स्वयमधिकगुणा गुणाधरैः परैः सह क्रियासु वर्तमाना मोहादसम्यगुपयुक्तत्वात् चारित्राद् भ्रश्यन्ति ।।२६७।।
णिच्छिदसुत्तत्थपदो समिदकसाओ तवोधिगो चावि ।
वर्तन्ते तदातिप्रसंगाद्दोषो भवति । इदमत्र तात्पर्यम् — वन्दनादिक्रियासु वा तत्त्वविचारादौ वा यत्र रागद्वेषोत्पत्तिर्भवति तत्र सर्वत्र दोष एव । ननु भवदीयकल्पनेयमागमे तथा नास्ति । नैवम्, आगमः सर्वोऽपि रागद्वेषपरिहारार्थ एव, परं किंतु ये केचनोत्सर्गापवादरूपेणागमनयविभागं न जानन्ति त एव रागद्वेषौ कुर्वन्ति, न चान्य इति ।।२६७।। इति पूर्वोक्तक्रमेण ‘एयग्गगदो’ इत्यादिचतुर्दशगाथाभिः स्थलचतुष्टयेन श्रामण्यापरनामा मोक्षमार्गाभिधानस्तृतीयोऽन्तराधिकारः समाप्तः । अथानन्तरं द्वात्रिंशद्गाथापर्यन्तं पञ्चभिः स्थलैः शुभोपयोगाधिकारः कथ्यते । तत्रादौ लौकिकसंसर्गनिषेधमुख्यत्वेन ‘णिच्छिदसुत्तत्थपदो’ इत्यादिपाठक्रमेण गाथापञ्चकम् । तदनन्तरं सरागसंयमापरनामशुभोपयोग – स्वरूपकथनप्रधानत्वेन ‘समणा सुद्धुवजुत्ता’ इत्यादि सूत्राष्टकम् । ततश्च पात्रापात्रपरीक्षाप्रतिपादनरूपेण ‘रागो पसत्थभूदो’ इत्यादि गाथाषष्टकम् । ततः परमाचारादिविहितक्रमेण पुनरपि संक्षेपरूपेण समाचार- व्याख्यानप्रधानत्वेन ‘दिट्ठा पगदं वत्थु’ इत्यादि सूत्राष्टकम् । ततः परं पञ्चरत्नमुख्यत्वेन ‘जे
टीका : — जो स्वयं अधिक गुणवाले होने पर भी अन्य हीनगुणवालों (श्रमणों) के प्रति (वंदनादि) क्रियाओंमें वर्तते हैं वे मोहके कारण असम्यक् उपयुक्त होते हुए (-मिथ्याभावोंमें युक्त होते हुए) चारित्रसे भ्रष्ट होते हैं ।।२६७।।
अब, असत्संग निषेध्य है ऐसा बतलाते हैं : —
अन्वयार्थ : — [निश्चितसूत्रार्थपदः ] जिसने सूत्रों और अर्थोंके पदको – अधिष्ठानको (अर्थात् ज्ञातृतत्त्वको) निश्चित किया है, [समितकषायः ] जिसने कषायोंका शमन किया है, [च ] और [तपोऽधिकः अपि ] जो अधिक तपवान् है — ऐसा जीव भी [यदि ] यदि [लौकिकजनसंसर्ग ] लौकिकजनोंके संसर्गको [न त्यजति ] नहीं छोड़ता, [संयतः न भवति ] तो वह संयत नहीं है (अर्थात् असंयत हो जाता है) ।।२६८।।
४८०प्रवचनसार[ भगवानश्रीकुंदकुंद-