kahAnajainashAstramALA ]
अज्ञानिन एव व्यवहारविमूढाः परद्रव्यं ममेदमिति पश्यन्ति । ज्ञानिनस्तु निश्चयप्रतिबुद्धाः परद्रव्यकणिकामात्रमपि न ममेदमिति पश्यन्ति । ततो यथात्र लोके कश्चिद् व्यवहारविमूढः परकीयग्रामवासी ममायं ग्राम इति पश्यन् मिथ्याद्रष्टिः, तथा यदि ज्ञान्यपि कथञ्चिद् [व्यवहारभाषितेन तु] vyavahAranAn vachanone grahIne [परद्रव्यं मम] ‘paradravya mArun chhe’ [भणन्ति] em kahe chhe, [तु] parantu gnAnIo [निश्चयेन जानन्ति] nishchay vaDe jANe chhe ke ‘[किञ्चित्] koI [परमाणुमात्रम् अपि] paramANumAtra paN [न च मम] mArun nathI’.
[यथा] jevI rIte [कः अपि नरः] koI puruSh [अस्माकं ग्रामविषयनगरराष्ट्रम्] ‘amArun gAm, amAro desh, amArun nagar, amArun rAShTra’ [जल्पति] em kahe chhe, [तु] parantu [तानि] te [तस्य] tenAn [न च भवन्ति] nathI, [मोहेन च] mohathI [सः आत्मा] te AtmA [भणति] ‘mArAn’ kahe chhe; [एवम् एव] tevI ja rIte [यः ज्ञानी] je gnAnI paN [परद्रव्यं मम] ‘paradravya mArun chhe’ [इति जानन् ] em jANato thako [आत्मानं करोति] paradravyane potArUp kare chhe, [एषः] te [निःसंशयं] nisandeh arthAt chokkas [मिथ्याद्रष्टिः] mithyAdraShTi [भवति] thAy chhe.
[तस्मात्] mATe tattvagno [न मे इति ज्ञात्वा] ‘paradravya mArun nathI’ em jANIne, [एतेषां द्वयेषाम् अपि] A banneno ( – lokano ane shramaNano – ) [परद्रव्ये] paradravyamAn [कर्तृव्यवसायं जानन्] kartApaNAno vyavasAy jANatA thakA, [जानीयात्] em jANe chhe ke [द्रष्टिरहितानाम्] A vyavasAy samyagdarshan rahit puruShono chhe.
TIkA — agnAnIo ja vyavahAravimUDh (vyavahAramAn ja vimUDh) hovAthI paradravyane ‘A mArun chhe’ em dekhe chhe — mAne chhe; gnAnIo to nishchayapratibuddha (nishchayanA jANanArA) hovAthI paradravyanI kaNikAmAtrane paN ‘A mArun chhe’ em dekhatA nathI. tethI, jem A jagatamAn koI vyavahAravimUDh evo pArakA gAmamAn rahenAro mANas ‘A gAm mArun chhe’ em dekhato – mAnato thako mithyAdraShTi ( – khoTI draShTivALo) chhe, tem jo gnAnI paN koI paN prakAre