Shri Digambar Jain Swadhyay Mandir Trust, Songadh - 364250
ਸ਼੍ਰੀ ਦਿਗਂਬਰ ਜੈਨ ਸ੍ਵਾਧ੍ਯਾਯਮਂਦਿਰ ਟ੍ਰਸ੍ਟ, ਸੋਨਗਢ - ੩੬੪੨੫੦
ਅਧਿਕਾਰ-੨ : ਦੋਹਾ-੧੭੭ ]ਪਰਮਾਤ੍ਮਪ੍ਰਕਾਸ਼: [ ੫੦੩
भिण्णउ भिन्नो भवति जिय हे जीव जेम यथा । कोऽसौ कर्ता । परकिय-भाउ
जपापुष्पाद्युपाधिरूपः परकृतभावः । कस्मात्सकाशात् । णिम्मल-फ लिहहं निर्मलस्फ टिकात् तेम
तथा भिन्नं मुणि मन्यस्व जानीहि । कम् । सयलु वि कम्म-सहाउ समस्तमपि भावकर्मद्रव्य-
कर्मनोकर्मस्वभावम् कस्मात् । सकाशात् । अप्प-सहावहं अनन्तज्ञानादिगुणस्वभावात् परमात्मनः
इति भावार्थः ।।१७६।।
अथ तामेव देहात्मनोर्भेदभावनां द्रढयति —
३०८) जेम सहाविं णिम्मलउ फ लिहउ तेम सहाउ ।
भंतिए मइलु म मण्णि जिय मइलउ देक्खवि काउ ।।१७७।।
यथा स्वभावेन निर्मलः स्फ टिकः तथा स्वभावः ।
भ्रान्त्या मलिनं मा मन्यस्व जीव मलिनं द्रष्ट्वा कायम् ।।१७७।।
ਭਾਵਾਰ੍ਥ : — ਜੇਵੀ ਰੀਤੇ ਜਪਾਪੁਸ਼੍ਪਾਦਿਨੀ ਉਪਾਧਿਰੂਪ ਪਰਕ੍ਰੁਤ ਭਾਵ ਨਿਰ੍ਮਲ਼ਸ੍ਫਟਿਕਥੀ ਭਿਨ੍ਨ
ਛੇ ਤੇਵੀ ਰੀਤੇ ਸਮਸ੍ਤ ਭਾਵਕਰ੍ਮ, ਦ੍ਰਵ੍ਯਕਰ੍ਮ, ਨੋਕਰ੍ਮਸ੍ਵਭਾਵਨੇ ਅਨਂਤਜ੍ਞਾਨਾਦਿਗੁਣ-ਸ੍ਵਭਾਵਮਯ
ਪਰਮਾਤ੍ਮਾਥੀ ਭਿਨ੍ਨ ਜਾਣ, ਏ ਭਾਵਾਰ੍ਥ ਛੇ. ੧੭੬.
ਹਵੇ, ਤੇ ਜ ਦੇਹ ਅਨੇ ਆਤ੍ਮਾਨੀ ਭੇਦਭਾਵਨਾ ਦ੍ਰਢ ਕਰੇ ਛੇ (ਹਵੇ ਦੇਹ ਅਨੇ ਆਤ੍ਮਾ ਜੁਦਾ
ਛੇ, ਏਵੀ ਭਾਵਨਾ ਕਰੇ ਛੇ) : —
[निर्मलस्फ टिकात् ] महा निर्मल स्फ टिकमणिसे [भिन्नः ] जुदे हैं, [तथा ] उसी तरह
[आत्मस्वभावात् ] आत्मस्वभावसे [सकलमपि ] सब [कर्मस्वभावम् ] शुभाशुभ कर्म
[मन्यस्व ] भिन्न जानो ।
भावार्थ : — आत्मस्वभाव महानिर्मल है, भावकर्म, द्रव्यकर्म, नोकर्म ये सब जड़ हैं,
आत्मा चिद्रूप है । अनंत ज्ञानादि गुणरूप जो चिदानंद उससे तू सकल प्रपंच भिन्न मान ।।१७६।।
आगे देह और आत्मा जुदे – जुदे हैं, यह भेद – भावना दृढ़ करते हैं —
गाथा – १७७
अन्वयार्थ : — [यथा ] जैसे [स्फ टिकः ] स्फ टिकमणि [स्वभावेन ] स्वभावसे
[निर्मलः ] निर्मल है, [तथा ] उसीतरह [स्वभावः ] आत्मा ज्ञान दर्शनरूप निर्मल है । ऐसे
आत्मस्वभावको [जीव ] हे जीव, [कायम् मलिनं ] शरीरकी मलिनता [दृष्ट्वा ] देखकर
[भ्रांत्या ] भ्रमसे [मलिनं ] मैला [मा मन्यस्व ] मत मान ।