kahAnajainashAstramALA ]
यो हि नियतस्वलक्षणावलम्बिन्या प्रज्ञया प्रविभक्तश्चेतयिता, सोऽयमहं; ये त्वमी अवशिष्टा अन्यस्वलक्षणलक्ष्या व्यवह्रियमाणा भावाः, ते सर्वेऽपि चेतयितृत्वस्य व्यापकस्य व्याप्यत्वमनायान्तोऽत्यन्तं मत्तो भिन्नाः । ततोऽहमेव मयैव मह्यमेव मत्त एव मय्येव मामेव गृह्णामि । यत्किल गृह्णामि तच्चेतनैकक्रियत्वादात्मनश्चेतय एव; चेतयमान एव चेतये, चेतयमानेनैव चेतये, चेतयमानायैव चेतये, चेतयमानादेव चेतये, चेतयमाने एव चेतये, चेतयमानमेव चेतये । अथवा — न चेतये; न चेतयमानश्चेतये, न चेतयमानेन चेतये, न चेतयमानाय चेतये, न चेतयमानाच्चेतये, न चेतयमाने चेतये, न चेतयमानं चेतये; किन्तु सर्वविशुद्धचिन्मात्रो भावोऽस्मि ।
gAthArtha — [प्रज्ञया] pragnA vaDe [गृहीतव्यः] (AtmAne) em grahaN karavo ke — [यः चेतयिता] je chetanAro chhe [सः तु] te [निश्चयतः] nishchayathI [अहं] hun chhun, [अवशेषाः] bAkInA [ये भावाः] je bhAvo chhe [ते] te [मम पराः] mArAthI par chhe [इति ज्ञातव्यः] em jANavun.
TIkA — niyat svalakShaNane avalambanArI pragnA vaDe judo karavAmAn Avelo je chetak ( – chetanAro), te A hun chhun; ane anya svalakShaNothI lakShya (arthAt chaitanyalakShaN sivAy bIjAn lakShaNothI oLakhAvAyogya) je A bAkInA vyavahArarUp bhAvo chhe, te badhAy, chetakapaNArUpI vyApakanA vyApya nahi thatA hovAthI, mArAthI atyant bhinna chhe. mATe hun ja, mArA vaDe ja, mArA mATe ja, mArAmAnthI ja, mArAmAn ja, mane ja grahaN karun chhun. AtmAnI, chetanA ja ek kriyA hovAthI, ‘hun grahaN karun chhun’ eTale ‘hun chetun ja chhun’; chetato ja (arthAt chetato thako ja) chetun chhun, chetatA vaDe ja chetun chhun, chetatA mATe ja chetun chhun, chetatAmAnthI ja chetun chhun, chetatAmAn ja chetun chhun, chetatAne ja chetun chhun. athavA — nathI chetato; nathI chetato thako chetato, nathI chetatA vaDe chetato, nathI chetatA mATe chetato, nathI chetatAmAnthI chetato, nathI chetatAmAn chetato, nathI chetatAne chetato; parantu sarvavishuddha chinmAtra ( – chaitanyamAtra) bhAv chhun.
bhAvArtha — pragnA vaDe bhinna karavAmAn Avelo je chetak te A hun chhun ane bAkInA bhAvo mArAthI par chhe; mATe (abhinna chha kArakothI) hun ja, mArA vaDe ja, mArA mATe ja, mArAmAnthI ja, mArAmAn ja, mane ja grahaN karun chhun. ‘grahaN karun chhun’ eTale ‘chetun chhun’, kAraN