adhayāy 17 mo
[shuddha chidrūpamān prem vadhe te māṭe vāstavik
sukhanun pratipādan]
मुक्ताविद्रुमरत्नधातुरसभूवस्त्रान्नरुग्भूरुहां
स्त्रीभाश्वाहिगवां नृदेवविदुषां पक्षांबुगानामपि ।
प्रायः संतिपरीक्षकाः भुवि सुखस्यात्यल्पका हा यतो
दृश्यंते खभवे रताश्च बहुवः सौख्ये च नातींद्रिये ।।१।।
motī pravāl ratna dhāātu ras bhūmi vastra suranar vyādhiā,
anna vr̥ukṣha strī nāg ashva ke pashu pakṣhī vidvānādi;
bahu parīkṣhak enā jagamān £ndriy sukh āsakat dise,
viralā mātra parīkṣhak jagamān rakat atīndriy saukhya viṣhe. 1.
artha : — motī, paravāḷān, ratna, dhātu, ras, pr̥ithvī, vastra, anna,
rog ane vr̥ukṣhonā strī, hāthī, ghoḍā, sarpa, gāy, baḷadanā, manuṣhya, dev
ane vidvāno, pakṣhīo tathā jaḷachar jīvonā jagatamān prāye ghaṇā
parīkṣhako chhe paṇ khedanī vāt chhe, ke satsukhanā ati alpa parīkṣhako chhe,
kāraṇ ke indriyajanya sukhamān mukhyatve saghaḷā rakta chhe, atīndriyasukhamān
rakta dekhātā nathī. 1.
निर्द्रव्यं स्ववशं निजस्थमभयं नित्यं निरीहं शुभं
निर्द्वंदं निरुपद्रवं निरुपमं निर्बंधमूहातिगं ।
उत्कृष्टं शिवहेत्वदोषममलं यद्दुर्लभं केवलं
स्वात्मोत्थं सुखमीदृशं च स्वभवं तस्माद्विरुद्धं भवेत् ।।२।।