૧૮૪
મુક્તિ કા કારણ હૈ ..૪૧૦..
અનન્ત કાલસે જીવ ભ્રાન્તિકે કારણ પરકે કાર્ય કરનેકા મિથ્યા શ્રમ કરતા હૈ, પરન્તુ પરપદાર્થકે કાર્ય વહ બિલકુલ નહીં કર સકતા . પ્રત્યેક દ્રવ્ય સ્વતંત્ર- રૂપસે પરિણમિત હોતા હૈ . જીવકે કર્તા-ક્રિયા-કર્મ જીવમેં હૈં, પુદ્ગલકે પુદ્ગલમેં હૈં . વર્ણ-ગંધ-રસ- સ્પર્શાદિરૂપસે પુદ્ગલ પરિણમિત હોતા હૈ, જીવ ઉન્હેં નહીં બદલ સકતા . ચેતનકે ભાવરૂપસે ચેતન પરિણમિત હોતા હૈ, જડ પદાર્થ ઉસમેં કુછ નહીં કર સકતે .
તૂ જ્ઞાયકસ્વભાવી હૈ . પૌદ્ગલિક શરીર-વાણી- મનસે તો તૂ ભિન્ન હી હૈ, પરન્તુ શુભાશુભ ભાવ ભી તેરા સ્વભાવ નહીં હૈ . અજ્ઞાનકે કારણ તૂને પરમેં તથા વિભાવમેં એકત્વબુદ્ધિ કી હૈ, વહ એકત્વબુદ્ધિ છોડકર તૂ જ્ઞાતા હો જા . શુદ્ધ આત્મદ્રવ્યકી યથાર્થ પ્રતીતિ કરકે — શુદ્ધ દ્રવ્યદ્રષ્ટિ પ્રગટ કરકે, તૂ જ્ઞાયકપરિણતિ પ્રગટ કર કિ જિસસે મુક્તિ કા પ્રયાણ પ્રારમ્ભ હોગા ..૪૧૧..