Pravachansar-Hindi (English transliteration). Gatha: 217.

< Previous Page   Next Page >


Page 398 of 513
PDF/HTML Page 431 of 546

 

athAntarangabahirangatven chhedasya dvaividhyamupadishati

maradu va jiyadu va jIvo ayadAchArassa NichchhidA hinsA .

payadassa Natthi bandho hinsAmetteN samidassa ..217..
mriyatAn vA jIvatu vA jIvoyatAchArasya nishchitA hinsA .
prayatasya nAsti bandho hinsAmAtreN samitasya ..217..

ashuddhopayogontarangachchheda, paraprANavyaparopo bahiranga . tatra paraprANavyaparopasadbhAve tadasadbhAve vA tadavinAbhAvinAprayatAchAreN prasiddhayadashuddhopayogasadbhAvasya sunishchitahinsA- vA, nirvikArasvasamvittilakShaNaprayatnarahitasya nishchayashuddhachaitanyaprANavyaparopaNarUpA nishchayahinsA bhavati . payadassa Natthi bandho bAhyAbhyantaraprayatnaparasya nAsti bandha . ken . hinsAmetteN dravyahinsAmAtreN . kathambhUtasya puruShasya . samidassa samitasya shuddhAtmasvarUpe samyagito gata pariNata samitastasya samitasya, vyavahAreNeryAdipanychasamitiyuktasya cha . ayamatrArthasvasthabhAvanArUpanishchiyaprANasya vinAshakAraNabhUtA rAgAdipariNatirnishchayahinsA bhaNyate, rAgAdyutpatterbahirangganimittabhUta parajIvaghAto vyavahArahinseti dvidhA hinsA gnAtavyA . kintu visheShabahiranggahinsA bhavatu vA mA bhavatu, svastha-

ab, chhedake antarang aur bahirang aise do prakAr batalAte hain :

anvayArtha :[jIva ] jIv [mriyatAn vA jIvatu vA ] mare yA jiye, [ayatAchArasya ] aprayat AchAravAleke [hinsA ] (antarang) hinsA [nishchitA ] nishchit hai; [prayatasya samitasya ] 1prayatake, 2samitivAnke [hinsAmAtreN ] (bahirang) hinsAmAtrase [bandha ] bandh [nAsti ] nahIn hai ..217..

TIkA :ashuddhopayog antarang chhed hai; paraprANonkA vyaparop (vichchhed) vah bahirangachhed hai . inamense antarang chhed hI visheSh balavAn hai, bahirang chhed nahIn; kyonki

jIvomaro jIv, yatnahIn AchAr tyAn hinsA nakkI;
samitiprayatnasahitane nahi bandh hinsAmAtrathI. 217.

398pravachanasAr[ bhagavAnashrIkundakund-

1. prayat = prayatnashIl, sAvadhAn, sanyamI [prayatnake arthake liye dekho gAthA 211 kA phu TanoT]]
2. shuddhAtmasvarUpamen (munitvochit) samyak ‘iti’ arthAt pariNati vah nishchay samiti hai
. aur us dashAmen honevAlI (haTh rahit) IryAbhAShAdi sambandhI shubh pariNati vah vyavahArasamiti hai . [jahAn shuddhAtmasvarUpamen samyakpariNatirUp dashA nahIn hotI vahAn shubh pariNati haTh sahit hotI hai; vah shubhapariNati vyavahArasamiti
bhI nahIn hai
. ]