સેવક એવ, મિથ્યાદૃષ્ટિસ્તુ વિષયાનસેવમાનોઽપિ રાગાદિભાવાનાં સદ્ભાવેન વિષયસેવનફલસ્વામિ-
ત્વાત્સેવક એવ .
સ્વં વસ્તુત્વં કલયિતુમયં સ્વાન્યરૂપાપ્તિમુક્ત્યા .
સ્વસ્મિન્નાસ્તે વિરમતિ પરાત્સર્વતો રાગયોગાત્ ..૧૩૬..
ન હોનેસે અસેવક હી હૈ (સેવન કરનેવાલા નહીં હૈ) ઔર મિથ્યાદૃષ્ટિ વિષયોંકા સેવન ન કરતા
હુઆ ભી રાગાદિભાવોંકે સદ્ભાવકે કારણ વિષયસેવનકે ફલકા સ્વામિત્વ હોનેસે સેવન કરનેવાલા
હી હૈ .
ભાવાર્થ : — જૈસે કિસી સેઠને અપની દુકાન પર કિસીકો નૌકર રખા . ઔર વહ નૌકર હી દુકાનકા સારા વ્યાપાર — ખરીદના, બેચના ઇત્યાદિ સારા કામકાજ — કરતા હૈ તથાપિ વહ વ્યાપારી (સેઠ) નહીં હૈં, ક્યોંકિ વહ ઉસ વ્યાપારકા ઔર ઉસ વ્યાપારકે હાનિ-લાભકા સ્વામી નહીં હૈ; વહ તો માત્ર નૌકર હૈ, સેઠકે દ્વારા કરાયે ગયે સબ કામકાજકો કરતા હૈ . ઔર જો સેઠ હૈ વહ વ્યાપારસમ્બન્ધી કોઈ કામકાજ નહીં કરતા, ઘર હી બૈઠા રહતા હૈ તથાપિ ઉસ વ્યાપાર તથા ઉસકે હાનિ-લાભકા સ્વામી હોનેસે વહી વ્યાપારી (સેઠ) હૈ . યહ દૃષ્ટાન્ત સમ્યગ્દૃષ્ટિ ઔર મિથ્યાદૃષ્ટિ પર ઘટિત કર લેના ચાહિએ . જૈસે નૌકર વ્યાપાર કરનેવાલા નહીં હૈ ઇસીપ્રકાર સમ્યગ્દૃષ્ટિ વિષય સેવન કરનેવાલા નહીં હૈ, ઔર જૈસે સેઠ વ્યાપાર કરનેવાલા હૈ ઉસીપ્રકાર મિથ્યાદૃષ્ટિ વિષય સેવન કરનેવાલા હૈ ..૧૯૭..
અબ આગેકી ગાથાઓંકા સૂચક કાવ્ય કહતે હૈં : —
શ્લોકાર્થ : — [સમ્યગ્દૃષ્ટેઃ નિયતં જ્ઞાન-વૈરાગ્ય-શક્તિઃ ભવતિ ] સમ્યગ્દૃષ્ટિકે નિયમસે જ્ઞાન ઔર વૈરાગ્યકી શક્તિ હોતી હૈ; [યસ્માત્ ] ક્યોંકિ [અયં ] વહ (સમ્યગ્દૃષ્ટિ જીવ) [સ્વ-અન્ય-રૂપ-આપ્તિ-મુક્ત્યા ] સ્વરૂપકા ગ્રહણ ઔર પરકા ત્યાગ કરનેકી વિધિકે દ્વારા [સ્વં વસ્તુત્વં કલયિતુમ્ ] અપને વસ્તુત્વકા (યથાર્થ સ્વરૂપકા) અભ્યાસ કરનેકે લિયે, [ઇદં સ્વં ચ પરં ] ‘યહ સ્વ હૈ (અર્થાત્ આત્મસ્વરૂપ હૈ) ઔર યહ પર હૈ’ [વ્યતિકરમ્ ] ઇસ