ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾਤਪਰਮਨੈਰ੍ਗ੍ਰਨ੍ਥ੍ਯਪ੍ਰਵ੍ਰਜ੍ਯਤ੍ਵਾਦੁਦੂਢਸਂਯਮਤਪੋਭਾਰੋਪਿ ਮੋਹਬਹੁਲਤਯਾ ਸ਼੍ਲਥੀਕ੍ਰੁਤ- ਸ਼ੁਦ੍ਧਚੇਤਨਵ੍ਯਵਹਾਰੋ ਮੁਹੁਰ੍ਮਨੁਸ਼੍ਯਵ੍ਯਵਹਾਰੇਣ ਵ੍ਯਾਘੂਰ੍ਣਮਾਨਤ੍ਵਾਦੈਹਿਕਕ ਰ੍ਮਾਨਿਵ੍ਰੁਤ੍ਤੌ ਲੌਕਿਕ ਇਤ੍ਯੁਚ੍ਯਤੇ ..੨੬੯..
ਅਥਾਨੁਕਮ੍ਪਾਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਕਥ੍ਯਤੇ —
ਤਿਸਿਦਂ ਬੁਭੁਕ੍ਖਿਦਂ ਵਾ ਦੁਹਿਦਂ ਦਟ੍ਠੂਣ ਜੋ ਹਿ ਦੁਹਿਦਮਣੋ ਪਡਿਵਜ੍ਜਦਿ ਤ੍ਰੁਸ਼ਿਤਂ ਵਾ ਬੁਭੁਕ੍ਸ਼ਿਤਂ ਵਾ ਦੁਃਖਿਤਂ ਵਾ ਦ੍ਰੁਸ਼੍ਟਵਾ ਕਮਪਿ ਪ੍ਰਾਣਿਨਂ ਯੋ ਹਿ ਸ੍ਫੁ ਟਂ ਦੁਃਖਿਤਮਨਾਃ ਸਨ੍ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਤੇ ਸ੍ਵੀਕਰੋਤਿ . ਕਂ ਕਰ੍ਮਤਾਪਨ੍ਨਮ੍ . ਤਂ ਤਂ ਪ੍ਰਾਣਿਨਮ੍ . ਕਯਾ . ਕਿਵਯਾ ਕ੍ਰੁਪਯਾ ਦਯਾਪਰਿਣਾਮੇਨ . ਤਸ੍ਸੇਸਾ ਹੋਦਿ ਅਣੁਕਂ ਪਾ ਤਸ੍ਯ ਪੁਰੁਸ਼ਸ੍ਯੈਸ਼ਾ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ੀਭੂਤਾ ਸ਼ੁਭੋਪਯੋਗਰੂਪਾਨੁਕਮ੍ਪਾ ਦਯਾ ਭਵਤੀਤਿ . ਇਮਾਂ ਚਾਨੁਕਮ੍ਪਾਂ ਜ੍ਞਾਨੀ ਸ੍ਵਸ੍ਥਭਾਵਨਾਮਵਿਨਾਸ਼ਯਨ੍
ਅਬ, ‘ਲੌਕਿਕ’ (ਜਨ) ਕਾ ਲਕ੍ਸ਼ਣ ਕਹਤੇ ਹੈਂ : —
ਅਨ੍ਵਯਾਰ੍ਥ : — [ਨੈਰ੍ਗ੍ਰਨ੍ਥ੍ਯਂ ਪ੍ਰਵ੍ਰਜਿਤਃ ] ਜੋ (ਜੀਵ) ਨਿਰ੍ਗ੍ਰਂਥਰੂਪਸੇ ਦੀਕ੍ਸ਼ਿਤ ਹੋਨੇਕੇ ਕਾਰਣ [ਸਂਯਮਤਪਃ ਸਂਪ੍ਰਯੁਕ੍ਤਃ ਅਪਿ ] ਸਂਯਮਤਪਸਂਯੁਕ੍ਤ ਹੋ ਉਸੇ ਭੀ, [ਯਦਿ ਸਃ ] ਯਦਿ ਵਹ [ਐਹਿਕੈਃ ਕਰ੍ਮਭਿਃ ਵਰ੍ਤਤੇ ] ਐਹਿਕ ਕਾਰ੍ਯੋਂ ਸਹਿਤ ਵਰ੍ਤਤਾ ਹੋ ਤੋ, [ਲੌਕਿਕਃ ਇਤਿ ਭਣਿਤਃ ] ‘ਲੌਕਿਕ’ ਕਹਾ ਗਯਾ ਹੈ ..੨੬੯..
ਟੀਕਾ : — ਪਰਮਨਿਰ੍ਗ੍ਰਂਥਤਾਰੂਪ ਪ੍ਰਵ੍ਰਜ੍ਯਾਕੀ ਪ੍ਰਤਿਜ੍ਞਾ ਲੀ ਹੋਨੇਸੇ ਜੋ ਜੀਵ ਸਂਯਮਤਪਕੇ ਭਾਰਕੋ ਵਹਨ ਕਰਤਾ ਹੋ ਉਸੇ ਭੀ, ਯਦਿ ਉਸ ਮੋਹਕੀ ਬਹੁਲਤਾਕੇ ਕਾਰਣ ਸ਼ੁਦ੍ਧਚੇਤਨ ਵ੍ਯਵਹਾਰਕੋ ਛੋੜਕਰ ਨਿਰਂਤਰ ਮਨੁਸ਼੍ਯਵ੍ਯਵਹਾਰਕੇ ਦ੍ਵਾਰਾ ਚਕ੍ਕਰ ਖਾਨੇਸੇ ੧ਐਹਿਕ ਕਰ੍ਮੋਂਸੇ ਅਨਿਵ੍ਰੁਤ੍ਤ ਹੋ ਤੋ, ‘ਲੌਕਿਕ’ ਕਹਾ ਜਾਤਾ ਹੈ ..੨੬੯..
ਲੌਕਿਕ ਕਹ੍ਯੋ ਤੇਨੇ ਯ, ਜੋ ਛੋਡੇ ਨ ਐਹਿਕ ਕਰ੍ਮਨੇ. ੨੬੯.
੪੮੨ਪ੍ਰਵਚਨਸਾਰ[ ਭਗਵਾਨਸ਼੍ਰੀਕੁਂਦਕੁਂਦ-
੧. ਐਹਿਕ = ਲੌਕਿਕ .