அஸஂயதஸ்ய ச யதோதிதாத்மதத்த்வப்ரதீதிரூபஂ ஶ்ரத்தாநஂ யதோதிதாத்மதத்த்வாநுபூதிரூபஂ ஜ்ஞாநஂ வா கிஂ குர்யாத் . ததஃ ஸஂயமஶூந்யாத் ஶ்ரத்தாநாத் ஜ்ஞாநாத்வா நாஸ்தி ஸித்திஃ . அத ஆகமஜ்ஞாநதத்த்வார்த- ஶ்ரத்தாநஸஂயதத்வாநாமயௌகபத்யஸ்ய மோக்ஷமார்கத்வஂ விகடேதைவ ..௨௩௭..
அதாகமஜ்ஞாநதத்த்வார்தஶ்ரத்தாநஸஂயதத்வாநாஂ யௌகபத்யேப்யாத்மஜ்ஞாநஸ்ய மோக்ஷமார்கஸாதகதமத்வஂ த்யோதயதி —
ஶ்ரத்தாநஜ்ஞாநஸஹிதோபி பௌருஷஸ்தாநீயசாரித்ரபலேந ராகாதிவிகல்பரூபாதஸஂயமாத்யதி ந நிவர்ததே ததா தஸ்ய ஶ்ரத்தாநஂ ஜ்ஞாநஂ வா கிஂ குர்யாத், ந கிமபீதி . அதஃ ஏததாயாதி – பரமாகமஜ்ஞாநதத்த்வார்தஶ்ரத்தாநஸஂயதத்வாநாஂ மத்யே த்வயேநைகேந வா நிர்வாணஂ நாஸ்தி, கிஂது த்ரயேணேதி ..௨௩௭.. ஏவஂ பேதாபேதரத்நத்ரயாத்மகமோக்ஷமார்க- ஸ்தாபநமுக்யத்வேந த்விதீயஸ்தலே காதாசதுஷ்டயஂ கதம் . கிஂச பஹிராத்மாவஸ்தாந்தராத்மாவஸ்தாபரமாத்மாவஸ்தா- மோக்ஷாவஸ்தாத்ரயஂ திஷ்டதி . அவஸ்தாத்ரயேநுகதாகாரஂ த்ரவ்யஂ திஷ்டதி . ஏவஂ பரஸ்பரஸாபேக்ஷத்ரவ்யபர்யாயாத்மகோ ஜீவபதார்தஃ. தத்ர மோக்ஷகாரணஂ சிந்த்யதே . மித்யாத்வராகாதிரூபா பஹிராத்மாவஸ்தா தாவதஶுத்தா, முக்திகாரணஂ ஆத்மதத்த்வகீ ப்ரதீதிரூப ஶ்ரத்தாந யா யதோக்த ஆத்மதத்த்வகீ அநுபூதிரூப ஜ்ஞாந க்யா கரேகா ? இஸலியே ஸஂயமஶூந்ய ஶ்ரத்தாநஸே யா ஜ்ஞாநஸே ஸித்தி நஹீஂ ஹோதீ .
இஸஸே ஆகமஜ்ஞாந – தத்த்வார்தஶ்ரத்தாந – ஸஂயதத்த்வகே அயுகபத்பநேகோ மோக்ஷமார்கபநா கடித நஹீஂ ஹோதா ..௨௩௭..
அப, ஆகமஜ்ஞாந – தத்த்வார்தஶ்ரத்தாந – ஸஂயதத்த்வகா யுகபத்பநா ஹோநே பர பீ, ஆத்மஜ்ஞாந மோக்ஷமார்ககா ஸாதகதம (உத்க்ருஷ்ட ஸாதக) ஹை ஐஸா ஸமஜாதே ஹைஂ : —
அந்வயார்த : — [யத் கர்ம ] ஜோ கர்ம [அஜ்ஞாநீ ] அஜ்ஞாநீ [பவஶதஸஹஸ்ரகோடிபிஃ ] லக்ஷகோடி பவோஂமேஂ [க்ஷபயதி ] கபாதா ஹை, [தத் ] வஹ கர்ம [ஜ்ஞாநீ ] ஜ்ஞாநீ [த்ரிபிஃ குப்தஃ ] தீந ப்ரகார (மந – வசந – காய) ஸே குப்த ஹோநேஸே [உச்ச்வாஸமாத்ரேண ] உச்ச்வாஸமாத்ரமேஂ [க்ஷபயதி ] கபா தேதா ஹை ..௨௩௮..
தே கர்ம ஜ்ஞாநீ த்ரிகுப்த பஸ உச்ச்வாஸமாத்ரதீ க்ஷய கரே. ௨௩௮.
௪௪௨ப்ரவசநஸார[ பகவாநஶ்ரீகுஂதகுஂத-