Samaysar-Hindi (Malayalam transliteration). Kalash: 179.

< Previous Page   Next Page >


Page 422 of 642
PDF/HTML Page 455 of 675

 

സമയസാര
[ ഭഗവാനശ്രീകുന്ദകുന്ദ-
(മന്ദാക്രാന്താ)
രാഗാദീനാമുദയമദയം ദാരയത്കാരണാനാം
കാര്യം ബന്ധം വിവിധമധുനാ സദ്യ ഏവ പ്രണുദ്യ
.
ജ്ഞാനജ്യോതിഃ ക്ഷപിതതിമിരം സാധു സന്നദ്ധമേതത്
തദ്വദ്യദ്വത്പ്രസരമപരഃ കോപി നാസ്യാവൃണോതി
..൧൭൯..

പരദ്രവ്യമൂലക ബഹുഭാവോംകീ സന്തതികോ ഏക ഹീ സാഥ ഉഖാഡ ഫേം കനേകാ ഇച്ഛുക പുരുഷ, [തത് കില സമഗ്രം പരദ്രവ്യം ബലാത് വിവേച്യ ] ഉസ സമസ്ത പരദ്രവ്യകോ ബലപൂര്വക (ഉദ്യമപൂര്വക, പരാക്രമപൂര്വക) ഭിന്ന ക രകേ (ത്യാഗ കരകേ), [നിര്ഭരവഹത്-പൂര്ണ-ഏക-സംവിദ്-യുതം ആത്മാനം ] അതിശയതാസേ ബഹതേ ഹുഏ (ധാരാവാഹീ) പൂര്ണ ഏക സംവേദനസേ യുക്ത അപനേ ആത്മാകോ [സമുപൈതി ] പ്രാപ്ത കരതാ ഹൈ, [യേന ] കി ജിസസേ [ഉന്മൂലിതബന്ധഃ ഏഷഃ ഭഗവാന് ആത്മാ ] ജിസനേ ക ര്മബന്ധനകോ മൂലസേ ഉഖാഡ ഫേം കാ ഹൈ, ഐസാ യഹ ഭഗവാന ആത്മാ [ആത്മനി ] അപനേമേം ഹീ (ആത്മാമേം ഹീ) [സ്ഫൂ ര്ജതി ] സ്ഫു രായമാന ഹോതാ ഹൈ .

ഭാവാര്ഥ :ജബ പരദ്രവ്യകീ ഔര അപനേ ഭാവകീ നിമിത്ത-നൈമിത്തികതാ ജാനകര സമസ്ത പരദ്രവ്യകോ ഭിന്ന കരനേമേം-ത്യാഗനേമേം ആതേ ഹൈം, തബ സമസ്ത രാഗാദിഭാവോംകീ സന്തതി കട ജാതീ ഹൈ ഔര തബ ആത്മാ അപനാ ഹീ അനുഭവ കരതാ ഹുആ കര്മബന്ധനകോ കാടകര അപനേമേം ഹീ പ്രകാശിത ഹോതാ ഹൈ . ഇസലിയേ ജോ അപനാ ഹിത ചാഹതേ ഹൈം വേ ഐസാ ഹീ കരേം .൧൭൮.

അബ ബന്ധ അധികാരകോ പൂര്ണ കരതേ ഹുഏ ഉസകേ അന്തിമ മംഗലകേ രൂപമേം ജ്ഞാനകീ മഹിമാകേ അര്ഥകാ കലശരൂപ കാവ്യ കഹതേ ഹൈം :

ശ്ലോകാര്ഥ :[കാരണാനാം രാഗാദീനാമ് ഉദയം ] ബന്ധകേ കാരണരൂപ രാഗാദികേ ഉദയകോ [അദയമ് ] നിര്ദയതാ പൂര്വക (ഉഗ്ര പുരുഷാര്ഥസേ) [ദാരയത് ] വിദാരണ കരതീ ഹുഈ, [കാര്യം വിവിധമ് ബന്ധം ] ഉസ രാഗാദികേ കാര്യരൂപ (ജ്ഞാനാവരണാദി) അനേക പ്രകാരകേ ബന്ധകോ [അധുനാ ] അബ [സദ്യഃ ഏവ ] തത്കാല ഹീ [പ്രണുദ്യ ] ദൂര ക രകേ, [ഏതത് ജ്ഞാനജ്യോതിഃ ] യഹ ജ്ഞാനജ്യോതി[ക്ഷപിതതിമിരം ] കി ജിസനേ അജ്ഞാനരൂപ അന്ധകാരകാ നാശ കിയാ ഹൈ വഹ[സാധു ] ഭലീഭാ തി [സന്നദ്ധമ് ] സജ്ജ ഹുഈ,[തദ്-വത് യദ്-വത് ] ഐസീ സജ്ജ ഹുഈ കി [അസ്യ പ്രസരമ് അപരഃ കഃ അപി ന ആവൃണോതി ] ഉസകേ വിസ്താരകോ അന്യ കോഈ ആവൃത നഹീം കര സകതാ .

ഭാവാര്ഥ :ജബ ജ്ഞാന പ്രഗട ഹോതാ ഹൈ, രാഗാദിക നഹീം രഹതേ, ഉനകാ കാര്യ ജോ ബന്ധ വഹ ഭീ നഹീം രഹതാ, തബ ഫി ര ഉസ ജ്ഞാനകോ ആവൃത കരനേവാലാ കോഈ നഹീം രഹതാ, വഹ സദാ പ്രകാശമാന ഹീ രഹതാ ഹൈ .൧൭൯.

൪൨൨