സത്ത്വം ദ്യോതയന്നനേകാന്ത ഏവ നാശയിതും ന ദദാതി ൧൨ . യദാനിത്യജ്ഞാനവിശേഷൈഃ ഖണ്ഡിതനിത്യജ്ഞാനസാമാന്യോ നാശമുപൈതി, തദാ ജ്ഞാനസാമാന്യരൂപേണ നിത്യത്വം ദ്യോതയന്നനേകാന്ത ഏവ തമുജ്ജീവയതി ൧൩ . യദാ തു നിത്യജ്ഞാനസാമാന്യോപാദാനായാനിത്യജ്ഞാനവിശേഷത്യാഗേനാത്മാനം നാശയതി, തദാ ജ്ഞാനവിശേഷരൂപേണാനിത്യത്വം ദ്യോതയന്നനേകാന്ത ഏവ നാശയിതും ന ദദാതി ൧൪ .
വിശ്രാന്തം പരരൂപ ഏവ പരിതോ ജ്ഞാനം പശോഃ സീദതി .
ര്ദൂരോന്മഗ്നഘനസ്വഭാവഭരതഃ പൂര്ണം സമുന്മജ്ജതി ..൨൪൮..
മാനകര — അംഗീകാര കരകേ അപനാ നാശ കരതാ ഹൈ, തബ (ഉസ ജ്ഞാനമാത്ര ഭാവകാ) പരഭാവസേ അസത്പനാ പ്രകാശിത കരതാ ഹുആ, അനേകാന്ത ഹീ ഉസേ അപനാ നാശ നഹീം കരനേ ദേതാ.൧൨.
ജബ യഹ ജ്ഞാനമാത്ര ഭാവ അനിത്യജ്ഞാനവിശേഷോംകേ ദ്വാരാ അപനാ നിത്യ ജ്ഞാനസാമാന്യ ഖണ്ഡിത ഹുആ മാനകര നാശകോ പ്രാപ്ത ഹോതാ ഹൈ, തബ (ഉസ ജ്ഞാനമാത്ര ഭാവകാ) ജ്ഞാനസാമാന്യരൂപസേ നിത്യത്വ പ്രകാശിത കരതാ ഹുആ, അനേകാന്ത ഹീ ഉസേ ജിലാതാ ഹൈ — നഷ്ട നഹീം ഹോനേ ദേതാ.൧൩.
ഔര ജബ യഹ ജ്ഞാനമാത്ര ഭാവ നിത്യ ജ്ഞാനസാമാന്യകാ ഗ്രഹണ കരനേകേ ലിയേ അനിത്യ ജ്ഞാനവിശേഷോംകേ ത്യാഗകേ ദ്വാരാ അപനാ നാശ കരതാ ഹൈ (അര്ഥാത് ജ്ഞാനകേ വിശേഷോംകാ ത്യാഗ കരകേ അപനേകോ നഷ്ട കരതാ ഹൈ), തബ (ഉസ ജ്ഞാനമാത്ര ഭാവകാ) ജ്ഞാനവിശേഷരൂപസേ അനിത്യത്വ പ്രകാശിത കരതാ ഹുആ, അനേകാന്ത ഹീ ഉസേ അപനാ നാശ നഹീം കരനേ ദേതാ.൧൪.
(യഹാ തത്-അതത്കേ ൨ ഭംഗ, ഏക-അനേകകേ ൨ ഭംഗ, സത്-അസത്കേ ദ്രവ്യ-ക്ഷേത്ര-കാല-ഭാവസേ യഹ ബതായാ ഹൈ കി — ഏകാന്തസേ ജ്ഞാനമാത്ര ആത്മാകാ അഭാവ ഹോതാ ഹൈ ഔര അനേകാന്തസേ ആത്മാ ജീവിത രഹതാ ഹൈ; അര്ഥാത് ഏകാന്തസേ ആത്മാ ജിസ സ്വരൂപ ഹൈ ഉസ സ്വരൂപ നഹീം സമഝാ ജാതാ, സ്വരൂപമേം പരിണമിത നഹീം ഹോതാ, ഔര അനേകാന്തസേ വഹ വാസ്തവിക സ്വരൂപസേ സമഝാ ജാതാ ഹൈ, സ്വരൂപമേം പരിണമിത ഹോതാ ഹൈ.)
യഹാ നിമ്ന പ്രകാരസേ (ചൌദഹ ഭംഗോംകേ കലശരൂപ) ചൌദഹ കാവ്യ ഭീ കഹേ ജാ രഹേ ഹൈം —
(ഉനമേംസേ പഹലേ, പ്രഥമ ഭംഗകാ കലശരൂപ കാവ്യ ഇസപ്രകാര ഹൈ : — )
ശ്ലോകാര്ഥ : — [ബാഹ്യ-അര്ഥൈഃ പരിപീതമ് ] ബാഹ്യ പദാര്ഥോംകേ ദ്വാരാ സമ്പൂര്ണതയാ പിയാ ഗയാ,
൮ ഭംഗ, ഔര നിത്യ-അനിന്യകേ ൨ ഭംഗ — ഇസപ്രകാര സബ മിലാകര ൧൪ ഭംഗ ഹുഏ. ഇന ചൌദഹ ഭംഗോംമേം