സംസ്കൃത ടീകാവാളീ ഭഗവതീ ആരാധനാ ആശ്വാസ ൭, ഗാഥാ ൨൦൨൮ പാനാ
൧൭൭൨നീ സംസ്കൃത ടീകാമാം ആധാരരൂപേ ആപേല ഛേ.