യഥോത്തരംഗനിസ്തരംഗാവസ്ഥയോഃ സമീരസംചരണാസംചരണനിമിത്തയോരപി സമീരപാരാവാരയോര്വ്യാപ്യ- വ്യാപകഭാവാഭാവാത്കര്തൃകര്മത്വാസിദ്ധൌ പാരാവാര ഏവ സ്വയമന്തര്വ്യാപകോ ഭൂത്വാദിമധ്യാന്തേഷൂത്തരംഗ- നിസ്തരംഗാവസ്ഥേ വ്യാപ്യോത്തരംഗ നിസ്തരംഗ ത്വാത്മാനം കുര്വന്നാത്മാനമേകമേവ കുര്വന് പ്രതിഭാതി, ന പുനരന്യത്, യഥാ സ ഏവ ച ഭാവ്യഭാവകഭാവാഭാവാത്പരഭാവസ്യ പരേണാനുഭവിതുമശക്യത്വാദുത്തരംഗ നിസ്തരംഗ ത്വാത്മാനമനുഭവന്നാത്മാനമേകമേവാനുഭവന് പ്രതിഭാതി, ന പുനരന്യത്, തഥാ സസംസാരനിഃസംസാരാവസ്ഥയോഃ
ഇസലിയേ യഹ സിദ്ധ ഹുആ കി ജീവകോ അപനേ ഹീ പരിണാമോംകേ സാഥ കര്താകര്മഭാവ ഔര ഭോക്താഭോഗ്യഭാവ (ഭോക്താഭോഗ്യപനാ) ഹൈ ഐസാ അബ കഹതേ ഹൈം : —
ആത്മാ കരേ നിജകോ ഹി യഹ മന്തവ്യ നിശ്ചയ നയഹികാ, അരു ഭോഗതാ നിജകോ ഹി ആത്മാ, ശിഷ്യ യോം തൂ ജാനനാ ..൮൩..
ഗാഥാര്ഥ : — [നിശ്ചയനയസ്യ ] നിശ്ചയനയകാ [ഏവമ് ] ഐസാ മത ഹൈ കി [ആത്മാ ] ആത്മാ [ആത്മാനമ് ഏവ ഹി ] അപനേകോ ഹീ [കരോതി ] കരതാ ഹൈ [തു പുനഃ ] ഔര ഫി ര [ആത്മാ ] ആത്മാ [തം ച ഏവ ആത്മാനമ് ] അപനേകോ ഹീ [വേദയതേ ] ഭോഗതാ ഹൈ ഐസാ ഹേ ശിഷ്യ ! തൂ [ജാനീഹി ] ജാന .
ടീകാ : — ജൈസേ ഉത്തരങ്ഗ൧ ഔര നിസ്തരങ്ഗ൨ അവസ്ഥാഓംകോ ഹവാകാ ചലനാ ഔര ന ചലനാ നിമിത്ത ഹോനേ പര ഭീ ഹവാ ഔര സമുദ്രകോ വ്യാപ്യവ്യാപകഭാവകാ അഭാവ ഹോനേസേ കര്താകര്മപനേകീ അസിദ്ധി ഹൈ ഇസലിയേ, സമുദ്ര ഹീ സ്വയം അന്തര്വ്യാപക ഹോകര ഉത്തരങ്ഗ അഥവാ നിസ്തരങ്ഗ അവസ്ഥാമേം ആദി-മധ്യ-അന്തമേം വ്യാപ്ത ഹോകര ഉത്തരങ്ഗ അഥവാ നിസ്തരങ്ഗ ഐസാ അപനേകോ കരതാ ഹുആ സ്വയം ഏകകോ ഹീ കരതാ ഹുആ പ്രതിഭാസിത ഹോതാ ഹൈ, പരന്തു അന്യകോ കരതാ ഹുആ പ്രതിഭാസിത നഹീം ഹോതാ; ഔര ഫി ര ജൈസേ വഹീ സമുദ്ര, ഭാവ്യഭാവകഭാവകേ അഭാവകേ കാരണ പരഭാവകാ പരകേ ദ്വാരാ അനുഭവ അശക്യ
൧൫൨
൧. ഉത്തരങ്ഗ = ജിസമേം തരംഗേം ഉഠതീ ഹൈം ഐസാ; തരങ്ഗവാലാ .
൨. നിസ്തരങ്ഗ = ജിസമേം തരംഗേം വിലയ ഹോ ഗഈ ഹൈം ഐസാ; ബിനാ തരങ്ഗോംകാ .