samayasār gāthā-236 ] [ pa3p karavā-vikasāvavā prabhāv utpanna karato hovāthī prabhāvanā karanār chhe. vartamānamān gnānanī ansharūp pragaṭatā chhe; have te samasta shaktine pragaṭ karavā-phelāvavā gnānī prabhāv utpanna karato hovāthī prabhāvanā karanār chhe. āvī vyākhyā chhe!
ahā! lokamān to moṭā gajarath kāḍhe ne pāñch-pachās lākhanā kharchā kare to loko ‘saṅghavī’nun pad āpe. paṇ emān to dhūḷey nathī sāmbhaḷane. emān to kadāch shubharāg hoy to puṇya thāy; paṇ jo abhimān hoy ke-ame bahār paḍīe, lokamān amārī vāhavāh thāy ane amane saṅghavīpad maḷe to e to naryo pāpabhāv chhe. samajāṇun kāī...?
juo, bhagavān bāhubalī dhyānamagna hatā; paṇ andar jarī vikalpa rahyā karato hato ke ā rājya bharat chakravartīnun chhe to kevaḷagnān na thayun. ahā! e rāganā-mānanā gaje (hāthīe) chaḍhayā to andar kevaḷ na thayun. paṇ bharate āvīne jyāre vandan karyun to thayun ke-oho! āne (bharatane) to kāī nathī. em thatān vent ja ekadam (mānano) vikalpa chhūṭī gayo ne tatkāḷ jhaḷahaḷ jyotirūp kevaḷagnān pāmyā, samasta gnānashaktinī pragaṭatāne pāmyā. ahā! chaitanyanī samasta shakti pragaṭ thaī gaī. ā ahīn kahe chhe ke samyagdraṣhṭi gnānanī samasta shaktine vikasāvavā prabhāv utpanna karato hovāthī arthāt prakr̥uṣhṭa bhāv nām ekāgratā utpanna karato hovāthī prabhāvanā karanāro chhe. gajabanī vyākhyā chhe bhāī!
agnānī to pāñch-pachās lākh kharche ne tyān em māne ke ame prabhāvanā karī. paṇ emān to dhūḷey prabhāvanā nathī sāmbhaḷane. shubharāgane paṇ vyavahāre prabhāvanā tyāre kahevāy chhe ke jyāre andar nishchay gnānanī pragaṭatā ne vikās thatān hoy. agnānīnā vikalpamān to upachār paṇ sambhavit nathī. āvī vāt chhe.
ahā! gnānī prabhāvanā karanār chhe. have kahe chhe-‘tethī tene gnānanī prabhāvanānā aprakarṣhathī (arthāt gnānanī prabhāvanā nahīn vadhāravāthī) thato bandh nathī parantu nirjarā ja chhe.’
shun vāt chhe? ke samakitīne āṭh guṇ hoy chhe. ahā! samakitī kone kahīe? ke jeṇe pūraṇ ek gnāyakabhāvamayapaṇun pragaṭ chhe arthāt jenī draṣhṭi ek gnāyakabhāv upar sthir choṇṭī chhe ane jenun lakṣha nimitta, rāg ke paryāy uparathī khasī gayun chhe te samakitī chhe ne tene niḥshaṅkti ādi āṭh guṇ hoy chhe.
1. ahā! sūryabimbanī jem hun shuddha ek pūraṇ gnānaprakāshanun bimb prabhu ātmā chhun em dharmī svarūpamān niḥshaṅk chhe te niḥshaṅkitaguṇ chhe.