वण्ण – रस गंध – फासा विज्जंते जस्स जिणवरुद्दिट्ठा ।
मुत्तो पुग्गलकाओ पुढवी पहुदी हु सो सोढा ।।६।।
अर्थः — जेने वर्ण, रस, गंध अने स्पर्श विद्यमान छे ते मूर्तिक पुद्गलकाय पृथ्वी
वगेरे छ प्रकारनी श्री जिनेंद्रदेवे कही छे. ६.
पुढवी जलं च छाया चउरिंदियविसय कम्म परमाणू ।
छव्विहभेयं भणियं पुग्गलदव्वं जिणिंदेहिं ।।७।।
अर्थः — पृथ्वी, जळ, छाया, (नेत्रेन्द्रिय सिवायनी) चार इन्द्रियोना विषयो,
कर्मवर्गणा अने परमाणु; श्री जिनेंद्रदेवे पुद्गल द्रव्यने (उपरोक्त) छ प्रकारनुं कह्युं
छे. ७.
गईपरिणयाण धम्मो पुग्गलजीवाण गमण – सहयारी ।
तोयं जह मच्छाणं अच्छंता णेव सो णेई ।।८।।
अर्थः — गतिरूपे परिणमेला पुद्गल अने जीवोने गमनमां सहकारी धर्मद्रव्य छे,
जेम माछलीने (गमन करवामां) जळ सहकारी छे. गमन न करनार (पुद्गल अने जीवो)
ने ते ( – धर्मद्रव्य) गति करावतुं नथी. ८.
ठाणजुयाण अधम्मो पुग्गलजीवाण ठाण – सहयारी ।
छाया जह पहियाणं गच्छांता णेव सो धरई ।।९।।
अर्थः — स्थित थता पुद्गल अने जीवोने स्थिर थवामां सहकारी अधर्मद्रव्य छे;
जेम छांयो मुसाफरोने स्थिर थवामां सहकारी छे. गमन करता जीव अने पुद्गलोने ते
(अधर्म द्रव्य) स्थिर करावतुं नथी. ९.
अवगासदाणजोग्गं जीवादीणं वियाण आयासं ।
जेण्हं लोगागासं अल्लोगागासमिदि दुविहं ।।१०।।
अर्थः — जे जीव आदि द्रव्योने अवकाश देवाने योग्य छे तेने (श्री जिनेंद्रदेवे
कहेल) आकाश द्रव्य जाणो. जेना लोकाकाश अने अलोकाकाश एवा बे प्रकार छे. १०.
द्रव्यपरियट्टजादो जो सो कालो हवेइ ववहारो ।
लोगागासपएसो एक्केक्काणु य परमट्ठो ।।११।।
२६६ ]
बृहद् – द्रव्यसंग्रह