Samaysar-Hindi (Gujarati transliteration). Gatha: 242-243 Kalash: 164.

< Previous Page   Next Page >


Page 373 of 642
PDF/HTML Page 406 of 675

 

કહાનજૈનશાસ્ત્રમાલા ]
બન્ધ અધિકાર
૩૭૩
(પૃથ્વી)
ન કર્મબહુલં જગન્ન ચલનાત્મકં કર્મ વા
ન નૈકકરણાનિ વા ન ચિદચિદ્વધો બન્ધકૃત્
.
યદૈક્યમુપયોગભૂઃ સમુપયાતિ રાગાદિભિઃ
સ એવ કિલ કેવલં ભવતિ બન્ધહેતુર્નૃણામ્
..૧૬૪..

જહ પુણ સો ચેવ ણરો ણેહે સવ્વમ્હિ અવણિદે સંતે . રેણુબહુલમ્મિ ઠાણે કરેદિ સત્થેહિં વાયામં ..૨૪૨.. છિંદદિ ભિંદદિ ય તહા તાલીતલકયલિવંસપિંડીઓ . સચ્ચિત્તાચિત્તાણં કરેદિ દવ્વાણમુવઘાદં ..૨૪૩.. અબ ઇસ અર્થકા કલશરૂપ કાવ્ય કહતે હૈં :

શ્લોકાર્થ :[બન્ધકૃત્ ] ક ર્મબન્ધકો ક રનેવાલા કારણ, [ન કર્મબહુલં જગત્ ] ન તો બહુત ક ર્મયોગ્ય પુદ્ગલોંસે ભરા હુઆ લોક હૈ, [ન ચલનાત્મકં કર્મ વા ] ન ચલનસ્વરૂપ ક ર્મ (અર્થાત્ કાય-વચન-મનકી ક્રિયારૂપ યોગ) હૈ, [ન નૈકકરણાનિ ] ન અનેક પ્રકારકે ક રણ હૈં [વા ન ચિદ્-અચિદ્-વધઃ ] ઔર ન ચેતન-અચેતનકા ઘાત હૈ . કિન્તુ [ઉપયોગભૂઃ રાગાદિભિઃ યદ્- ઐક્યમ્ સમુપયાતિ ] ‘ઉપયોગભૂ’ અર્થાત્ આત્મા રાગાદિક કે સાથ જો ઐક્યકો પ્રાપ્ત હોતા હૈ [સઃ એવ કેવલં ] વહી એક (માત્ર રાગાદિક કે સાથ એક ત્વ પ્રાપ્ત કરના વહી) [કિલ ] વાસ્તવમેં [નૃણામ્ બન્ધહેતુઃ ભવતિ ] પુરુષોંકે બન્ધકા કારણ હૈ .

ભાવાર્થ :યહાઁ નિશ્ચયનયસે એકમાત્ર રાગાદિકકો હી બન્ધકા કારણ કહા હૈ .૧૬૪.

સમ્યગ્દૃષ્ટિ ઉપયોગમેં રાગાદિક નહીં કરતા, ઉપયોગકા ઔર રાગાદિકા ભેદ જાનકર રાગાદિક કા સ્વામી નહીં હોતા, ઇસલિએ ઉસે પૂર્વોક્ત ચેષ્ટાસે બન્ધ નહીં હોતાયહ કહતે હૈં :

જિસ રીત ફિ ર વહ હી પુરુષ, ઉસ તેલ સબકો દૂર કર .
વ્યાયામ કરતા શસ્ત્રસે, બહુ રજભરે સ્થાનક ઠહર ..૨૪૨..
અરુ તાડ, કદલી, બાઁસ, આદિક, છિન્નભિન્ન બહૂ કરે .
ઉપઘાત આપ સચિત્ત અવરુ, અચિત્ત દ્રવ્યોંકા કરે ..૨૪૩..