सर्वासामेव हि द्रव्यजातीनां त्रिसमयावच्छिन्नात्मलाभभूमिकत्वेन क्रमप्रतपत्स्वरूपसंपदः
घटादिवत् । परिहारमाह --प्रदीपेन व्यभिचारः, प्रदीपस्तावत्प्रमेयः परिच्छेद्यो ज्ञेयो भवति न च
प्रदीपान्तरेण प्रकाश्यते, तथा ज्ञानमपि स्वयमेवात्मानं प्रकाशयति न च ज्ञानान्तरेण प्रकाश्यते । यदि
पुनर्ज्ञानान्तरेण प्रकाश्यते तर्हि गगनावलम्बिनी महती दुर्निवारानवस्था प्राप्नोतीति सूत्रार्थः ।।३६।। एवं
निश्चयश्रुतकेवलिव्यवहारश्रुतकेवलिकथनमुख्यत्वेन भिन्नज्ञाननिराकरणेन ज्ञानज्ञेयस्वरूपकथनेन च चतुर्थस्थले गाथाचतुष्टयं गतम् । अथातीतानागतपर्याया वर्तमानज्ञाने सांप्रता इव दृश्यन्त इति निरूपयति — सव्वे सदसब्भूदा हि पज्जया सर्वे सद्भूता असद्भूता अपि पर्यायाः ये हि स्फु टं वट्टंते ते तेतेतेतेते
(आत्मा अने द्रव्यो समये समये परिणाम कर्या करे छे, कूटस्थ नथी; तेथी आत्मा ज्ञानस्वभावे परिणमे छे अने द्रव्यो ज्ञेयस्वभावे परिणमे छे. ए रीते ज्ञानस्वभावे परिणमतो आत्मा ज्ञानना आलंबनभूत द्रव्योने जाणे छे अने ज्ञेयस्वभावे परिणमतां द्रव्यो ज्ञेयना आलंबनभूत ज्ञानमां —
आत्मामां — जणाय छे.) ३६.
हवे द्रव्योना अतीत अने अनागत पर्यायो पण, तात्काळिक पर्यायोनी माफक, पृथक्पणे ज्ञानमां वर्ते छे एम समजावे छेः —
अन्वयार्थः — [तासाम् द्रव्यजातीनाम्] ते (जीवादि) द्रव्यजातिओना [ते सर्वे] समस्त [सदसद्भूताः हि] विद्यमान अने अविद्यमान [पर्यायाः] पर्यायो, [तात्कालिकाः इव] तात्काळिक (वर्तमान) पर्यायोनी माफक, [विशेषतः] विशिष्टतापूर्वक (पोतपोताना भिन्न भिन्न स्वरूपे) [ज्ञाने वर्तन्ते] ज्ञानमां वर्ते छे.
टीकाः — (जीवादि) समस्त द्रव्यजातिओना पर्यायोनी उत्पत्तिनी मर्यादा त्रणे काळनी मर्यादा जेटली होवाथी (अर्थात् तेओ त्रणे काळे उत्पन्न थया करता होवाथी), तेमना (ते समस्त द्रव्यजातिओना), क्रमपूर्वक तपती स्वरूपसंपदावाळा ( – एक पछी एक