Samaysar-Hindi (English transliteration). Kalash: 211-212.

< Previous Page   Next Page >


Page 500 of 642
PDF/HTML Page 533 of 675

 

samayasAr
[ bhagavAnashrIkundakunda-
bhunkte cha, ekadravyatven tatonanyatve sati tanmayashcha bhavati; tata pariNAmapariNAmibhAven tatraiv
kartRukarmabhoktRubhogyatvanishchaya
.
(nardaTak)
nanu pariNAm ev kil karma vinishchayata
sa bhavati nAparasya pariNAmin ev bhavet
.
na bhavati kartRushUnyamih karma na chaikatayA
sthitirih vastuno bhavatu kartRu tadev tata
..211..
(pRithvI)
bahirluThati yadyapi sphu Tadanantashakti : svayam
tathApyaparavastuno vishati nAnyavastvantaram
.
svabhAvaniyatan yata sakalamev vastviShyate
svabhAvachalanAkula kimih mohita klishyate
..212..
hai tathA dukhasvarUp aisA jo cheShTArUp karmakA AtmapariNAmAtmak phal usako bhogatA hai, aur
ekadravyatvake kAraN unase ananya honese tanmay hai; isaliye pariNAm-pariNAmIbhAvase vahIn kartA-
karmapanakA aur bhoktA-bhogyapanakA nishchay hai
..349 se 355..

ab, is arthakA kalasharUp kAvya kahate hain :

shlokArtha :[nanu pariNAm ev kil vinishchayata karma ] vAstavamen pariNAm hI nishchayase ka rma hai, aur [sa pariNAmin ev bhavet, aparasya na bhavati ] pariNAm apane AshrayabhUt pariNAmIkA hI hotA hai, anyakA nahIn (kyonki pariNAm apane apane dravyake Ashrit hain, anyake pariNAmakA anya Ashray nahIn hotA); [ih karma kartRushUnyam na bhavati ] aur ka rma ka rtAke binA nahIn hotA, [cha vastuna ekatayA sthiti ih na ] tathA vastukI ekarUp (kUTastha) sthiti nahIn hotI (kyonki vastu dravyaparyAyasvarUp honese sarvathA nityatva bAdhAsahit hai); [tata tad ev kartRu bhavatu ] isaliye vastu svayam hI apane pariNAmarUp ka rmakI ka rtA hai (yah nishchayasiddhAnt hai)

.211.

ab, AgekI gAthAonkA sUchak kAvya kahate hain :

shlokArtha :[svayam sphu Tat-ananta-shakti : ] jisako svayam anant shakti prakAshamAn hai, aisI vastu [bahi yadyapi luThati ] anya vastuke bAhar yadyapi loTatI hai [tathApi anya-vastu

500