Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ശ്രീ ദിഗംബര ജൈന സ്വാധ്യായമംദിര ട്രസ്ട, സോനഗഢ - ൩൬൪൨൫൦
അധികാര-൨ : ദോഹാ-൪൯ ]പരമാത്മപ്രകാശ: [ ൨൯൯
रागमपि । येन तपोधनेन किं कृतम् । गंथहं जेण वियाणियउ भिण्णउ अप्प-सहाउ
ग्रन्थात्सकाशाद्येन विज्ञातो भिन्न आत्मस्वभाव इति । तद्यथा । मिथ्यात्वं, स्त्र्यादिवेदकांक्षारूप-
वेदत्रयं हास्यरत्यरतिशोकभयजुगुप्सारूपं नोकषायषट्कं, क्रोधमानमायालोभरूपं कषायचतुष्टयं
चेति चतुर्दशाभ्यन्तरपरिग्रहाः, क्षेत्रवास्तुहिरण्यसुवर्णधनधान्यदासीदासकुप्यभाण्डरूपा बाह्यपरि-
ग्रहाः इत्थंभूतान् बाह्याभ्यन्तरपरिग्रहान् जगत्त्रये कालत्रयेऽपि मनोवचनकायैः
कृतकारितानुमतैश्च त्यक्त्वा शुद्धात्मोपलम्भलक्षणे वीतरागनिर्विकल्पसमाधौ स्थित्वा च यो
बाह्याभ्यन्तर-परिग्रहाद्भिन्नमात्मानं जानाति स परिग्रहस्योपरि रागद्वेषौ न करोति । अत्रेदं
व्याख्यानं एवं गुणविशिष्टनिर्ग्रन्थस्यैव शोभते न च सपरिग्रहस्येति तात्पर्यार्थः ।।४९।।
अथ —
१७७) विसयहँ उप्परि परम-मुणि देसु वि करइ ण राउ ।
विसयहँ जेण वियाणियउ भिण्णउ अप्प-सहाउ ।।५०।।
അഭ്യംതര പരിഗ്രഹോ അനേ ക്ഷേത്ര, വാസ്തു, ചാംദീ, സുവര്ണ, ധന, ധാന്യ, ദാസ, ദാസീ, കുപ്യ, ഭാംഡരൂപ
ദശ ബാഹ്യ പരിഗ്രഹോ — ഏ പ്രമാണേ ചോവീസ ബാഹ്യ അഭ്യംതര പരിഗ്രഹോനേ ത്രണ ലോക അനേ ത്രണ കാളമാം
മന, വചന, കായാഥീ, കരവും, കരാവവും, അനുമോദനഥീ ഛോഡീനേ അനേ ശുദ്ധാത്മാനീ പ്രാപ്തി ജേനും ലക്ഷണ
ഛേ ഏവീ വീതരാഗ നിര്വികല്പ സമാധിമാം സ്ഥിത ഥഈനേ ജേ ബാഹ്യ അഭ്യംതര പരിഗ്രഹഥീ ഭിന്ന
ആത്മാനേ ജാണേ ഛേ, തേ പരിഗ്രഹ ഉപര രാഗ-ദ്വേഷ കരതോ നഥീ.
അഹീം, ആവാ ഗുണവിശിഷ്ട നിര്ഗ്രംഥനേ ജ (നിര്ഗ്രംഥ മുനിനേ ജ) ആ കഥന ശോഭേ ഛേ പണ
പരിഗ്രഹധാരീനേ ശോഭതും നഥീ, ഏവോ താത്പര്യാര്ഥ ഛേ. ൪൯.
വളീ (ഹവേ, പരമ മുനി വിഷയോ ഉപര രാഗ-ദ്വേഷ കരതോ നഥീ, ഏമ കഹേ ഛേ) : —
सुवर्ण, धन, धान्य, दासी, दास, कुप्य, भांडरूप दस बाह्य परिग्रह — इसप्रकार चौबीस
तरहके बाह्य अभ्यंतर परिग्रहोंको तीन जगतमें, तीनों कालोंमें, मन, वचन, काय, कृत
कारित अनुमोदनासे छोड़ और शुद्धात्माकी प्राप्तिरूप वीतराग निर्विकल्प समाधिमें ठहरकर
परवस्तुसे अपनेको भिन्न जानता है, वो ही परिग्रहके ऊ पर राग-द्वेष नहीं करता है । यहाँ
पर ऐसा व्याख्यान निर्ग्रंथ मुनिको ही शोभा देता है, परिग्रहधारीको नहीं शोभा देता है,
ऐसा तात्पर्य जानना ।।४९।।
आगे विषयोंके ऊ पर वीतरागता दिखलाते हैं —